200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Truyện ngắn - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Cậu bé và cây si già (Trần Hồng Thắng) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Bờ ao đầu làng có một cây si già. Thân cây to, cành lá xum xuê, ngả xuống mặt nước. Một cậu bé đi ngang qua.

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

CẬU BÉ VÀ CÂY SI GIÀ

Bờ ao đầu làng có một cây si già. Thân cây to, cành lá xum xuê, ngả xuống mặt nước. Một cậu bé đi ngang qua. Sẵn con dao nhọn trong tay, cậu hí hoáy khắc tên mình lên thân cây. Cây đau điếng, nhưng cố lấy giọng vui vẻ, hỏi cậu:

- Chào cậu bé. Tên cậu là gì nhỉ?

- Cháu tên là Ngoan.

- Cậu có cái tên mới đẹp làm sao!

Mặt cậu bé rạng lên. Cậu nói:

- Cảm ơn cây.

- Này, vì sao cậu không khắc tên lên người cậu? Như thế có phải tiện hơn không? – Cây hỏi.

Cậu bé rùng mình, lắc đầu:

- Đau lắm, cháu chịu thôi!

- Vậy, vì sao cậu lại bắt tôi phải nhận cái điều cậu không muốn?

(Theo Trần Hồng Thắng)

Câu 1

Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định mục đích chính của đoạn văn: kể chuyện, miêu tả hay bày tỏ quan điểm, cung cấp thông tin

Lời giải chi tiết

Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản trên là: tự sự.

Giải thích:

Văn bản kể lại câu chuyện giữa cậu bé và cây si già, qua đó làm nổi bật một bài học về cách ứng xử với người khác. 

Mở rộng

Phương thức biểu đạt tự sự là dùng ngôn ngữ để kể một chuỗi sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng tạo thành một kết thúc. Ngoài ra, người ta không chỉ chú trọng đến kể mà còn quan tâm đến việc khắc hoạ tính cách nhân vật và nêu lên những nhận thức sâu sắc, mới mẻ về bản chất của con người và cuộc sống.

Link tham khảo: Các phương thức biểu đạt trong văn bản

Câu 2

Anh/Chị hiểu thế nào về câu nói của cậu bé: “Đau lắm, cháu chịu thôi!”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào lời nói của cậu bé trong ngữ cảnh cây si hỏi về việc khắc tên lên người mình để giải thích ý nghĩa. 

Lời giải chi tiết

Câu nói của cậu bé: “Đau lắm, cháu chịu thôi!”, có thể hiểu:

- Cậu bé sợ đau nên không khắc tên cậu lên chính thân thể cậu.

- Cậu bé không hiểu được nỗi đau đớn mà cây si già vừa trải qua.

Giải thích:

Cậu bé cảm nhận được nỗi đau của chính mình nhưng chưa biết đặt mình vào vị trí của cây si để hiểu rằng cây cũng có thể chịu đau đớn khi bị khắc lên thân. 

Câu 3

Văn bản gửi gắm bức thông điệp gì với anh/chị?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Liên hệ nội dung văn bản, rút ra thông điệp.

Lời giải chi tiết

- Điều mình không muốn nhận thì cũng đừng làm đối với người khác.

- Đó là điều kiện để cuộc sống đầy ắp tình thương và hạnh phúc.

-...

Giải thích:

Cậu bé không muốn tự mình chịu đau nhưng lại khiến cây si đau khi khắc tên lên thân cây. Câu hỏi của cây đã giúp cậu nhận ra sự vô lí trong cách hành xử của mình. 

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?

Câu 4

Gạch chân và gọi tên thành phần biệt lập có trong hai câu sau: "Này, vì sao cậu không khắc tên lên người cậu? Như thế có phải tiện hơn không – cây hỏi"?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định những từ ngữ đứng ngoài nòng cốt câu, không trực tiếp tham gia biểu đạt nội dung sự việc, sau đó gọi tên thành phần biệt lập. 

Lời giải chi tiết

Thành phần biệt lập có trong hai câu sau: "Này, vì sao cậu không khắc tên lên người cậu? Như thế có phải tiện hơn không – cây hỏi" là:

- “Này”: Thành phần gọi đáp.

- “Cây hỏi”: Thành phần phụ chú.

Giải thích:

“Này” được dùng để gọi và hướng sự chú ý của cậu bé vào lời nói của cây. Còn “cây hỏi” cho biết cây si là nhân vật thực hiện lời hỏi.

Mở rộng

- Thành phần biệt lập là thành phần phụ có tính độc lập với nòng cốt câu, không tham gia diễn đạt nghĩa sự việc của câu.

- Thành phần biệt lập gồm:

+ Thành phần phụ chú: bổ sung một số chi tiết cho nội dung chính của câu, thường được tách biệt bằng dấu gạch ngang, dấu phẩy, dấu ngoặc đơn hoặc dấu hai chấm.

+ Thành phần gọi - đáp: gọi đáp, tạo lập hoặc duy trì quan hệ giao tiếp.

+ Thành phần cảm thán: diễn tả cảm xúc của người nói.

+ Thành phần tình thái: diễn tả thái độ, cách đánh giá của người nói đối với sự việc được nói đến trong câu

Link tham khảo: Thành phần biệt lập là gì? Phân loại thành phần biệt lập

Câu 5

Theo anh/chị, cậu bé trong văn bản đã phạm sai lầm gì? Sai lầm đó thể hiện qua câu nói nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào câu hỏi của cây si ở cuối văn bản để xác định hành vi sai trái của cậu bé và tìm chi tiết thể hiện rõ sai lầm đó.

Lời giải chi tiết

- Cậu bé trong văn bản đã phạm sai lầm: Cậu bé biết mình sẽ đau đớn khi khắc tên lên chính thân thể mình. Nhưng cậu bé lại khắc tên cậu lên thân thể người khác. Cậu bé không nhận thức được, người khác cũng có những cảm xúc giống cậu.Nghề làm vườn

- Sai lầm đó thể hiện qua câu nói của cây si già: - Vậy, vì sao cậu lại bắt tôi phải nhận cái điều cậu không muốn?

Giải thích:

Cậu bé từ chối khắc lên người mình vì sợ đau nhưng lại vô tư gây đau cho cây. Câu hỏi của cây si đã chỉ ra sự mâu thuẫn trong cách ứng xử của cậu: không muốn chịu tổn thương nhưng lại gây tổn thương cho người khác.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...