200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Truyện ngắn - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Dòng sông và những thế hệ của nước (Nguyễn Quang Thiều) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Tôi từng đứng trước dòng sông và nhìn nước chảy. Chảy trong ban mai, chảy trong hoàng hôn và chảy trong bóng tối. Và tôi nghĩ về lịch sử của sự sáng tạo. Lịch sử của sáng tạo

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

DÒNG SÔNG VÀ NHỮNG THẾ HỆ CỦA NƯỚC

Nguyễn Quang Thiều

Tôi từng đứng trước dòng sông và nhìn nước chảy. Chảy trong ban mai, chảy trong hoàng hôn và chảy trong bóng tối. Và tôi nghĩ về lịch sử của sự sáng tạo. Lịch sử của sáng tạo nghệ thuật trên thế gian này giống như sự chảy của dòng sông. Không bao giờ ngưng nghỉ. Thế hệ nước này tiếp thế hệ nước trước đó để tạo ra vẻ đẹp huy hoàng của những dòng sông. Cũng như thế hệ nghệ sỹ này tiếp thế hệ nghệ sỹ khác tạo nên lịch sử nghệ thuật của nhân loại. Các thế hệ nghệ sỹ luôn mang lại một sức sống mới cho nghệ thuật. Họ tiếp nhận sự truyền cảm của thế hệ trước. Nếu không có những thế hệ nghệ sỹ trước đó thì các nghệ sỹ của thế hệ tiếp theo sẽ không có nguồn lực để sáng tạo và khai phá. Nhưng nếu không có những nghệ sỹ của thế hệ tiếp theo thì nghệ thuật bắt đầu rơi vào bất động và đi tới hủy diệt. Tất cả giống như nước chuyển động trong một dòng sông. Sự mới mẻ trong nhịp chảy của nước chính là sự sống của dòng sông. Việc các nghệ sỹ thế hệ tiếp theo chỉ sao chép nghệ thuật của các nghệ sỹ đi trước chính là sự “ngưng chảy" của con sông nghệ thuật. Và đấy là cái chết.

Đừng bao giờ tách rời con nước hôm qua với con nước hôm nay. Đừng tách rời các thế hệ nước ra khỏi con sông, cũng như đừng tách rời các thế hệ nghệ sỹ ra khỏi dòng chảy của nghệ thuật. Đại dương mênh mông không phải là một khối bất động. Nó chứa đựng những giọt nước trong sự thống nhất thẳm sâu và cao cả của nó. Nếu tách rời từng giọt nước ra khỏi sự thống nhất của đại dương thì chúng ta chỉ nhìn thấy những giọt nước nhỏ bé, đơn độc và dần dần biến mất. Khi tôi chạm tay vào con sông, tôi thấy sự tinh khiết và sức chảy của nước. Trong sự tinh khiết và sức chảy của nước hôm nay chứa đựng sự tinh khiết và sức chảy của nước từ ngắn năm trước.

(Trích Dòng sông và những thế hệ của nước, Nguyễn Quang Thiều, Viết & đọc - Chuyên đề mùa thu 2023, Nhiều tác giả, NXB Hội Nhà văn, 2023, tr. 8)

Câu 1

Xác định phong cách ngôn ngữ của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ văn bản.

- Vận dụng kiến thức về các phong cách ngôn ngữ đã học.

Lời giải chi tiết

Phong cách ngôn ngữ: Nghệ thuật.

 

Mở rộng

Giải thích:

- Là phong cách được dùng trong sáng tác văn chương.

+ Tính hình tượng: Xây dựng hình tượng chủ yếu bằng các biện pháp tu từ: ẩn dụ, nhân hóa, so sánh, hoán dụ, điệp…

+ Tính truyền cảm: ngôn ngữ của người nói, người viết có khả năng gây cảm xúc, ấn tượng mạnh với người nghe, người đọc.

+ Tính cá thể: Là dấu ấn riêng của mỗi người, lặp đi lặp lại nhiều lần qua trang viết, tạo thành phong cách nghệ thuật riêng. Tính cá thể hóa của ngôn ngữ còn thể hiện trong lời nói của nhân vật trong tác phẩm.

+ Dạng nói, viết.

Link tham khảo: Tổng hợp các phong cách ngôn ngữ.

Câu 2

Theo đoạn trích, điều gì tạo nên lịch sử nghệ thuật của nhân loại?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung đoạn trích.

- Tìm các hình ảnh, chi tiết thể hiện.

Lời giải chi tiết

Điều tạo nên lịch sử nghệ thuật của nhân loại: thế hệ nghệ sỹ này tiếp nối thế hệ nghệ sỹ khác.

 

Mở rộng

Giải thích: Theo đoạn trích, lịch sử nghệ thuật của nhân loại được so sánh với sự chảy không ngừng của dòng sông. Mỗi thế hệ nghệ sĩ khi tiếp nối thế hệ trước vừa tiếp nhận nguồn lực truyền cảm, vừa mang lại sức sống và sự đổi mới liên tục cho nghệ thuật. Sự kế thừa và sáng tạo tiếp nối ấy giúp dòng chảy nghệ thuật phát triển bền vững mà không bị rơi vào trì trệ hay hủy diệt.

Câu 3

Trong đoạn trích, nếu không có những thế hệ nghệ sỹ trước đó thì các nghệ sỹ của thế hệ tiếp theo sẽ như thế nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung đoạn trích.

- Tìm các hình ảnh, chi tiết thể hiện.

Lời giải chi tiết

Nếu không có những thế hệ nghệ sỹ trước đó thì các nghệ sỹ của các thế hệ tiếp theo sẽ: không có nguồn lực lực để sáng tạo và khai phá.

 

Mở rộng

Giải thích: Theo đoạn trích, các thế hệ nghệ sĩ đi trước chính là người truyền cảm hứng và đặt nền móng cho nghệ thuật. Nếu thiếu đi nền tảng và sự truyền cảm đó, các nghệ sĩ thế hệ sau sẽ mất đi điểm tựa vững chắc, không có nguồn năng lượng cũng như chất liệu cần thiết để tiếp tục đổi mới, khai phá và sáng tạo.

Câu 4

Việc liên tưởng dòng chảy của con sông với lịch sử sáng tạo nghệ thuật trong đoạn trích có tác dụng gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung đoạn trích.

- Nêu tác dụng của việc liên tưởng.

Lời giải chi tiết

Việc liên tưởng dòng chảy của con sông với lịch sử sáng tạo nghệ thuật có tác dụng:

- Giúp câu văn thêm sinh động, hấp dẫn, người đọc dễ hình dung.

- Tạo sự liên tưởng độc đáo, nhấn mạnh tính liên tục trong sáng tạo nghệ thuật.

- Qua đó tác giả khẳng định, sáng tạo nghệ thuật là một quá trình diễn ra liên tục, có sự kế thừa, tiếp nối từ thế này sang thế hệ khác. Thế hệ sau không chỉ phát huy những giá trị thế hệ trước để lại mà còn phải khai phá, sáng tạo để dòng chảy nghệ thuật luôn phát triển.

 

Mở rộng

Giải thích: Phép liên tưởng độc đáo giữa dòng chảy vật lý của con sông và lịch sử sáng tạo nghệ thuật mang lại giá trị biểu đạt cao. Tác giả đã cụ thể hóa một khái niệm trừu tượng bằng những hình ảnh trực quan sinh động, từ đó làm nổi bật tính quy luật tất yếu của nghệ thuật: đó là sự vận động không ngừng, đòi hỏi sự tiếp nối, bồi đắp qua nhiều thế hệ. Thế hệ sau vừa là người kế thừa tinh hoa của quá khứ, vừa mang sứ mệnh khai phá để làm giàu thêm dòng chảy chung của nhân loại.

Câu 5

Từ suy ngẫm của tác giả "Nếu tách rời từng giọt nước ra khỏi sự thống nhất của đại dương thì chúng ta chỉ nhìn thấy những giọt nước nhỏ bé, đơn độc và dần dần biến mất", anh/chị rút ra bài học gì về lối sống cho bản thân?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung đoạn trích.

- Rút ra bài học ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Khẳng định mối quan hệ mật thiết giữa cá nhân và tập thể, cộng đồng (mỗi con người chỉ thực sự có giá trị, sức mạnh khi gắn kết với tập thể lớn lao).

- Lên án lối sống vị kỷ, sống cô lập, tách rời khỏi cộng đồng.

Đoạn văn tham khảo:

Từ suy ngẫm của tác giả Nguyễn Quang Thiều, mỗi chúng ta cần nhận thức sâu sắc về giá trị của sự gắn kết trong đời sống. Sống không thể chỉ biết đến riêng mình hay tự tách rời bản thân khỏi tập thể, cộng đồng bởi điều đó sẽ biến một cá nhân thành nhỏ bé, đơn độc và dễ dàng bị mai một như giọt nước rơi khỏi đại dương. Trái lại, khi biết hòa mình vào dòng chảy chung, biết yêu thương, sẻ chia và cống hiến, mỗi cá nhân sẽ nhân lên gấp bội sức mạnh và giá trị của chính mình. Sống gắn kết, có trách nhiệm với tập thể chính là chìa khóa để con người vượt qua sự chật hẹp của cái tôi cá nhân, vươn tới những giá trị lớn lao, bền vững và làm cho cuộc đời trở nên có ý nghĩa hơn.

 

Mở rộng

Giải thích: Hình ảnh giọt nước và đại dương ngụ ý rằng cuộc đời mỗi con người là một phần không thể tách rời của cộng đồng, xã hội. Sống gắn kết giúp ta tìm thấy sức mạnh tập thể, sự sẻ chia và ý nghĩa thực sự của cuộc sống; ngược lại, sự cô độc, ích kỷ sẽ khiến con người trở nên yếu đuối, nhạt nhòa và tự đánh mất chính mình.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...