200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12

80+ Đề đọc hiểu Thơ - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Những người đàn bà gánh nước sông (Nguyễn Quang Thiều) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Những người đàn bà gánh nước sông Những ngón chân xương xẩu, móng dài và đen toẽ ra như móng chân gà mái

Câu hỏi

NHỮNG NGƯỜI ĐÀN BÀ GÁNH NƯỚC SÔNG

Những ngón chân xương xẩu, móng dài và đen toẽ ra như móng chân gà mái
Đã năm năm, mười lăm năm, ba mươi năm và nửa đời tôi thấy
Những người đàn bà xuống gánh nước sông

Những búi tóc vỡ xối xả trên lưng áo mềm và ướt
Một bàn tay họ bám vào đầu đòn gánh bé bỏng chơi vơi
Bàn tay kia bám vào mây trắng

Sông gục mặt vào bờ đất lần đi
Những người đàn ông mang cần câu và cơn mơ biển ra khỏi nhà lặng lẽ
Những con cá thiêng quay mặt khóc
Những chiếc phao ngô chết nổi
Những người đàn ông giận dữ, buồn bã và bỏ đi

Đã năm năm, mười lăm năm, ba mươi lăm và nửa đời tôi thấy
Sau những người đàn bà gánh nước sông là lũ trẻ cởi truồng
Chạy theo mẹ và lớn lên
Con gái lại đặt đòn gánh lên vai và xuống bến
Con trai lại vác cần câu và cơn mơ biển ra khỏi nhà lặng lẽ
Và cá thiêng lại quay mặt khóc
Trước những lưỡi câu ngơ ngác lộ mồi.

Câu 1

Xác định thể thơ của bài thơ trên.

Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng, số dòng và cách tổ chức vần, nhịp của các dòng thơ để xác định thể thơ.

Lời giải chi tiết

Bài thơ thuộc thể thơ tự do

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng dài ngắn khác nhau.

Mở rộng

Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.

Link tham khảo: Thể thơ tự do

Câu 2

Trong bài thơ, những người đàn bà gánh nước sông được tác giả miêu tả qua những hình ảnh nào?

Xem lời giải

Phương pháp giải

Tìm những từ ngữ, hình ảnh trực tiếp khắc họa ngoại hình, dáng vẻ và hành động của những người đàn bà.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh những người đàn bà gánh nước sông được miêu tả qua các hình ảnh:

+ Những ngón chân xương xẩu, móng dài và đen tõe ra như móng chân gà mái

+ Những búi tóc vỡ xối xả trên lưng áo mềm và ướt

+ Một bàn tay bám vào đầu tròn gánh

+ Tay kia bấu vào mây trắng

Giải thích:

Những hình ảnh trên tập trung khắc họa đôi chân, mái tóc, đôi bàn tay và dáng gánh nước, qua đó làm hiện lên chân thực dáng vẻ nhọc nhằn, lam lũ của người phụ nữ.

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 3

Theo anh/chị, việc lặp lại câu thơ "Đã năm năm, mười lăm năm, ba mươi năm và nửa đời tôi thấy" có tác dụng gì?

Xem lời giải

Phương pháp giải

Xác định câu thơ được lặp lại và phân tích tác dụng về nội dung, nhịp điệu và ý nghĩa biểu tượng.

Lời giải chi tiết

- Việc lặp lại câu thơ ''Đã năm năm, mười lăm năm, ba mươi năm và nửa đời tôi thấy'' có tác dụng:

+ Gây ấn tượng với người đọc về hình ảnh những người đàn bà gánh nước sông

+ Cho thấy được đây là một vòng lặp, một sự tiếp nối liên tục qua nhiều năm của những người đàn bà gánh nước sông. ''Năm năm, mười lăm năm, ba mươi năm, nửa đời người'' cho thấy được đây là một khoảng thời gian rất dài nhưng những người đàn bà vẫn chăm chỉ, cần mẫn với công việc gánh nước sông

Giải thích:

Các mốc thời gian được lặp lại và kéo dài từ “năm năm” đến “nửa đời” cho thấy công việc gánh nước không phải nhất thời mà đã trở thành một vòng đời lặp lại qua nhiều thế hệ. Cách lặp câu thơ vì thế vừa nhấn mạnh sự bền bỉ, vừa gợi nỗi ám ảnh về thân phận người phụ nữ.

Mở rộng

- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.

- Tác dụng của điệp ngữ: nhấn mạnh, tạo nhịp điệu, tăng tính biểu cảm.

- Phân loại điệp ngữ:

+ Điệp ngữ cách quãng

+ Điệp ngữ nối tiếp

+ Điệp ngữ chuyển tiếp (điệp vòng)

Link tham khảo: Điệp ngữ là gì? Tác dụng của điệp ngữ

Câu 4

Xem lời giải

Phương pháp giải

Dựa vào những hình ảnh miêu tả trực tiếp và mối quan hệ của họ với các nhân vật khác trong bài thơ để nhận xét.

Lời giải chi tiết

Trong bài thơ, những người đàn bà gánh nước hiện lên là hiện thân của sự lam lũ, vất vả. Họ gánh trên vai công việc nặng nhọc suốt cả một đời người, từ năm năm đến ba mươi năm, như một định mệnh không thể thoát khỏi. Sự vất vả ấy in dấu lên cả hình hài qua đôi bàn chân với "những ngón chân xương xẩu, móng dài và đen toẽ ra". Điều đáng nói là trong sự cực nhọc ấy, họ hoàn toàn đơn độc. Hình ảnh họ đối lập hoàn toàn với những người đàn ông chỉ mang theo "cần câu và cơn mơ biển" rồi "bỏ đi". Sự vắng mặt này càng tô đậm thân phận cô độc của người phụ nữ, những người phải một mình gánh vác mưu sinh mà không có sự sẻ chia từ người bạn đời.

Giải thích:

Các chi tiết “ngón chân xương xẩu”, “mái tóc vỡ”, “gánh nước” cho thấy sự vất vả in hằn lên thân thể. Việc con gái lớn lên lại “đặt đòn gánh lên vai” cho thấy sự nhọc nhằn ấy tiếp diễn qua nhiều thế hệ, làm nổi bật vẻ đẹp chịu thương chịu khó nhưng cũng gợi nhiều xót xa về thân phận người phụ nữ.