content-pc content-tablet content-mobile
200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Nhật kí - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Trái tim thương nhớ (Đặng Thùy Trâm) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Tin Đường bị bắt lần thứ hai làm mình sửng sốt, đau xót.

Câu hỏi

Đọc văn bản và thực hiện các câu hỏi:

17.12.68

Tin Đường bị bắt lần thứ hai làm mình sửng sốt, đau xót. Mới cách đây mấy buổi mình nhận được thư Đường, một là thư rất dài, trong đó Đường nói lên tình thương sâu sắc của Đường đối với mình và Đường yêu cầu mình nhận Đường làm em (lại cái chuyện em nuôi ấy). Mình không đồng ý với nhiều lý do, thứ nhất là Đường chưa làm mình cảm phục và thương yêu một cách sâu sắc như với Nghĩa, Thường, Thuận. Thứ hai là Đường còn có những nét không phù hợp với mong muốn của mình về một người thân. Với Đường,mình chỉ có một lòng thương, một sự cảm thông và cảm động trước tình thương sâu sắc mà Đường dành cho mình.

Bây giờ Đường lại bị bắt. Vừa ở tù về chưa kịp lại sức, Đường đã phải khóc cha chết do Mỹ bắn. Tang cha chưa nguôi, cách đây mấy bữa, địch lại càng vào nhà bắn chết anh trai Đường ngay dưới công sự, còn em thì bị chúng bắt đi. Nhà cửa Đường chúng đốt tan hoang, bà mẹ của em khóc lặng bên xác đứa con trai đã gục ngã trên nền nhà cháy dở. Có cảnh nào thương tâm hơn nữa hay không?

Đường ơi! Mỗi lần nhớ đến em lòng chị lại trào dâng một mối căm thù đến ngạt thở đối với lũ giặc cướp nước. Phải bắt chúng đền tội, phải trả thù cho em và bao nhiêu đồng chí của ta đã ngã xuống trong cuộc chiến đấu ác liệt này.

(Trích Nhật kí Đặng Thùy Trâm, NXB Hội nhà văn, tr.103-104)

Câu 1

Chỉ ra hai dấu hiệu đặc trưng của nhật kí trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về đặc điểm của thể loại nhật kí để chỉ ra các dấu hiệu nhận biết 

Lời giải chi tiết

- Có thể lựa chọn ít nhất hai trong số những đặc điểm sau: 

+ Trước mỗi nội dung đều có ghi chép theo thứ tự ngày, tháng.

+ Ghi lại chân thực sự kiện diễn ra trong trí nhớ người viết.

+ Ghi chép lại chân thực những sự kiện diễn ra hàng ngày.

+ Ghi lại chân thực những diễn biến tâm trạng trong một thời điểm cụ thể.

Giải thích:

Việc ghi cụ thể “17.12.68” cho thấy nhật kí được ghi theo thời gian. Đồng thời, tác giả trực tiếp kể lại sự việc “Tin Đường bị bắt lần thứ hai” và bộc lộ những cảm xúc “sửng sốt, đau xót”, “căm thù đến ngạt thở”, thể hiện rõ tính chân thực, trực tiếp của nhật kí.

Mở rộng

Nhật kí là ghi chép theo thứ tự ngày tháng về những sự kiện của đời sống mà tác giả là người trực tiếp tham gia hay chứng kiến; thường bộc lộ suy nghĩ, thái độ và đánh giá của người viết về con người, cuộc đời và chính bản thân mình.

=> Là một thể loại thuộc loại hình kí, là hình thức tự thuật có độ tin cậy cao.

Link tham khảo Thể loại nhật kí

Câu 2

Sự kiện chính nào được nhắc đến trong đoạn trích?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ văn bản để xác định sự kiện chính 

Lời giải chi tiết

- Sự kiện: Đường bị giặc bắt lần thứ hai.

Giải thích:

Ngay đầu đoạn trích, tác giả viết: “Tin Đường bị bắt lần thứ hai làm mình sửng sốt, đau xót.”

Câu 3

Phân tích hiệu quả của biện pháp liệt kê trong đoạn văn: “Bây giờ Đường lại bị bắt. Vừa ở tù về chưa kịp lại sức, Đường đã phải khóc cha chết do Mỹ bắn. Tang cha chưa nguôi, cách đây mấy bữa, địch lại càng vào nhà bắn chết anh trai Đường ngay dưới công sự, còn em thì bị chúng bắt đi. Nhà cửa Đường chúng đốt tan hoang, bà mẹ của em khóc lặng bên xác đứa con trai đã gục ngã trên nền nhà cháy dở. Có cảnh nào thương tâm hơn nữa hay không?”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các sự việc được liệt kê, sau đó phân tích tác dụng của chúng đối với việc khắc họa nội dung và cảm xúc của tác giả.

Lời giải chi tiết

- Phép liệt kê: Đường bị bắt; vừa ở tù về chưa kịp lại sức, Đường đã phải khóc cha chết do Mỹ bắn; anh trai Đường ngay dưới công sự; em thì bị chúng bắt đi; nhà cửa bị đốt tan hoang, bà mẹ của em khóc lặng bên xác đứa con trai đã gục ngã trên nền nhà cháy dở.

- Hiệu quả: 

+ Diễn tả những đau thương chồng chất mà giặc Mỹ đã gây ra với gia đình và bản thân Đường. Đó là nỗi đau đớn, cảm thương trước nỗi đau của đồng bào, là lòng căm thù giặc sâu sắc của Đặng Thùy Trâm khi chứng kiến tội ác của giặc Mỹ.

+ Làm cho đoạn văn sinh động, hấp dẫn, tạo giọng điệu đau đớn, xót xa trước nỗi đau mà nhân dân ta phải gánh chịu. 

Giải thích:

Các mất mát được kể liên tiếp từ cha, anh trai, em đến nhà cửa khiến nỗi đau của Đường hiện lên là những đau thương liên tiếp, chồng chất. Vì vậy, cảm xúc xót xa và căm phẫn của tác giả cũng được đẩy lên cao.

Mở rộng

Liệt kê là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.

Link tham khảo: Biện pháp tu từ Liệt kê 

Câu 4

Nêu diễn biến tâm trạng của tác giả thể hiện trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung văn bản để trình bày diễn biến tâm trạng tác giả 

Lời giải chi tiết

- Tâm trạng của tác giả trong đoạn trích diễn biến theo trình tự sau:

+ Đau xót, sửng sốt khi biết tin Đường bị bắt lần thứ hai.

+ Suy ngẫm trăn trở về việc không đồng ý nhận Đường làm em. 

+ Đau đớn, chia sẻ với những nỗi đau thương mà Đường đang phải chịu đựng.

+ Căm thù sâu sắc trước tội ác của kẻ thù

Giải thích:

Diễn biến tâm trạng được thể hiện rõ qua các từ ngữ: “sửng sốt, đau xót”, rồi “lòng chị lại trào dâng một mối căm thù đến ngạt thở”. Từ nỗi đau dành cho một người em, cảm xúc của tác giả được mở rộng thành lòng căm thù giặc và ý chí trả thù cho những người đã hi sinh.

Câu 5

Thông điệp ý nghĩa nhất với anh/chị qua đoạn trích trên là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào nội dung văn bản kết hợp liên hệ bản thân để rút ra thông điệp phù hợp 

Gợi ý:

+ Yêu và trân trọng đất nước hôm nay.

+ Ý thức tiếp bước cha anh trong việc gìn giữ và bảo vệ đất nước.

+.......

Lời giải chi tiết

Đoạn trích giúp người đọc nhận ra sự tàn khốc của chiến tranh và những hy sinh, mất mát to lớn mà thế hệ cha anh đã phải trải qua. Từ đó, chúng ta càng thêm trân trọng hòa bình, độc lập của đất nước hôm nay và ý thức được trách nhiệm của bản thân trong việc gìn giữ, bảo vệ những giá trị đó. Đồng thời, thông điệp cũng nhắc nhở về lòng yêu nước, sự đoàn kết và tinh thần dũng cảm vượt qua nghịch cảnh.

Giải thích:

Những đau thương của Đường và gia đình như cha bị bắn chết, anh trai bị giết, em bị bắt, nhà cửa bị đốt tan hoang cho thấy chiến tranh đã gây ra những mất mát vô cùng lớn. Vì vậy, người đọc càng phải biết trân trọng cuộc sống hòa bình hiện tại, đồng thời sống có trách nhiệm, biết cống hiến để xứng đáng với những hi sinh của thế hệ đi trước.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì? 


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt