Đọc hiểu Lời than vãn của bà Trưng Trắc (Hồ Chí Minh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đó chính là lúc Thiên tử nằm mơ…Tất cả cứ từ từ quay tròn, và tan dần, tan dần.

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

LỜI THAN VẪN CỦA BÀ TRƯNG TRẮC (Nguyễn Ái Quốc)

Giới thiệu: Truyện ngắn "Lời than vãn của bà Trưng Trắc" được Nguyễn Ái Quốc viết và đăng trên báo I'Humanite (Nhân đạo) tại Pháp ngày 24/6/1922, nhân sự kiện vua Khải Định lên đường sang Pháp dự hội nghị triển lãm thuộc địa tại thành phố Marseille (miền Nam nước Pháp). Nội dung truyện kể lại giấc mơ kỳ lạ của thiên tử” (vua Khải Định) khi được gặp Bà Trưng Trắc - người anh hùng dân tộc đã đánh đuổi quân xâm lược phương Bắc đầu thế kỷ thứ I.

[…] Đó chính là lúc Thiên tử nằm mơ…Tất cả cứ từ từ quay tròn, và tan dần, tan dần. Rồi một bóng ma trùm khăn, trăng trắng hiện lên. Nhà vua kinh hoàng run lên lập cập, vì không phải vua chúa nào cũng đều can đảm như Hămlét , và thông minh như thế thì lại càng không. Ngài muốn kéo chiếu che mặt mà không được.

Đường bệ và giận dữ, bóng ma nói với vị chủ hoàng cung thế này:

– Mi có nhận ra ta không, đứa con khốn khổ kia ơi! Ta là một trong những người khai sáng nước Nam tươi đẹp này đây. Ta là Trưng Trắc, năm 39 đã cùng em gái ta là Trưng Nhị và đồng bào đánh đuổi bọn xâm lăng, trả thù chồng, giải thoát quê hương. Đừng có run lên như thế, con ơi! Mà phải lắng nghe lấy lời mẹ bảo! Chẳng hay mi có biết rằng, theo tập tục nghìn năm của nước Nam ta xưa cũ thì Hoàng đế là chịu mệnh trời để trị dân, vì thế mà được coi là con của trời, cha mẹ của dân?

[…] Có thấy không, con! Chẳng thể bao giờ trong niên giám nước mi lại có một vua Nam nào chịu làm tôi tớ đến như mi, lại có một cuộc ngự giá tuần du nào thảm hại đến mức này. Trước đây, mi đã từng phạm tội báng bổ là bệ lên bàn thờ linh thiêng của ông vải hình ảnh ghê tởm của thằng da trắng ngái ngủ và bụng phệ nọ, nó sặc lên mùi tỏi, ớn mùi thây ma…

“Giờ thì mi lại sắp làm tệ hại hơn nữa. Mi sắp ca ngợi công đức của những đứa bóc lột và hiếp đáp dân mi. Mi sắp phô trương sự thịnh vượng của đất nước mi, cái thịnh vượng được sắp đặt đâu ra đấy trong trí tưởng tượng quá giàu của bọn bóc lột. Mi sắp tâng bốc công ơn vô ngần và tưởng tượng của nền văn minh đã thâm nhập sơn hà xã tắc của mi bằng mũi nhọn của lưỡi lê và bằng họng súng ca-nông.

“Gà sắp gáy sáng. Sao Bắc đẩu tiến ngang trời. Nhạc tiên đang giục giã ta. Thôi, chào!”.

Mồ hôi nhớp nháp đẫm trán vị chúa thượng đang ngủ. Ngài muốn kêu lên. Nhưng không kêu được. Lưỡi ngài líu lại vì sợ.

(Trích Lời than vãn của bà Trưng Trắc, Hồ Chí Minh toàn tập, tập 4, NXB Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011)

Câu 1

Xác định ngôi kể của người kể chuyện.

Phương pháp giải

- Vận dụng kiến thức về các ngôi kể

- Xác định đại từ xưng hô được người kể sử dụng.

Lời giải chi tiết

Văn bản được kể bằng ngôi thứ ba.

Giải thích: Người kể chuyện giấu mình, gọi nhân vật bằng các từ như: “nhà vua”, “ngài”, “vị chúa thượng”… để thuật lại sự việc.

Câu 2

Chỉ ra những từ ngữ bà Trưng Trắc tự kể về mình với Khải Định trong đoạn trích trên.

Xem lời giải

Câu 3

Nêu hiệu quả biện pháp tu từ trong đoạn văn sau:

“Mi sắp ca ngợi công đức của những đứa bóc lột và hiếp đáp dân mi. Mi sắp phô trương sự thịnh vượng của đất nước mi, cái thịnh vượng được sắp đặt đâu ra đấy trong trí tưởng tượng quá giàu của bọn bóc lột. Mi sắp tâng bốc công ơn vô ngần và tưởng tượng của nền văn minh đã thâm nhập sơn hà xã tắc của mi bằng mũi nhọn của lưỡi lê và bằng họng súng ca-nông.”

Xem lời giải

Câu 4

Nhận xét vai trò của yếu tố kì ảo trong văn bản.

Xem lời giải

Câu 5

Từ nội dung văn bản, anh/chị hãy bày tỏ suy nghĩ của bản thân về vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Ái Quốc.

Xem lời giải

Phương pháp giải

- Liên hệ đến tình yêu nước, tư duy sắc sảo, và sự trân trọng giá trị dân tộc của tác giả.

- Nêu những phẩm chất nổi bật của Nguyễn Ái Quốc thể hiện qua văn bản.

Lời giải chi tiết

Gợi ý:

- Nguyễn Ái Quốc có một tâm hồn đẹp với những phẩm chất cao quý:

+ Tình yêu nước sâu sắc, căm thù kẻ cướp nước và bán nước.

+ Trân trọng, tự hào về giá trị văn hóa truyền thống, những người anh hùng dân tộc.

+ Tinh thần đấu tranh không khoan nhượng, luôn tìm cách lên tiếng vì độc lập và tự do của dân tộc.

Đoạn văn tham khảo:

Qua văn bản, có thể thấy Nguyễn Ái Quốc là người có một tâm hồn đẹp với nhiều phẩm chất cao quý. Trước hết, đó là tình yêu nước sâu sắc và lòng căm thù mạnh mẽ đối với kẻ cướp nước và những kẻ bán nước. Đồng thời, tác giả còn thể hiện sự trân trọng và niềm tự hào đối với truyền thống văn hóa và những người anh hùng dân tộc, tiêu biểu như Trưng Trắc. Qua đó, ta cũng thấy rõ tinh thần đấu tranh kiên quyết, không khoan nhượng, luôn tìm cách lên tiếng để bảo vệ độc lập và tự do của dân tộc Việt Nam. Những điều ấy đã làm nổi bật vẻ đẹp tâm hồn và lý tưởng cao cả của Nguyễn Ái Quốc.

👉

Giải bài nhanh với AI Hay: