content-pc content-tablet content-mobile
200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Nhật kí - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Nhật kí Đặng Thùy Trâm (Đặng Thùy Trâm) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


23.11.69 Hôm nay là ngày sinh của Phương. Em ơi!

Câu hỏi

Đọc văn bản và thực hiện các câu hỏi:

23.11.69

Hôm nay là ngày sinh của Phương. Em ơi! Không phải chị nhớ em và ngày sinh của em vì ngọn gió lạnh và mưa phùn từ phương Bắc thổi về gây nên cái lạnh giữa núi rừng này đâu. Bao giờ cũng vậy, giữa hoàn cảnh nào cũng vậy, chị cũng vẫn giữ trọn trong lòng những kỷ niệm êm ấm của gia đình ta. Nhớ sao những ngày chủ nhật, những ngày kỷ niệm sinh nhật nhà mình đông vui bè bạn đến chúc mừng và những bữa liên hoan đậm đà ấm cúng. […] Em tôi không thể nào tưởng tượng được ngày này chị đã làm gì. Ngày nay ư? Sáng ra vác rựa đi làm, buổi trưa xách thuốc trên vai theo hai chú dẫn đường đi thăm bệnh cho một đồng chí cán bộ. Trên đường đi gặp những người bộ đội, chị đã ngập ngừng đứng lại bên người bạn đồng hương mà không biết nói gì. Họ đang bẻ măng nứa, nước da xanh tái nói với chị rằng họ đã bị đói và sốt rét lâu ngày. Cuộc kháng chiến vĩ đại này viết bằng xương máu và tuổi xuân của bao người, em có biết thế không em?

 26.11.69

Thêm một tuổi đời, thêm một năm lửa khói trên chiến trường miền Nam gian khổ. Chúc Thùy vững bước trên đường vinh quang mà Th. đã chọn. Th. ơi, Th. không buồn khi lễ kỷ niệm sinh nhật của Th. chỉ có lá rừng ướt đẫm trong mưa dào dạt khẽ nói với Th. những lời thân mến. Th. không buồn khi bản nhạc mừng Th. hôm nay chỉ có dòng suối ào ào tuôn nước về xuôi. Và căn phòng mà Th. đang ngồi để ghi lên trang vở đời của mình thêm một trang mới chính là chiếc hầm chật chội ướt át này. Th. không buồn vì sau này mở lại những trang sổ này, Th. sẽ tự hào về những năm tuổi trẻ của mình. Ở đây Th. không có những giây phút ấm áp giữa bạn bè bên lọ hoa nhỏ với những bông hồng thơm ngát để trên bàn. Ở đây Th. không có cái hạnh phúc đi cạnh người yêu trên con đường vắng, khi ánh chiều tím dần trong buổi hoàng hôn. Ở đây Th. thiếu nhiều nhưng cũng rất đầy đủ. Cho nên Th. hãy cười đi, hãy vui đi, khi vở đời mở sang một trang mới đầy vinh quang đẹp đẽ.  

(Trích Nhật ký Đặng Thùy Trâm, Nxb Hội nhà văn, 2005, tr.197-198)

Chú thích:

1. Nhật ký Đặng Thùy Trâm là cuốn nhật ký nổi tiếng của Đặng Thùy Trâm (1942-1970), một nữ bác sĩ và liệt sĩ quê ở Hà Nội. Cuốn nhật ký này ghi lại những suy nghĩ, cảm xúc và trải nghiệm của chị trong thời gian hoạt động ở chiến trường miền Nam.

2. Th. (Thùy) là viết tắt của tên Đặng Thùy Trâm; Phương là em gái của người viết (Đặng Phương Trâm).

Câu 1

Chỉ ra một dấu hiệu để xác định tính phi hư cấu của văn bản nhật ký trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào những yếu tố có tính xác thực như thời gian, nhân vật, sự việc và trải nghiệm được ghi chép trực tiếp để xác định tính phi hư cấu.

Lời giải chi tiết

Dấu hiệu xác định tính phi hư cấu của văn bản nhật ký trên: 

- Những sự kiện được ghi chép có ngày tháng cụ thể: 23.11.69; 26.11.69. 

- Nhân vật là những con người có thật: Th. (người viết) là nữ bác sĩ, liệt sĩ Đặng Thùy Trâm; Phương là em gái của chị. 

- Người viết trực tiếp kể lại những suy nghĩ, cảm xúc và trải nghiệm của bản thân (về ngày sinh nhật). 

Giải thích:

Việc ghi rõ ngày, tháng, năm và kể lại những sự việc người viết trực tiếp trải qua cho thấy văn bản được viết từ đời sống thực tế, không phải câu chuyện hư cấu.

Mở rộng

Tính phi hư cấu trong kí:

- Là cách phản ánh hiện thực theo nguyên tắc đề cao tính xác thực

- Bằng cách “gọi thẳng tên và miêu tả càng chính xác càng tốt những con người và sự kiện có thực”

- Đặc biệt là đối với các chi tiết, sự kiện mang thông tin xác định, có thể kiểm chứng (gọi là “thành phần xác định”) như:

+ Tên tuổi, lai lịch, ngoại hình, nguồn gốc gia đình, ngọn nguồn văn hoá, quan hệ gia đình – xã hội,… của nhân vật

+ Thời gian, không gian, địa điểm,… thuộc bối cảnh của câu chuyện hay diễn biến của sự việc

Link tham khảo Tính phi hư cấu và hư cấu trong kí

Câu 2

Những dòng nhật ký ngày sinh nhật của “Th.” được viết trong không gian cụ thể nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ văn bản để xác định bối cảnh (không gian) 

Lời giải chi tiết

Những dòng nhật ký ngày sinh nhật của Th. được viết trong không gian cụ thể: chiếc hầm chật chội ướt át

Giải thích:

Không gian “chiếc hầm chật chội ướt át” cho thấy hoàn cảnh sống thiếu thốn, gian khổ của người nữ bác sĩ trong chiến tranh, hoàn toàn đối lập với không khí sinh nhật ấm áp, vui vẻ của cuộc sống gia đình trước đây.

Câu 3

Phân tích đặc điểm của ngôn ngữ thân mật được sử dụng trong đoạn nhật ký ngày 23.11.69.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào cách xưng hô, từ ngữ, câu văn và giọng điệu để nhận diện những đặc điểm của ngôn ngữ thân mật.

Lời giải chi tiết

-  Sử dụng đại từ xưng hô trong giao tiếp hằng ngày: “Em, chị, em tôi,…”

- Từ ngữ có sắc thái khẩu ngữ, trợ từ, thán từ; sử dụng từ  địa phương: “ơi, ư; bẻ” (măng), “bữa “(liên hoan),… 

- Câu rút gọn, câu đặc biệt: “Em ơi!, Ngày nay ư?”

Giải thích:

Cách gọi “Em ơi!”, “em có biết thế không em?” khiến lời nhật ký giống như lời trò chuyện trực tiếp giữa hai chị em. Những cách diễn đạt tự nhiên “bữa liên hoan”, “vác rựa”, cùng các câu ngắn, câu hỏi cảm thán làm cho lời văn chân thành, gần gũi và bộc lộ rõ tình cảm của người viết.

Mở rộng

- Ngôn ngữ thân mật là phong cách ngôn ngữ được sử dụng trong giao tiếp thường ngày, tồn tại ở cả dạng viết và nói.

- Trong ngôn ngữ thân mật, chủ thể phát ngôn thường dùng những từ ngữ, câu thể hiện thái độ thân thiện, gần gũi với người tiếp nhận; ở một số trường hợp đặc biệt, có thể dùng tiếng lóng, biệt ngữ xã hội, từ ngữ địa phương... Câu trong ngôn ngữ thân mật thường ngắn và có thể rút gọn thành phần.

Link tham khảo: Ngôn ngữ thân mật là gì?

Câu 4

Trong những câu văn sau, tình cảm, thái độ của Đặng Thùy Trâm được thể hiện như thế nào? “Ở đây Th. không có những giây phút ấm áp giữa bạn bè bên lọ hoa nhỏ với những bông hồng thơm ngát để trên bàn. Ở đây Th. không có cái hạnh phúc đi cạnh người yêu trên con đường vắng, khi ánh chiều tím dần trong buổi hoàng hôn. Ở đây Th. thiếu nhiều nhưng cũng rất đầy đủ. Cho nên Th. hãy cười đi, hãy vui đi, khi vở đời mở sang một trang mới đầy vinh quang đẹp đẽ.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

 

Đọc kĩ đoạn văn để phân tích thái độ, tình cảm của nhân vật 

Lời giải chi tiết

Tình cảm, thái độ của Đặng Thùy Trâm: 

- Thấu hiểu và chấp nhận sự thiếu thốn, khó khăn của cuộc sống chiến tranh. 

- Lạc quan, bản lĩnh vượt lên những nỗi buồn của sự cô đơn và cảm xúc cá nhân. 

- Tự tin vào sự lựa chọn con đường dấn thân gian khổ mà cũng đầy vinh quang. 

Giải thích:

Thùy Trâm ý thức rất rõ mình “không có” những niềm vui đời thường như được ở bên bạn bè, có hoa hồng hay đi bên người yêu. Tuy nhiên, chị vẫn khẳng định “thiếu nhiều nhưng cũng rất đầy đủ”, bởi những năm tháng gian khổ ấy đem lại cho chị niềm tin và ý nghĩa của sự cống hiến. Vì vậy, chị tự nhủ “hãy cười đi, hãy vui đi” trước một “trang mới đầy vinh quang đẹp đẽ”.

Câu 5

Từ suy ngẫm “Th. sẽ tự hào về những năm tuổi trẻ của mình”, anh/chị nhận thấy tuổi trẻ ngày nay cần làm gì để có thể tự hào về bản thân?

Xem lời giải
Phương pháp giải

 

Căn cứ vào nội dung văn bản kết hợp liên hệ bản thân để rút ra bài học phù hợp 

Để có thể tự hào về bản thân, tuổi trẻ ngày nay cần: 

- Giữ gìn phẩm chất, đạo đức; sống tử tế, yêu thương, sẻ chia, ... 

- Can đảm vượt ra khỏi lối mòn để tạo ra những giá trị mới hữu ích cho cộng đồng. 

- Ra sức học tập, tự nguyện dấn thân trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước. 

- ... 

Lời giải chi tiết

Từ suy ngẫm "Th. sẽ tự hào về những năm tuổi trẻ của mình", em nhận thấy tuổi trẻ ngày nay cần sống một cách trọn vẹn và ý nghĩa để có thể tự hào về bản thân. Trước hết, chúng ta cần xác định một lý tưởng sống cao đẹp, không ngừng học tập, rèn luyện để vững vàng tri thức và kỹ năng. Kế thừa tinh thần của thế hệ cha anh, tuổi trẻ hôm nay phải biết dấn thân, dám đương đầu với thử thách, tích cực tham gia vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đồng thời, mỗi người cần sống có trách nhiệm, biết yêu thương, sẻ chia với cộng đồng và trân trọng những giá trị hòa bình đã được đổi bằng xương máu. Có như vậy, khi nhìn lại, chúng ta mới thực sự tự hào về một tuổi trẻ sống hết mình, không hoài phí.

Giải thích:

Đặng Thùy Trâm tự hào về tuổi trẻ của mình vì chị đã lựa chọn một cuộc sống gian khổ nhưng có ý nghĩa, cống hiến cho cuộc kháng chiến. Từ đó, tuổi trẻ hôm nay cũng cần sống sao cho những năm tháng tuổi trẻ tạo ra giá trị thực sự, để khi nhìn lại có thể tự hào vì mình đã học tập, trưởng thành, sống có trách nhiệm và đóng góp được cho đất nước.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store
Tra từ điển Anh - Việt