200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12

80+ Đề đọc hiểu Thơ - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Những mùa xuân (Quang Dũng) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Nhớ một xóm rừng Hoa mơ nở trắng Xuân về Áo người mới ruộm chàm xanh

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

NHỮNG MÙA XUÂN

- Quang Dũng -

Nhớ một xóm rừngHoa mơ nở trắngXuân vềÁo người mới ruộm chàm xanhBên bếp lửa sànThan đầu năm hồng rựcTiệc vào xuânThịt rừng bày trên lá chuốiRượu uống sừng trâuTiếng hú tung cònChiêng vang vách núi

Nhớ một ven đồiHành quân tạm nghỉBóc bánh chưng hậu phươngLá dong thả trôi theo dòng suốiHát bài ca chiến thắng Đông XuânMắt đen em nhỏ đến gầnVỗ tay hoà nhịpLàng bản xa xôi vẳng tiếng khèn

Mùa xuân mùa xuânRừng thay áo đẹp

Nhớ một con đường qua biên giớiNằm chờ giặc quaMũi súng kề bên nhành cúc dạiSương rung rinhNặng ý mùa thơm xanhHoa là đang vềTiếng chim trong bụiLao xao đời muông thú thanh bìnhCa ngợi bình minh vừa đến...

Mùa xuân mong đợi mười nămĐã về cờ xanh phấp phớiMùa xuân đồng bằngLại nhớ rừng xanhNhững mùa xuân thắng lợi

Phượng Trì, 1954(Quang Dũng, Người mang trong trắng đi tìm thanh cao, Phương Thảo – Tô Chiêm, NXB Kim Đồng, 2020, tr45)

Câu 1

Chỉ ra dấu hiệu để xác định thể thơ của văn bản.

Phương pháp giải

Căn cứ vào các đặc điểm hình thức để chỉ ra dấu hiệu nhận biết thể thơ

Lời giải chi tiết

- Thể thơ tự do

- Dấu hiệu

+ Không tuân theo quy tắc số câu, số chữ cố định.

+ Nhịp thơ linh hoạt, có sự thay đổi

Giải thích:

Các dòng thơ có độ dài khác nhau.

Mở rộng

Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.

Link tham khảo: Thể thơ tự do

Câu 2

Liệt kê một số biểu hiện của phong cách lãng mạn trong bài thơ.

Xem lời giải

Phương pháp giải

Căn cứ vào hình ảnh, cảm xúc và cách nhìn của nhân vật trữ tình để tìm những biểu hiện của phong cách lãng mạn.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh thơ bay bổng, giàu chất thơ: “Mùa xuân mùa xuân / Rừng thay áo đẹp”, “Nàng ý mùa thơm xanh / Hoa lá đang về”.

- Tình cảm tha thiết với thiên nhiên, đất nước

- Sử dụng nhiều hình ảnh mang tính tượng trưng, gợi cảm: “Mùa xuân đồng bằng / Lại nhớ rừng xanh / Những mùa xuân thắng lợi”

Giải thích:

Phong cách lãng mạn thường hướng tới cái đẹp và thể hiện thế giới qua cảm xúc giàu chất thơ. Trong bài, thiên nhiên hiện lên vừa thực vừa thơ mộng; những hình ảnh “rừng thay áo đẹp”, “sương rung rinh”, “hoa lá đang về” cho thấy cái nhìn giàu cảm xúc của nhân vật trữ tình. Hiện thực chiến tranh được nhìn qua niềm tin và vẻ đẹp của con người, thiên nhiên và ngày chiến thắng.

Mở rộng

Đặc điểm phong cách lãng mạn:

-Chủ đề: đề cao cảm xúc cá nhân, hướng đến cái đẹp, tự do.

- Hình thức: ngôn ngữ giàu hình ảnh, biểu cảm.

-Thể loại: thơ trữ tình, truyện thơ,...

Link tham khảo: Phong cách lãng mạn

Câu 3

Nêu rõ vẻ đẹp của khung cảnh thiên nhiên và cuộc sống con người ở một xóm rừng được miêu tả trong bài thơ.

Xem lời giải

Phương pháp giải

Đọc kĩ văn bản để chỉ ra vẻ đẹp thiên nhiên và con người trong bài thơ

Lời giải chi tiết

- Con người

+ “Ao người mới ruộng chăm xắn”.

+ “Thịt rừng bày trên lá chuối / Tiệc vui sông trâu”, “Tiếng hát tang bồng / Chiêng vang vách núi”.

- Thiên nhiên

+ Mùa xuân về, thiên nhiên thay áo mới, hoa mơ nở trắng rừng.

+ Không gian núi rừng tràn đầy sức sống, thơ mộng và đẹp đẽ.

Giải thích:

Những hình ảnh “hoa mơ nở trắng”, “than đầu năm hồng rực” tạo nên vẻ đẹp tươi sáng, ấm áp của thiên nhiên. Các hoạt động ăn uống, vui chơi cùng âm thanh của chiêng, tiếng hú cho thấy không khí sinh hoạt náo nức, đoàn kết của đồng bào vùng cao. Qua đó, xóm rừng hiện lên bình dị mà giàu sức sống và bản sắc văn hóa.

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 4

Nêu tác dụng của cách kết hợp từ mới lạ, độc đáo trong những dòng thơ sau:

"Sương rung rinh

Nặng ý mùa thơm xanh

Hoa lá đang về

Tiếng chim trong bụi"

Xem lời giải

Phương pháp giải

Xác định những cách kết hợp từ khác với cách diễn đạt thông thường, giải thích ý nghĩa của chúng và nêu tác dụng trong việc thể hiện cảnh vật, cảm xúc.

Lời giải chi tiết

Các kết hợp từ “nặng ý mùa thơm xanh”, “hoa lá đang về” mang tính mới lạ, giàu sức gợi. Cách diễn đạt này khiến mùa xuân, hương sắc và sự sống của thiên nhiên như trở nên hữu hình, có chuyển động và có chiều sâu cảm xúc, đồng thời tạo nên vẻ đẹp thơ mộng, giàu chất lãng mạn cho bức tranh thiên nhiên.

Giải thích:

Thông thường, người ta có thể nói “mùa thơm xanh” hoặc “hoa lá đang nở”, nhưng cách kết hợp “nặng ý mùa thơm xanh”, “hoa lá đang về” đã tạo ra những liên tưởng bất ngờ. “Nặng ý” gợi cảm giác mùa xuân đang chứa đầy sức sống, còn “hoa lá đang về” khiến hoa lá như có bước chân, đang tìm đến và lan tỏa khắp không gian. Nhờ đó, cảnh vật trở nên sinh động và thể hiện rõ cái nhìn giàu chất thơ của nhân vật trữ tình.

Mở rộng

Dấu hiệu nhận biết và những hiện tượng phá vỡ quy tắc ngôn ngữ thông thường

- Tách rời các tiếng trong từ.

- Tạo ra những kết hợp từ trái logic nhằm “lạ hoá” đối tượng được nói tới.

- Chuyển từ loại.

- Sử dụng hình thức đảo ngữ để nhấn mạnh một đặc điểm nào đó của đối tượng miêu tả, thể hiện.

- Cung cấp nét nghĩa mới cho từ ngữ nhằm đưa đến phát hiện bất ngờ về đối tượng được đề cập.

- Bổ sung chức năng mới cho dấu câu (khi trình bày văn bản trên giấy).

- Tách các thành phần câu thành những câu độc lập với dụng ý nhấn mạnh hoặc bộc lộ cảm xúc.

- Tỉnh lược thành phần chính của câu.

- Sử dụng câu đặc biệt.

Link tham khảo: Một số hiện tượng phá vỡ nguyên tắc ngôn ngữ

Câu 5

Từ hình tượng nhân vật trữ tình trong bài thơ, anh/chị hãy bày tỏ suy nghĩ về vẻ đẹp tâm hồn người lính, Việt Nam trong cuộc sống hôm nay (trình bày khoảng 5-7 dòng).

Xem lời giải

Phương pháp giải

Từ hình tượng người lính trong bài thơ, xác định những phẩm chất nổi bật, sau đó liên hệ với người lính Việt Nam trong cuộc sống hiện nay.

Lời giải chi tiết

Hình tượng nhân vật trữ tình trong bài thơ mang một tâm hồn nhạy cảm, lãng mạn nhưng lại đầy sự kiên cường, ý chí mạnh mẽ. Những người lính họ không chỉ biết chiến đấu mà họ còn cảm nhận, còn thể hiện tình yêu quê hương, mong muốn cuộc sống hòa bình. Trong cuộc sống hôm nay, phẩm chất ấy vẫn được kế thừa: Người lính luôn sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc, đồng thời tích cực xây dựng đất nước, cống hiến thầm lặng vì một tương lai tươi sáng.

Giải thích:

Trong hoàn cảnh chiến tranh, người lính vẫn cảm nhận được vẻ đẹp của hoa mơ, mùa xuân, tiếng chim, cuộc sống con người và luôn hướng về ngày chiến thắng. Điều đó cho thấy họ không chỉ có bản lĩnh chiến đấu mà còn có một tâm hồn giàu cảm xúc và tình yêu cuộc sống