Đọc hiểu Mãi mãi tuổi hai mươi (Nguyễn Văn Thạc) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

- Thể loại của văn bản là: nhật kí.

- Dấu hiệu nhận biết:

+ Văn bản được ghi chép theo trình tự thời gian (đánh số ngày, tháng, năm).

+ Ghi chép riêng tư của cá nhân, nhân vật xưng “mình”.

Giải thích:

Văn bản vừa ghi lại diễn biến của một ngày cụ thể, vừa thể hiện rõ cảm xúc, suy nghĩ riêng của người viết.

- Yếu tố phi hư cấu của văn bản được thể hiện ở:

+ Thời gian cụ thể: 18.4.72, 16h30, 1h30...

+ Địa danh: Hà Tĩnh

+ Những con người cụ thể: Y, T, Như Anh

+ Sự kiện có thật mà chủ thể trần thuật trực tiếp tham gia: cuộc hành quân diễn tập trong cuộc kháng chiến chống Mĩ.

- Tác dụng của yếu tố phi hư cấu trong văn bản:

+ Tạo tính xác thực, tính khách quan về thông tin sự kiện của người viết cung cấp: thời gian, địa điểm...Tạo sự thuyết phục, tin cậy cho người đọc.

+ Giúp người đọc hình dung đầy đủ về đất nước, con người Việt Nam trong những năm chống Mỹ.

+ Từ đó, gợi niềm cảm phục, biết ơn… với sự hi sinh của những người lính, của các thế hệ cha anh đi trước.

Giải thích:

Các con số “15kg gạo”, “30 cân có thừa”, thời điểm “3,4 giờ chiều”, địa danh “Hà Tĩnh” cùng những chi tiết “đầu trần, chân đất nằm thở dưới nắng hè” khiến sự gian khổ hiện lên cụ thể, chân thực.

Phân tích đặc điểm của ngôn ngữ thân mật trong đoạn trích:

- Ngôn ngữ sử dụng trong giao tiếp hàng ngày: viết nhật kí cá nhân.

- Từ ngữ có sắc thái gần gũi, dân dã: không hề bị, nhờ vả, cái thân thằng người, bọn nó...

- Sử dụng kiểu câu đặc biệt: Không phải nhờ cái thân thằng người to kềnh càng.; Không phải nhờ đôi chân "cầu thủ” như bọn nó thường nói.;Là phải cố gắng rất nhiều mới xua được ý nghĩ tiêu cực ấy!

- Giọng điệu giãi bày thân tình.

Giải thích:

Những cách diễn đạt: “cái thân thằng người to kềnh càng”, “bọn nó thường nói”, “Chẳng phải đâu” rất gần với lời nói hằng ngày, khiến lời nhật kí mang vẻ tự nhiên, chân thành và gần gũi.

- Nội dung: Đoạn trích kể về cuộc hành quân của nhân vật “mình” cùng đồng đội vào Nam chiến đấu với bao khó khăn, vất vả và những nỗ lực cố gắng của họ.

- Bài học về lẽ sống: Sống trách nhiệm/ Sống cống hiến/ Sống nghị lực/ Biết ơn những người lính đã hi sinh vì đất nước…

Đoạn văn tham khảo:

Từ nội dung đoạn trích về cuộc hành quân gian khổ nhưng đầy kiên cường của những người lính vào Nam chiến đấu, em rút ra được bài học sâu sắc về lẽ sống cống hiến và trách nhiệm của thế hệ trẻ. Trong bất kỳ hoàn cảnh nào, chúng ta cũng cần rèn luyện cho mình ý chí, nghị lực kiên cường để vượt qua mọi thử thách, nghịch cảnh trong cuộc sống. Đồng thời, mỗi cá nhân cần ý thức được trách nhiệm của bản thân đối với cộng đồng, sẵn sàng sẻ chia và cống hiến sức mình cho sự phát triển của quê hương, đất nước. Nhìn vào sự hy sinh thầm lặng của thế hệ đi trước, chúng ta càng phải biết ơn và trân trọng giá trị của nền hòa bình độc lập ngày hôm nay. Lẽ sống cao đẹp ấy sẽ là kim chỉ nam giúp mỗi người hoàn thiện bản thân và sống một cuộc đời thật sự có ý nghĩa.

Giải thích:

Bài học được rút ra trực tiếp từ cách người lính đối diện với gian khổ: dù “lần nào cũng nặng, lần nào cũng phải cố”, anh vẫn “không được lùi bước” và luôn đặt yêu cầu cao cho bản thân. Việc anh vượt qua sự mệt nhọc bằng thơ ca và tình yêu cho thấy một tâm hồn giàu lý tưởng, giúp con người có thêm sức mạnh để vượt qua thử thách.