200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Nghị luận xã hội - Luyện đề đọc hiểu Vă..

Đọc hiểu Sự trung thực của tri thức | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Theo nghĩa truyền thống, kẻ sĩ là một người có học. Có học nên biết lẽ phải trái để “tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên hạ”.

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

SỰ TRUNG THỰC CỦA TRI THỨC

Theo nghĩa truyền thống, kẻ sĩ là một người có học. Có học nên biết lẽ phải trái để “tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên hạ”. Cái dũng của họ không phải cái dũng chém tướng đoạt thành mà là hệ quả của cái trí, nhằm làm sáng tỏ đạo thánh hiền. Đó là một công việc khó khăn, thậm chí nguy hiểm.

Không phải lúc nào cũng có một Chu Văn An trước sự lộng hành của đám sủng thần, dám dâng thất trảm sớ và sau khi bị khước từ, kiên quyết từ quan về dạy học.

Không phải lúc nào cũng có anh em thái sử Bá thời Xuân Thu. Thôi Trữ sau khi giết vua Tề, ra lệnh cho thái sử Bá phải ghi vào sử: “Tề Trang Công bị bạo bệnh mà chết”. Bá ghi: “Năm Ất Hợi, tháng Năm, Thôi Trữ giết vua”. Thôi Trữ nổi giận, lôi Bá ra chém. Bá có ba người em. Hai người noi gương anh đều bị chém. Người em út vẫn điềm nhiên viết: “Năm Ất Hợi, tháng Năm, Thôi Trữ giết vua”. Trữ quát: “Ba anh ngươi đều đã bị chém, ngươi không sợ sao?” Người này nói: “Việc của quan thái sử là ghi lại sự thật, nếu xuyên tạc thà bị chết chém còn hơn”.

Nhưng không hiểu sao tôi vẫn không thích từ “kẻ sĩ” lắm. Có lẽ do màu sắc hơi “hoài cổ” của nó chăng? Đạo thánh hiền quả là cao quý và đáng trân trọng nhưng nó là một cái gì đã có. Kẻ sĩ thời nay chính là những trí thức do tính rộng mở của từ này. Nhất là vào thời đại nền kinh tế tri thức phát triển với sự bùng nổ của khoa học, đặc biệt ngành tin học. Người trí thức không những tôn trọng thánh hiền mà còn là kẻ dám mày mò vào cõi không biết, đấu tranh với những định kiến của hiện tại để phát hiện những sự thật cho tương lai.

Một nước đang phát triển như nước ta cần nhanh chóng đào tạo một đội ngũ trí thức đông đảo để khỏi tụt hậu. Muốn vậy chúng ta phải lập cho được một môi trường lành mạnh trên nền tảng sự trung thực trí thức. Ít lâu nay báo chí nói nhiều đến nạn bằng giả. Đó là một hiện tượng xã hội nghiêm trọng, cần phải loại bỏ. Nhưng theo tôi, nó không nghiêm trọng bằng hội chứng “bằng thật, người giả” vì hội chứng này có nguy cơ gây sự lẫn lộn trong hệ giá trị và làm ô nhiễm môi trường đạo đức một xã hội trung thực, trong đó thật/ giả phải được phân định rạch ròi và minh bạch. Chúng ta thường nói nhiều đến tài năng và trí thức. Nhưng tài năng và trí thức chỉ có thể phát triển lâu dài và bền vững trên nền tảng một xã hội trung thực.

(Trích từ Đối thoại với đời & thơ, Lê Đạt, NXB Trẻ, 2008, tr.14-15)

Câu 1

Theo tác giả, kẻ sĩ là người như thế nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ văn bản.

- Tìm các hình ảnh, chi tiết cho thấy kẻ sĩ là người như thế nào?

Lời giải chi tiết

Theo tác giả, kẻ sĩ là một người có học, biết lẽ phải trái để “tu thân, tề gia, trị quốc, bình thiên hạ”.

Câu 2

Xác định các thao tác lập luận được sử dụng trong văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Vận dụng kiến thức đã học về thao tác lập luận.

Lời giải chi tiết

Các thao tác lập luận được sử dụng trong văn bản trên: giải thích, chứng minh, bình luận, so sánh.

Giải thích:

- Thao tác lập luận giải thích

+ Là cắt nghĩa một sự vật, hiện tượng, khái niệm để người khác hiểu rõ, hiểu đúng vấn đề.

+ Giải thích trong văn nghị luận là làm cho người đọc hiểu rõ được tư tưởng, đạo lý, phẩm chất, quan hệ cần được giải thích nhằm nâng cao nhận thức, trí tuệ, bồi dưỡng tâm hồn, tình cảm.

- Thao tác lập luận phân tích:

+ Là cách chia nhỏ đối tượng thành nhiều yếu tố bộ phận để đi sâu xem xét một cách toàn diện về nội dung, hình thức của đối tượng.

- Thao tác lập luận chứng minh:

+ Dùng những bằng chứng chân thực, đã được thừa nhận để chứng tỏ đối tượng.

- Thao tác lập luận so sánh:

+ Làm sáng tỏ đối tượng đang nghiên cứu trong mối tương quan với đối tượng khác.

- Thao tác lập luận bình luận:

+ Bình luận là bàn bạc, nhận xét, đánh giá về một vấn đề.

Câu 3

Phân tích tác dụng của 01 biện pháp tu từ trong đoạn văn sau:

“Không phải lúc nào cũng có một Chu Văn An trước sự lộng hành của đám sủng thần, dám dâng thất trảm sớ và sau khi bị khước từ, kiên quyết từ quan về dạy học.

Không phải lúc nào cũng có anh em thái sử Bá thời Xuân Thu. Thôi Trữ sau khi giết vua Tề, ra lệnh cho thái sử Bá phải ghi vào sử: “Tề Trang Công bị bạo bệnh mà chết”. Bá ghi: “Năm Ất Hợi, tháng Năm, Thôi Trữ giết vua”. Thôi Trữ nổi giận, lôi Bá ra chém. Bá có ba người em. Hai người noi gương anh đều bị chém...”

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp nghệ thuật.

- Nêu hiệu quả nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ điệp ngữ: Không phải lúc nào cũng có

- Tác dụng:

+Tạo nhịp điệu, nhấn mạnh, làm tăng sức thuyết phục cho lập luận

+Khẳng định Chu Văn An và anh em thái sử Bá là những tấm gương tiêu biểu thể hiện dũng khí, phẩm chất trung thực của kẻ sĩ.

Câu 4

Ý nghĩa của việc so sánh sự khác nhau giữa kẻ sĩ ngày xưa và trí thức ngày nay trong văn bản là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Trình bày quan điểm cá nhân hợp lí.

Lời giải chi tiết

Tác giả so sánh sự khác nhau giữa kẻ sĩ ngày xưa và tri thức ngày nay có ý nghĩa:

- Nhấn mạnh điểm mới của trí thức ngày nay so với kẻ sĩ ngày xưa

- Khích lệ tri thức ngày nay không chỉ phát huy những phẩm chất tốt đẹp của “kẻ sĩ” ngày xưa mà còn mạnh dạn đấu tranh với định kiến hiện tại, tích cực đổi mới, sáng tạo phù hợp thời đại mới…

- Thể hiện tư tưởng tiến bộ; quan điểm sống, đúng đắn, tích cực của tác giả.

Câu 5

Qua văn bản, anh/chị hãy rút ra một bài học ý nghĩa nhất cho bản thân?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra bài học, ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

Gợi ý bài học ý nghĩa rút ra từ văn bản:

- Mỗi người (đặc biệt là trí thức) phải biết sống trung thực để góp phần xây dựng xã hội văn minh.

- Sống trung thực sẽ tạo được niềm tin, sự ngưỡng mộ của mọi người.

Đoạn văn tham khảo:

Qua văn bản trên, tôi nhận thấy bài học quan trọng nhất là sống trung thực và giữ phẩm chất đạo đức, nhất là đối với những người trí thức. Sự trung thực giúp mỗi người xây dựng uy tín, được mọi người tin tưởng và tôn trọng. Nếu mọi người cùng hành động trung thực, xã hội sẽ trở nên công bằng và văn minh hơn. Bản thân tôi tự nhắc mình luôn trung thực trong học tập và công việc, dám nhận lỗi khi sai và không chạy theo lợi ích trước mắt. Từ đó, tôi tin sẽ góp phần nhỏ bé nhưng thiết thực vào việc xây dựng môi trường sống tốt đẹp cho cộng đồng.

 

 


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store