content-pc content-tablet content-mobile
200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Nghị luận xã hội - Luyện đề đọc hiểu Vă..

Đọc hiểu Chính sách ngu dân (Hồ Chí Minh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Để có thể đánh lừa dư luận bên Pháp và bóc lột dân bản xứ một cách êm thấm

Câu hỏi

Đọc văn bản và trả lời các câu hỏi: 

CHÍNH SÁCH NGU DÂN

(Bản án chế độ thực dân Pháp - Nguyễn Ái Quốc)

         Để có thể đánh lừa dư luận bên Pháp và bóc lột dân bản xứ một cách êm thấm, bọn cá mập của nền văn minh không những đầu độc nhân dân An Nam bằng rượu và thuốc phiện, mà còn thi hành một chính sách ngu dân triệt để.

         Sắc lệnh đó viết: “Việc lưu hành báo chí bất cứ bằng thứ tiếng gì, đều có thể bị cấm do nghị định của quan toàn quyền”. “Báo tiếng Việt không được xuất bản, nếu không được phép của quan toàn quyền. Giấy phép chỉ cấp với điều kiện là các bài báo phải được quan thống đốc duyệt trước. Giấy phép ấy có thể rút lúc nào cũng được”. “Mọi cuộc trưng bày hoặc phổ biến những bài hát, biếm họa hoặc tranh ảnh làm thương tổn đến sự tôn kính đối với các nhà cầm quyền đều bị trừng trị”

         […] Nhân dân Đông Dương khẩn khoản đòi mở trường học vì trường học thiếu một cách nghiêm trọng. Mỗi năm, vào kỳ khai giảng, nhiều phụ huynh phải đi gõ cửa, chạy chọt mọi nơi thần thế, có khi chịu trả gấp đôi tiền nội trú, nhưng vẫn không tìm được chỗ cho con học. Và hàng ngàn trẻ em đành chịu ngu dốt vì nạn thiếu trường. Tôi còn nhớ một người anh em họ tôi muốn được vào một trong những “thiên đàng trường học” kia, đã phải chạy chọt đủ kiểu, gửi hết đơn này đến đơn khác cho quan khâm sứ, cho quan công sứ, cho quan đốc trường quốc học và quan đốc trường tiểu học. Tất nhiên, trả ai thèm trả lời anh.

         […] Ngoài ra, chính phủ thuộc địa lại tìm đủ mọi cách để ngăn cản không cho thanh niên An Nam sang du học bên Pháp, vì sợ nhiễm phải chủ nghĩa cộng sản. Điều 500 (bis) trong nghị định ngày 20 tháng 6 năm 1921 về học chính ở Đông Dương quy định: “Người bản xứ nào, vô luận là dân thuộc địa Pháp hoặc dân do Pháp bảo hộ muốn sang chính quốc du học đều phải được quan toàn quyền cho phép”. […].

         “Làm cho dân ngu để dễ trị”, đó là chính sách mà các nhà cầm quyền ở các thuộc địa của chúng ta ưa dùng nhất.

(Hồ Chí Minh toàn tập, tập 2, NXB Chính trị Quốc gia - Sự thật, 2011)

Câu 1

Xác định vấn đề nghị luận được đề cập trong văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kỹ nhan đề và nội dung văn bản để xác định 

Lời giải chi tiết

Vấn đề nghị luận được đề cập trong văn bản là: Chính sách ngu dân triệt để của thực dân pháp ở An Nam

Giải thích:

Toàn văn tập trung làm rõ chính sách “làm cho dân ngu để dễ trị” của chính quyền thực dân qua việc kiểm duyệt báo chí, hạn chế trường học và ngăn cản thanh niên An Nam du học. Qua đó, tác giả vạch trần bản chất cai trị, áp bức của thực dân Pháp.

Mở rộng

Luận đề trong văn bản nghị luận là vấn đề chính (về tác phẩm, tác giả, thể loại,…) được bàn luận trong văn bản, thường thể hiện ở nhan đề, phần mở đầu hoặc được suy luận từ toàn bộ văn bản.

Một số link tham khảo:

Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng trong văn bản nghị luận 

Câu 2

Hãy gọi tên các luận điểm chính trong văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các đoạn văn, tìm câu chủ đề của mỗi đoạn.

Lời giải chi tiết

Các luận điểm chính trong văn bản:

- Kiểm duyệt báo chí tại bản xứ

- Mở ít trường học

- Ngăn cản thanh niên An Nam sang du học bên Pháp

Giải thích:

Ba luận điểm trên lần lượt được thể hiện qua các dẫn chứng cụ thể về báo chí, trường học và việc du học. Tất cả đều hướng đến chứng minh cho luận đề: thực dân Pháp cố tình thực hiện chính sách ngu dân để “dễ trị” nhân dân thuộc địa.

Mở rộng

Luận điểm trong văn bản nghị luận là những ý chính được triển khai nhằm cụ thể hoá luận đề, dựa trên đặc điểm của đối tượng được bàn luận

Một số link tham khảo:

Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng trong văn bản nghị luận 

Câu 3

 Nêu tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê trong câu văn được in đậm

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các đối tượng được liệt kê, sau đó phân tích tác dụng của phép liệt kê đối với nội dung và thái độ của tác giả.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ liệt kê: "gửi hết đơn này đến đơn khác cho quan khâm sứ, cho quan công sứ, cho quan đốc trường quốc học và quan đốc trường tiểu học"

- Tác dụng:

+ Phép liệt kê giúp cho đoạn văn thêm sinh động, hấp dẫn và đầy sức thuyết phục.

+ Nhấn mạnh tình cảnh khổ sở, nhục nhã vì bị xúc phạm: chạy chọt đủ kiểu, gửi hết đơn này đến đơn khác cho quan khâm sứ, cho quan công sứ, cho quan đốc trường học mà chẳng ai thèm trả lời

Giải thích:

Việc liên tiếp kể tên các quan chức mà người anh họ phải gửi đơn cho thấy anh đã tìm đến nhiều cấp, nhiều nơi nhưng cuối cùng “chẳng ai thèm trả lời”. Qua đó, tác giả cho thấy tình trạng thiếu trường học, đồng thời tố cáo chính sách giáo dục hà khắc, vô nhân đạo của thực dân Pháp.

Mở rộng

Liệt kê là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.

Link tham khảo: Biện pháp tu từ Liệt kê 

Câu 4

Xác định mục đích của văn bản đọc hiểu trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào vấn đề được bàn luận, những dẫn chứng được đưa ra và thái độ, giọng điệu của tác giả để xác định mục đích.

Lời giải chi tiết

Mục đích của văn bản:

- Tố cáo chính sách ngu dân của thực dân Pháp ở thuộc địa An Nam.

- Phơi bày nỗi thống khổ của người dân thuộc địa: sống dưới sự áp chế, không có quyền tự do, quyền học tập… sẽ sống triền miên trong mu muội và sự áp bức

Giải thích:

Tác giả dùng những sự việc, quy định và trường hợp cụ thể để chứng minh rằng thực dân Pháp cố tình giữ người dân trong tình trạng thiếu hiểu biết nhằm dễ dàng cai trị. Vì vậy, mục đích của văn bản là tố cáo chính sách ngu dân và bản chất của chế độ thực dân.

Mở rộng

Mục đích của văn bản nghị luận là để thuyết phục người đọc, người nghe về ý kiến, quan điểm của người viết trước một vấn đề đời sống hoặc văn học.

Link tham khảo: Văn nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Câu 5

Hãy cho biết vấn đề tác giả nêu trong văn bản có ý nghĩa gì đối với xã hội ngày nay.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Liên hệ từ vấn đề trong văn bản đến thực tiễn hiện nay.

Lời giải chi tiết

Vấn đề tác giả nêu trong văn bản có ý nghĩa đối với xã hội ngày nay:

- Độc giả nhận thức được bộ mặt của bọn thực dân, nỗi thống khổ của người dân mất nước.

- Đánh thức người đọc: khao khát được học là khao khát cao đẹp của con người, muốn không bị lừa gạt, bóc lột cần phải có tri thức; con người dễ bị cai trị nhất là những người thất học

Giải thích:

Trong văn bản, thực dân Pháp hạn chế trường học, kiểm soát báo chí và ngăn cản du học nhằm giữ người dân trong tình trạng “ngu” để “dễ trị”. Ngày nay, điều đó càng cho thấy tri thức là sức mạnh giúp con người nhận thức đúng, tự chủ và bảo vệ quyền lợi của mình. Vì vậy, xây dựng một xã hội coi trọng giáo dục và tri thức chính là cách chống lại sự thiếu hiểu biết và lệ thuộc.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì? 


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt