content-pc content-tablet content-mobile
200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Văn bản thông tin - Luyện đề đọc hiểu V..

Đọc hiểu Sao băng là gì và những điều bạn cần biết về sao băng | Luyện đề đọc hiểu Văn 11


1. Sao băng là gì? Sao băng thực chất là đường nhìn thấy của các thiên thạch khi chúng đi vào khí quyển Trái Đất với vận tốc rất lớn

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

SAO BĂNG LÀ GÌ VÀ NHỮNG ĐIỀU BẠN CẦN BIẾT VỀ SAO BĂNG?

1. Sao băng là gì?

Sao băng thực chất là đường nhìn thấy của các thiên thạch khi chúng đi vào khí quyển Trái Đất với vận tốc rất lớn (khoảng 100 000km/giờ). Lực ma sát của không khí đốt cháy thiên thạch làm nó phát sáng khi di chuyển. Thiên thạch có nguồn gốc là bụi vũ trụ, mảnh vụn từ các sao chổi hoặc các tiểu hành tinh. Hầu hết các thiên thạch bị đốt cháy trước khi chạm vào mặt đất. Tuy nhiên, nếu có kích thước lớn, chúng có thể rơi xuống và tạo nên những hố lòng chảo sâu trên lục địa.

2. Mưa sao băng là gì?

Mưa sao băng là hiện tượng nhiều sao băng xuất hiện đồng thời hoặc nối tiếp nhau từ chung một điểm xuất phát trên bầu trời. Khi quan sát những trận mưa sao băng, chúng ta đều có thể dễ dàng nhận thấy các sao băng đều xuất phát hoặc hướng về một khu vực trên bầu trời. Khu vực đó được gọi là tâm điểm của mưa sao băng. Tên của các trận mưa sao băng. Tên của các trận mưa sao băng sẽ được đặt theo tên khu vực chòm sao mà tâm điểm của trận mưa sao băng đó hướng tới.

Mỗi trận mưa sao băng thường kéo dài trong nhiều ngày, tuy nhiên khoảng thời gian sao băng xuất hiện nhiều nhất lại khá ngắn và trong khoảng cực điểm ấy, số lượng sao băng quan sát được có thể từ 10 cho đến 100 sao hoặc nhiều hơn nữa. Thỉnh thoảng, có những trận mưa sao băng dày đặc, mật độ sao quan sát được có thể lên đến hàng nghìn hay thậm chí hàng chục nghìn sao mỗi giờ. Những cơn mưa sao băng như thế được gọi là bão sao băng.

3. Vì sao mưa sao băng lại có chu kì?

Sao băng là sự xuất hiện ngẫu nhiên của các thiên thạch trên bầu trời, vậy tại sao mưa sao băng lại có thể xuất hiện theo chu kì? Bên cạnh bụi vũ trụ thì trên thực tế, nguyên nhân chính làm xuất hiện mưa sao băng chính là các sao chổi. Sao chổi là những thiên thể quay quanh mặt trời với quỹ đạo riêng. Do được cấu tạo bởi băng, bụi và đá nên khi chuyển động gần Mặt Trời, đuôi sao chổi bị sức nóng của Mặt Trời đốt cháy, tạo thành những dải bụi trên quỹ đạo. Nếu quỹ đạo của Trái Đất cắt ngang quỹ đạo của dải bụi này thì ít nhất vào mỗi năm vào đúng một thời điểm nhất định, Trái Đất sẽ đi xuyên qua dải bụi đó và hiện tượng mưa sao băng sẽ xảy ra trong thời gian đó. Vì vậy, hầu hết các trận mưa sao băng đều có chu kì là một năm.

(Theo voh.com.vn)

Câu 1

Văn bản trên thuộc kiểu văn bản nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Vận dụng kiến thức về các kiểu văn bản

- Căn cứ vào các đặc điểm hình thức và mục đích văn bản để xác định

Lời giải chi tiết

Văn bản thuộc kiểu văn bản thông tin

Giải thích:

Văn bản cung cấp thông tin về 1 hiện tượng tự nhiên. Hình thức có các đề mục in đậm giúp bố cục rõ ràng hơn.

Mở rộng

- Văn bản thông tin được viết nhằm mục đích chủ yếu là cung cấp thông tin cho người đọc.

- Để truyền tải thông tin sinh động, hiệu quả, văn bản thông tin có thể sử dụng kết hợp nhiều nguồn thông tin, nhiều cách trình bày (dạng chữ, dạng hình ảnh/ sơ đồ/ bảng biểu,…), nhiều phương thức biểu đạt (thuyết minh, miêu tả, tự sự, biểu cảm, nghị luận,…)

- Các yếu tố hình thức: nhan đề - sapo - đề mục – chữ in nghiêng, in đậm – phương tiện phi ngôn ngữ

- Một số mô hình tổ chức thông tin chính:

+ Tổ chức thông tin theo trật tự thời gian

+ Tổ chức thông tin theo trật tự nhân quả

+ Tổ chức thông tin theo tầm quan trọng của vấn đề

+ Tổ chức thông tin theo quan hệ so sánh hoặc tương phản

Link tham khảo: Văn bản thông tin là gì? Một số yếu tố của văn bản thông tin

Câu 2

Theo văn bản, sao băng được tạo ra từ đâu và vì sao chúng phát sáng khi di chuyển trong khí quyển?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kỹ câu văn miêu tả nguồn gốc và cơ chế phát sáng.

- Xác định nguyên nhân

Lời giải chi tiết

Sao băng có nguồn gốc từ bụi vũ trụ, mảnh vụn của sao chổi hoặc tiểu hành tinh; chúng phát sáng do lực ma sát của không khí đốt cháy thiên thạch khi di chuyển với vận tốc lớn.

Giải thích:

Đoạn 1 nêu rõ nguồn gốc của thiên thạch và giải thích rằng lực ma sát của không khí làm thiên thạch nóng lên, phát sáng khi đi vào khí quyển Trái Đất. 

Câu 3

Việc sử dụng các đề mục trong văn bản có tác dụng gì trong việc truyền tải thông tin?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung và cách sắp xếp các đề mục để nêu tác dụng về hình thức trình bày và hiệu quả truyền tải thông tin.

Lời giải chi tiết

Tác dụng của việc sử dụng đề mục trong văn bản:

- Giúp tổ chức thông tin rõ ràng, mạch lạc

- Giúp người đọc dễ dàng nắm bắt nội dung từng phần mà không bị lẫn lộn thông tin.

- Tạo mạch logic chặt chẽ cho toàn văn bản, thể hiện tư duy khoa học có hệ thống

Giải thích:

Mỗi đề mục tương ứng với một vấn đề cụ thể được giải thích trong văn bản, giúp người đọc nhận biết nội dung trọng tâm của từng phần và hiểu vấn đề theo trình tự hợp lí. 

Mở rộng

Đề mục là tên mỗi chương, mục, hoặc một phần văn bản. Đề mục giúp cho bố cục văn bản mạch lạc, dễ tiếp nhận

Link tham khảo: Văn bản thông tin là gì? Một số yếu tố của văn bản thông tin

Câu 4

Trong đoạn 3, tác giả đặt câu hỏi: “Sao băng là sự xuất hiện ngẫu nhiên của các thiên thạch trên bầu trời, vậy tại sao mưa sao băng lại có thể xuất hiện theo chu kì?” Việc đặt câu hỏi này có vai trò gì trong văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Xác định chức năng của câu hỏi trong văn bản thông tin

- Phân tích vai trò: tạo sự chú ý, kích thích tư duy, chuyển ý,...

Lời giải chi tiết

- Vai trò của câu hỏi tu từ trong văn bản:

+ Tạo sự tò mò, kích thích tư duy cho người đọc

+ Làm phương tiện chuyển ý từ việc miêu tả hiện tượng sang giải thích nguyên nhân khoa học

+ Nhấn mạnh mưa sao băng có chu kì chứ không hoàn toàn ngẫu nhiên, qua đó nâng cao tính chính xác của tri thức được truyền tải.

Giải thích:

Câu hỏi nêu lên sự đối lập giữa tính ngẫu nhiên của sao băng và tính chu kì của mưa sao băng. Từ đó, tác giả dẫn dắt người đọc tìm hiểu vai trò của sao chổi và các dải bụi trên quỹ đạo trong việc hình thành hiện tượng này. 

Mở rộng

- Câu hỏi tu từ là câu hỏi không dùng để hỏi mà để khẳng định, phủ định, bộc lộ cảm xúc,…

- Câu hỏi tu từ được sử dụng nhằm đạt một số hiệu quả giao tiếp như tăng sắc thái biểu cảm, biểu đạt ý nghĩa một cách tế nhị, uyển chuyển.

- Đặc điểm của câu hỏi tu từ:

+ Hình thức như một câu nghi vấn, có dấu chấm hỏi kết thúc câu

+ Mục đích: nhằm khẳng định, nhấn mạnh nội dung, ý nghĩa

+ Thông tin truyền tải dễ hiểu, mang ý nghĩa tượng trưng

+ Cách dùng: theo lối nói ẩn dụ, thể hiện sắc thái biểu đạt

+ Có thể mang hàm ý phủ định

Link tham khảo: Câu hỏi tu từ là gì? Đặc điểm của câu hỏi tu từ 

Câu 5

Từ thông tin trong văn bản và hiểu biết của bản thân, em hãy viết một đoạn văn khoảng 8–10 câu trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của việc tìm hiểu các hiện tượng thiên văn tự nhiên đối với con người trong cuộc sống hiện đại.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Gợi ý triển khai:

- Mở đoạn: khẳng định tầm quan trọng của việc tìm hiểu thiên văn.

- Thân đoạn:

+ Giúp con người hiểu rõ vị trí của Trái Đất trong vũ trụ

+ Ứng dụng vào khoa học (dự báo thiên thạch, bảo vệ Trái Đất).

+ Nuôi dưỡng trí tò mò, tư duy khoa học, cảm hứng sáng tạo.

+ Tạo sự kết nối cộng đồng qua các sự kiện thiên văn (mưa sao băng, nguyệt thực…).

- Kết đoạn: khẳng định ý nghĩa nhân văn và khoa học.

Lời giải chi tiết

Đoạn văn tham khảo:

Trong cuộc sống hiện đại bộn bề lo toan, việc tìm hiểu các hiện tượng thiên văn tự nhiên như sao băng, mưa sao băng, nhật thực… mang lại nhiều ý nghĩa sâu sắc. Trước hết, nó giúp con người thoát khỏi lối sống thực dụng, biết ngước nhìn lên bầu trời để cảm nhận sự kỳ vĩ của vũ trụ và sự nhỏ bé của chính mình, từ đó sống khiêm tốn và trân trọng hơn. Về mặt khoa học, hiểu rõ các hiện tượng này giúp chúng ta dự báo và phòng tránh những nguy cơ từ thiên thạch, đồng thời thúc đẩy nghiên cứu vũ trụ phục vụ nhân loại. Không chỉ vậy, những trận mưa sao băng còn khơi dậy trí tò mò, nuôi dưỡng tư duy logic và cảm hứng sáng tạo trong giới trẻ. Ngoài ra, các sự kiện thiên văn còn trở thành cơ hội để gia đình, bạn bè cùng nhau quan sát, thắt chặt tình cảm và lan tỏa niềm đam mê khoa học. Như vậy, tìm hiểu thiên văn không chỉ là tiếp nhận tri thức mà còn là hành trình bồi đắp tâm hồn và trách nhiệm với hành tinh của chúng ta.

Giải thích:

Đoạn văn làm rõ ý nghĩa của việc tìm hiểu thiên văn qua những lợi ích cụ thể: mở rộng hiểu biết về vũ trụ, hỗ trợ nghiên cứu và bảo vệ Trái Đất, phát triển tư duy khoa học và khơi dậy tinh thần khám phá. 


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt