content-pc content-tablet content-mobile
200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Nghị luận xã hội - Luyện đề đọc hiểu Vă..

Đọc hiểu Dấu gạch nối từ quá khứ (Phạm Lữ Ân) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Có lần, tôi đọc được trên Internet một tin ngộ nghĩnh. Một phụ nữ người Ba Lan tên là Agat Czemierys đã đăng một quảng cáo với nội dung: “Chúng tôi muốn nhận nuôi một ông hay bà,

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

DẤU GẠCH NỐI TỪ QUÁ KHỨ

Có lần, tôi đọc được trên Internet một tin ngộ nghĩnh. Một phụ nữ người Ba Lan tên là Agat Czemierys đã đăng một quảng cáo với nội dung: “Chúng tôi muốn nhận nuôi một ông hay bà, người sẽ sống, tận hưởng các kỳ nghỉ hè và đi mua sắm cùng chúng tôi suốt đời. Không ràng buộc về tiền bạc, chỉ có tình thương”. Kết quả là Agat đã nhận được hàng nghìn thư trả lời từ các cụ già trên khắp Ba Lan, mong được làm ông bà cho các con của cô.

Câu chuyện đó làm tôi nhớ bà ngoại của mình quá đỗi. Tôi nhớ những ngày ngồi gọt cau với bà, lấy vỏ cau kết thành những chiếc thuyền thúng nhỏ xinh xinh. Bên thềm nhà, tôi gối đầu trên đùi bà, mắt lim dim ngủ trong làn gió mát thổi từ vườn và tiếng bà êm êm kể chuyện thời con gái. Những khuôn phép về đạo đức và tính cách của dòng họ, những quy tắc ứng xử hàng ngày được truyền đạt qua những buổi trưa êm, bằng giọng thì thầm rỉ rả của bà, mưa dầm thấm lâu như vậy.

Nhà văn Louisa May Alcott viết rằng: “Mỗi ngôi nhà cần có một người bà trong đó”. Tại sao vậy? Tại sao mỗi khi nhớ về thời ấu thơ, ký ức về ông bà luôn là những ký ức êm đềm nhất? Tại sao khi đến tuổi dậy thì con cái thường cãi lời cha mẹ nhưng lại sẵn sàng nghe lời ông bà? Tại sao cũng đều xuất phát từ yêu thương, nhưng cha mẹ thường trách mắng còn ông bà lại có thể bao dung? Tại sao có những chuyện ta không thể kể với ba mẹ, nhưng sẵn sàng tâm sự với ông Nội hay Bà ngoại? Có khi nào em tự hỏi mình điều đó?

Mỗi thế hệ đều có vai trò của mình. Có lẽ ông bà không còn bị sức ép trực tiếp của cuộc mưu sinh hàng ngày như cha mẹ chúng ta, cũng không bị sức ép bởi trách nhiệm phải dạy dỗ chúng ta nên người. Ông bà có sự thông thái và kiên nhẫn trải nghiệm. Sự nhẫn nại và dịu dàng của người đi qua quãng đường dài. Luôn luôn có một đoạn đường mà cha mẹ chúng ta chưa đi qua. Và ông bà ở đó, để yêu thương chúng ta, nuông chiều chúng ta, làm hư hỏng chúng ta, với một tình yêu vô điều kiện. Đôi khi, có những mâu thuẫn xảy ra giữa cách giáo dục nghiêm khắc của ba mẹ, và sự chiều chuộng của ông bà. Nhưng rồi khi lớn lên, em nhìn lại thời ấu thơ và sẽ hiểu rằng: nhân cách của mình đã được hình thành nhờ cả hai điều đó, nhờ sự cân bằng của cả hai. Quả thật, ai có được cha mẹ nghiêm khắc và ông bà nuông chiều thì quả là hạnh phúc lớn lao.

Do cuộc sống bận rộn, không có thời gian chăm sóc thế hệ già nên người Nhật đã chế tạo robot Snuggling Ifbot có khả năng nói chuyện như một đứa cháu lên 5 tuổi để bầu bạn với người già. Nhưng chỉ sau một tháng, sản phẩm này đã trở nên ế hàng. Bởi ông bà của chúng ta không cần một người máy giúp họ “kích thích não hoạt động và tránh được bệnh hay quên”. Robot không biết lắng nghe, không biết hỏi chuyện ngày xưa, cũng không biết vòi vĩnh và đón nhận tình yêu từ ông bà. Trong khi, đó mới chính là cái mà ông bà cần ở những đứa cháu.

Ông bà của chúng ta chính là những chứng nhân đầy yêu thương, là một dấu gạch nối giữa chúng ta với quá khứ. Thế hệ ông bà cũng như cái rễ cây vậy. Em không nhìn thấy rễ cây, nhưng em biết rằng rễ luôn hiện hữu ở đó, là nguồn gốc của nhựa sống, là nơi khởi đầu của những chiếc lá non. Vì vậy hãy kính trọng ông bà. Dù em gặp ông bà ở đâu, trong gia đình hay viện dưỡng lão, hay thậm chí khi nhìn thấy ông bà trên đường, dù là ông bà của bất cứ ai, cũng đừng hờ hững đi qua mà không cúi đầu chào. Với lòng biết ơn.

(Trích Nếu biết trăm năm là hữu hạn, Phạm Lữ Ân, NXB Hội Nhà văn, trang 20-21)

Câu 1

Văn bản trên thuộc thể loại nào? Cho biết phương thức biểu đạt chính, đối tượng, mục đích của văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào nội dung và cách triển khai của văn bản để xác định thể loại, phương thức biểu đạt, đối tượng hướng đến và mục đích của tác giả.

Lời giải chi tiết

Kiểu bài văn: Nghị luận

PTBĐ chính là: Nghị luận

Mục đích của văn bản: Khuyên những người trẻ phải biết kính trọng ông bà, biết trân trọng người già

Giải thích:

Văn bản chủ yếu đưa ra các lí lẽ, dẫn chứng để bàn luận về vai trò của ông bà trong đời sống gia đình và sự hình thành nhân cách của con cháu. Qua đó, tác giả hướng người đọc đến thái độ trân trọng, yêu thương và biết ơn ông bà.

Mở rộng

- Văn nghị luận là thể loại văn được viết ra nhằm xác lập cho người đọc, người nghe một tư tưởng, tưởng tượng nào đó đối với các sự việc, hiện tượng trong đời sống hay trong văn học bằng các lập luận

- Mục đích của văn bản nghị luận là để thuyết phục người đọc, người nghe về ý kiến, quan điểm của người viết trước một vấn đề đời sống hoặc văn học.

- Nội dung chính của văn bản nghị luận là ý kiến, quan điểm mà người viết muốn thuyết phục người đọc.

- Mọi vấn đề của đời sống xã hội, văn học, nghệ thuật, khoa học,… đều có thể được nêu ra để bàn trong văn bản nghị luận.

- Trong văn bản nghị luận, phương thức biểu đạt chính là nghị luận

Link tham khảo: Văn nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Câu 2

Xác định luận đề và các luận điểm của văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát vấn đề được bàn luận xuyên suốt văn bản, sau đó xác định những ý lớn dùng để triển khai và làm sáng tỏ vấn đề đó.

Lời giải chi tiết

Luận đề Ông bà là một gạch nối giữa chúng ta với quá khứ. Mỗi người cần biết kính trọng ông bà.

Luận điểm 1- Ông bà là nguồn gốc, gắn kết với lịch sử gia đình.

Luận điểm 2 - Ông bà là nguồn động viên, chăm sóc và giáo dục thế hệ trẻ.

Luận điểm 3. - Ông bà truyền tải giá trị văn hóa và truyền thống gia đình.

Giải thích:

Các luận điểm trên được triển khai từ những kỉ niệm cá nhân, những lí giải về vai trò của ông bà, dẫn chứng về robot Snuggling Ifbot và hình ảnh so sánh ông bà như “cái rễ cây”. Tất cả đều hướng đến việc khẳng định ông bà là một phần quan trọng trong sự kết nối giữa các thế hệ.

Mở rộng

- Luận đề trong văn bản nghị luận là vấn đề chính (về tác phẩm, tác giả, thể loại,…) được bàn luận trong văn bản, thường thể hiện ở nhan đề, phần mở đầu hoặc được suy luận từ toàn bộ văn bản.

- Luận điểm trong văn bản nghị luận là những ý chính được triển khai nhằm cụ thể hoá luận đề, dựa trên đặc điểm của đối tượng được bàn luận

Một số link tham khảo:

Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng trong văn bản nghị luận 

Câu 3

Mở đầu văn bản, tác giả kể chuyện gì? Câu chuyện đó giữ vai trò gì và có ý nghĩa như thế nào trong văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định câu chuyện được kể ở phần mở đầu, sau đó phân tích vai trò của câu chuyện đối với việc dẫn dắt vấn đề và tăng sức thuyết phục cho văn bản. 

Lời giải chi tiết

Mở đầu văn bản tác giả kể chuyện 1 người nước ngoài đăng bài viết nhận nuôi ông bà và được nhiều người hưởng ứng. Câu chuyện đó giữ vai trò dẫn dắt và nêu vấn đề (luận đề) của bài viết, chính là phần mở của bài.

- Dùng câu chuyện để dẫn dắt như vậy, bài viết vừa tự nhiên vừa hấp dẫn bởi có tính thực tế.

Giải thích:

Việc kể một câu chuyện có thật, giàu ý nghĩa rồi liên hệ với trải nghiệm của bản thân giúp tác giả khơi gợi cảm xúc và khiến người đọc dễ đồng cảm trước khi đi đến những lí lẽ về vai trò của ông bà.

Mở rộng

- Yếu tố tự sự là yếu tố dùng để trình bày một chuỗi các sự việc, sự việc này nối tiếp sự việc kia để cuối cùng dẫn đến một kết thúc, thể hiện một ý nghĩa. Trong văn học, tự sự là cách kể chuyện, giúp kết nối các ý tưởng, khái niệm hoặc sự kiện để trình bày cho người đọc hoặc người nghe bằng một chuỗi những câu viết hoặc nói.

- Đặc điểm của yếu tố tự sự:

+ Trình bày sự kiện: Các sự kiện được sắp xếp theo trình tự thời gian hoặc logic, dẫn dắt người đọc từ sự kiện này đến sự kiện khác.

+ Nhân vật: Thường có sự xuất hiện của các nhân vật, và câu chuyện xoay quanh hành động, suy nghĩ và cảm xúc của họ.

+ Cốt truyện: Một chuỗi các sự kiện liên kết với nhau tạo thành cốt truyện, có mở đầu, diễn biến và kết thúc.

+ Ý nghĩa: Cuối cùng, câu chuyện thường mang một ý nghĩa hoặc thông điệp nhất định.

Câu 4

Theo em, đối tượng nào sẽ chịu tác động khi đọc văn bản Những dấu gạch nối từ quá khứ? Em có thêm những nhận thức và hành động cần thiết nào sau khi đọc xong văn bản này không, đó là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Xác định đối tượng chịu tác động khi đọc văn bản.

- Rút ra những hành động, nhận thức cần thiết sau khi đọc văn bản.

Lời giải chi tiết

Theo em, đối tượng chịu tác động khi đọc văn bản Những dấu gạch nối từ quá khứ là con cháu, thế hệ trẻ ngày nay.

Từ nội dung văn bản, em nhận thức được:

- Biết trân trọng vai trò của ông bà đối với cuộc sống của bản thân và trong gia đình;

- Tôn trọng sự dạy bảo của ông bà, cha mẹ;

- Nhận biết được những nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt trong cách giáo dục của ông bà so với bố mẹ để biết lắng nghe, tiếp thu những sự giáo dục đó đúng cách;

- Thấu hiểu những áp lực, lo lắng và sự nghiêm khắc của cha mẹ với bản thân mình;

- …

Giải thích:

Văn bản giúp người đọc hiểu ông bà là “dấu gạch nối” với quá khứ, đồng thời  nhắc nhở mỗi người phải biết gìn giữ mối liên kết ấy.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì? 

Câu 5

Trong Những dấu gạch nối từ quá khứ, tác giả Phạm Lữ Ân viết: “Ông bà chính là những chứng nhân đầy yêu thương, là một dấu gạch nối giữa chúng ta với quá khứ.” Trong cuộc đời, theo em, còn những ai là dấu gạch nối giữa em với quá khứ? Vì sao em nghĩ như vậy?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định những người hoặc sự vật có khả năng lưu giữ, truyền lại cho em những kí ức, kiến thức và giá trị từ quá khứ; sau đó lí giải vai trò của họ.

Lời giải chi tiết

Trong Những dấu gạch nối từ quá khứ, tác giả Phạm Lữ Ân viết: “Ông bà chính là những chứng nhân đầy yêu thương, là một dấu gạch nối giữa chúng ta với quá khứ.” Trong cuộc đời, theo em, bố mẹ, thầy cô hoặc đôi khi là những trang sách là dấu gạch nối giữa em với quá khứ. Bố mẹ, thầy cô là những thế hệ đi trước là những người truyền tải kiến thức. Những trang sách ghi lại những dấu ấn lịch sử, những câu chuyện lịch sử.

Đoạn văn tham khảo:

Trong cuộc đời mỗi người, bên cạnh ông bà, thì bố mẹ và thầy cô chính là những "dấu gạch nối" thiêng liêng nhất kết nối chúng ta với quá khứ. Họ là những người đi trước, không chỉ lưu giữ ký ức truyền thống của gia đình, xã hội mà còn bền bỉ truyền dạy cho thế hệ sau những bài học lịch sử và giá trị đạo đức cao đẹp. Nhờ có sự dẫn dắt và những câu chuyện kể của họ, chúng ta mới có thể hiểu rõ cội nguồn, trân trọng hành trình đã qua để vững vàng bước tiếp vào tương lai. Qua đó, mối gắn kết giữa các thế hệ càng thêm bền chặt, giúp quá khứ không bị lãng quên mà luôn sống sống động trong hiện tại.

Giải thích:

“Dấu gạch nối” là cách nói hình ảnh về những người hoặc những giá trị kết nối thế hệ hiện tại với quá khứ. Bố mẹ, thầy cô và sách đều có khả năng lưu giữ, truyền đạt những hiểu biết, kí ức và giá trị từ thế hệ trước, vì thế họ giúp quá khứ không bị lãng quên.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt