200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ song thất lục bát - Luyện đề đọc hi..

Đọc hiểu Chinh phụ ngâm khúc (Đặng Trần Côn) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Nỗi lòng biết ngỏ cùng ai Thiếp trong cánh cửa chàng ngoài chân mây. Trong cửa này đã đành phận thiếp, Ngoài mây kia há kiếp chàng vay (1)?

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Nỗi lòng biết ngỏ cùng ai

Thiếp trong cánh cửa chàng ngoài chân mây.

Trong cửa này đã đành phận thiếp,

Ngoài mây kia há kiếp chàng vay (1)?

 

Những mong cá nước sum vầy

Bao ngờ đôi ngả nước mây cách vời.

Thiếp chẳng tưởng ra người chinh phụ,

Chàng há từng học lũ vương tôn (2).

 

Cớ sao cách trở nước non

Khiến người thôi sớm thôi hôm những sầu.

Khách phong lưu đang chừng niên thiếu,

Sánh nhau cùng dan díu chữ duyên.

 

Nỡ nào đôi lứa thiếu niên,

Quan san đế cách, hàn thuyên cho đành (3)

Thuở lâm hành oanh chưa bén liễu,

Hỏi ngày về ước nẻo quyên ca.

Nay quyên đã giục oanh già,

Ý nhi (4) lại gáy trước nhà líu lo.

 

Thuở đăng đồ (5) mai chưa dạn gió,

Hỏi ngày về chỉ độ đào bông.

Nay đào đã quyến gió đông,

Phù dung lại đã bên sông bơ xờ.

(Theo Đặng Trần Côn, Đoàn Thị Điểm, Chinh phụ ngâm khúc, NXB Văn học, 2002, tr. 35).

Chú thích:

(1) Vay: tiếng đệm của câu than thở.

(2) Vương tôn: Con nhà giàu sang, cũng có nghĩa là người đi chơi xa không đoái đến gia đình.

(3) Quan san, hàn thuyên: (quan: ải, san: núi, hàn: lạnh, huyên: ấm), ý nói cách trở, không biết tin tức của nhau.

(4) Ý nhi: chim én (yến) thường làm tổ trong mái nhà.

(5) Đăng đồ: lên đường ra đi nơi xa. 

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản và chỉ ra đặc điểm về số chữ, số dòng của thể thơ đó trong khổ thơ thứ nhất

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc khổ thơ thứ nhất, đếm số tiếng trong từng dòng và quan sát cách sắp xếp các dòng thơ. Đối chiếu với đặc điểm của các thể thơ quen thuộc để xác định đúng thể thơ và nêu đặc điểm về số chữ, số dòng.

Lời giải chi tiết

- Thể thơ song thất lục bát.

- Đặc điểm:

+ Khổ thơ gồm 4 dòng thơ có 1 cặp câu lục bát và 1 cặp câu thất

Giải thích:

Khổ thơ mở đầu được tổ chức theo đúng cấu trúc của thể thơ song thất lục bát: hai dòng đầu mỗi dòng có bảy tiếng, tiếp theo là một câu sáu tiếng.

Câu 2

Tâm trạng của chinh phụ nảy sinh trong hoàn cảnh nào? Nêu một chi tiết giúp em nhận biết hoàn cảnh ấy.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc những câu thơ nói về hoàn cảnh của người chinh phụ, xác định nguyên nhân làm nảy sinh tâm trạng của nhân vật, sau đó tìm một chi tiết trong văn bản chứng minh.

Lời giải chi tiết

- Tâm trạng của chinh phụ nảy sinh trong hoàn cảnh: hai vợ chồng xa cách vì người chồng đi chinh chiến nơi xa lâu chưa có tin tức gì.

- Chi tiết giúp em nhận biết: “Thiếp trong cánh cửa chàng ngoài chân mây/ Nào ngờ đôi ngả nước mây cách vời/ Cớ sao cách trở nước non…”

Giải thích:

Những câu thơ cho thấy người vợ ở nhà, còn người chồng nơi chiến trận xa xôi, cách trở bởi núi sông và không có tin tức. Chính hoàn cảnh chia li kéo dài ấy khiến người chinh phụ luôn sống trong nỗi nhớ thương, cô đơn và lo lắng cho chồng.

Câu 3

Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp tu từ điệp ngữ được sử dụng trong đoạn thơ:

“Thuở lâm hành oanh chưa bén liễu,

Hỏi ngày về ước nẻo quyên ca.

Nay quyên đã giục oanh già,

Ý nhi (4) lại gáy trước nhà líu lo.

 

Thuở đăng đồ (5) mai chưa dạn gió,

Hỏi ngày về chỉ độ đào bông.

Nay đào đã quyến gió đông,

Phù dung lại đã bên sông bơ xờ.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ đoạn thơ, tìm những từ ngữ hoặc cụm từ được lặp lại nhiều lần. Sau đó phân tích tác dụng của phép điệp đối với nhịp điệu, nội dung và việc thể hiện tâm trạng của nhân vật.

Lời giải chi tiết

- BPTT điệp ngữ: “Thuở… chưa… Hỏi ngày về… nay…”

- Tác dụng:

+ Tạo liên kết, tạo nhịp điệu tha thiết, khắc khoải cho lời thơ, lời thơ thêm gợi hình gợi cảm.

+ Nhấn mạnh khoảng cách thời gian của hai vợ chồng: ngày đi, người chồng ước hẹn sẽ trở về khi ước nẻo quyên ca, chỉ độ đào bông - đó là mùa xuân tươi đẹp; nhưng giờ quyên đã giục oanh già, đào đã quyến gió đông - mùa đông đã đến mà người chồng vẫn chưa có tin tức gì.

+ Qua đó thể hiện nỗi nhớ nhung, mong ngóng và lo lắng của người chinh phụ cho người chồng; đồng thời nói lên tấm lòng thương cảm, chia sẻ của nhà văn với tình cảnh, nỗi niềm của người chinh phụ.

Giải thích:

Các từ ngữ “thuở”, “hỏi ngày về”, “nay” được lặp lại để đặt hai khoảng thời gian cạnh nhau: quá khứ đầy hi vọng và hiện tại đầy chờ đợi. Sự lặp lại ấy khiến người đọc cảm nhận rõ thời gian trôi qua rất lâu, trong khi người chồng vẫn chưa trở về, từ đó làm nổi bật nỗi đau của người chinh phụ.

Câu 4

Theo em nhan đề Chinh phụ ngâm khúc có phù hợp với nội dung tư tưởng của văn bản trên không? Lí giải vì sao.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Giải thích ý nghĩa của nhan đề, sau đó đối chiếu với nội dung chính của đoạn thơ để đánh giá sự phù hợp.

Lời giải chi tiết

Nhan đề có phù hợp với nội dung tư tưởng của văn bản trên vì:

- Nhan đề được hiểu là: khúc ngâm của người phụ nữ có chồng đi chinh chiến ở nơi xa.

- Nội dung tư tưởng của đoạn thơ là: diễn tả nỗi buồn của người chinh phụ do chiến tranh mà phải xa cách chồng, không có tin tức của chồng, nàng phải sống trong cô đơn, sầu nhớ, lo lắng/ Tâm trạng của người phụ nữ đã trở thành một khúc bi ca, buồn sầu.

Giải thích:

Ngay từ nhan đề, tác giả đã xác định đối tượng và nội dung của tác phẩm là tiếng lòng của người vợ có chồng đi lính. Nội dung đoạn thơ cũng xoay quanh những nỗi niềm ấy nên nhan đề đã khái quát đúng chủ đề và tư tưởng của tác phẩm.

Câu 5

Đoạn thơ gửi gắm đến người đọc những thông điệp ý nghĩa nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc toàn bộ đoạn thơ, xác định tư tưởng mà tác giả muốn gửi gắm, từ đó rút ra những thông điệp có ý nghĩa đối với cuộc sống.

Lời giải chi tiết

Gợi ý:

- Chiến tranh gây nên những mất mát, chia li và đau khổ cho con người, đặc biệt là những người ở hậu phương.

- Hãy biết trân trọng hạnh phúc gia đình và tình nghĩa vợ chồng, bởi đó là những tình cảm thiêng liêng, quý giá.

- Biết yêu chuộng hòa bình, đồng cảm với những số phận phải chịu cảnh chia cách và mất mát.

Giải thích:

Qua nỗi nhớ thương, mong ngóng và lo lắng của người chinh phụ, đoạn thơ cho thấy hậu quả đau thương mà chiến tranh gây ra không chỉ đối với người ra trận mà còn đối với những người ở lại. Vì vậy, tác phẩm khơi dậy lòng trân trọng tình cảm gia đình, khát vọng đoàn tụ và ý thức gìn giữ hòa bình.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store