200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ tự do - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Ngày xưa có mẹ (Thanh Nguyên) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: NGÀY XƯA CÓ MẸ (Trích) Khi con biết đòi ăn Mẹ là người mớm cho con muỗng cháo Khi con biết đòi ngủ bằng tiết tấu Mẹ là người thức hát ru con Bầu trời trong mắt con ngày một xanh hơn

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

NGÀY XƯA CÓ MẸ

(Trích)

Khi con biết đòi ăn

Mẹ là người mớm cho con muỗng cháo

Khi con biết đòi ngủ bằng tiết tấu

Mẹ là người thức hát ru con

Bầu trời trong mắt con ngày một xanh hơn

là khi tóc mẹ ngày thêm sợi bạc

Mẹ đã thành hiển nhiên như trời đất

Như cuộc đời - không thể thiếu trong con

Nếu có đi vòng quả đất tròn

người mong con mỏi mòn vẫn không ai hơn mẹ

Cái vòng tay mở ra từ tấm bé

cứ rộng dần theo con trẻ lớn lên

Me!

Có nghĩa là bắt đầu

cho sự sống - Tình yêu - Hạnh phúc

Mẹ!

Có nghĩa là duy nhất

Một bầu trời- một mặt đất - một vầng trăng

Mẹ không sống đủ trăm năm

Nhưng đã cho con dư dả nụ cười, tiếng hát

(Thanh Nguyên, Ngày xưa có Mẹ, trích tập thơ Có khi nào nhớ?, NXB Văn nghệ, TP Hồ Chí Minh, 1987)

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng.

Lời giải chi tiết

Thể thơ tự do

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng không đều nhau.

Mở rộng

Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.

Link tham khảo: Thể thơ tự do

Câu 2

Ghi lại những từ ngữ khắc họa hình ảnh người mẹ mà tác giả sử dụng trong sáu dòng thơ đầu.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc và xác định những từ ngữ miêu tả hình ảnh người mẹ

Lời giải chi tiết

Những từ ngữ khắc họa hình ảnh người mẹ trong sáu dòng thơ đầu là: “mớm cho con muỗng cháo”, “thức hát ru con”, “tóc mẹ ngày thêm sợi bạc”

Giải thích:

Các từ ngữ trên lần lượt khắc họa những hành động chăm sóc, yêu thương và sự hi sinh thầm lặng của mẹ dành cho con. Mẹ chăm con từ khi còn thơ bé “mớm cho con muỗng cháo”, “thức hát ru con”; thời gian trôi đi khiến “tóc mẹ ngày thêm sợi bạc”, gợi sự già đi của mẹ trong quá trình chăm lo, dõi theo con trưởng thành.

Mở rộng

Từ ngữ thơ: Từ ngữ trong thơ có tính gợi hình, gợi cảm, đa nghĩa. Từ ngữ trong thơ thiên về khơi gợi, đòi hỏi người đọc phải chủ động liên tưởng, tưởng tượng để hiểu hết sự phong phú của ý thơ.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 3

Em hiểu thế nào về hình ảnh “bầu trời” trong mắt con ngày một xanh hơn?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào ngữ cảnh để xác định

Lời giải chi tiết

“Bầu trời” ở đây có thể hiểu là thế giới bao la rộng lớn ngoài kia, nơi luôn chờ đợi con khám phá. Qua từng muỗng cháo, lời ru của mẹ con ngày một lớn khôn, trưởng thành. Bầu trời ấy sẽ “ngày một xanh hơn” khi con khôn lớn, rời xa vòng tay yêu thương của mẹ để tự viết tiếp những trang nhật ký cuộc đời, để khám phá thế giới bao la, rộng lớn.

Giải thích:

Khi con lớn lên, thế giới của con ngày càng rộng mở, tươi sáng và nhiều cơ hội hơn nên “bầu trời” trong mắt con “ngày một xanh hơn”. Tuy nhiên, tác giả đặt hình ảnh ấy bên cạnh “tóc mẹ ngày thêm sợi bạc” để nhắc người con nhận ra rằng đằng sau sự trưởng thành của mình là thời gian, tình yêu và sự hi sinh của mẹ.

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 4

Việc tác giả so sánh mẹ như trời - đất, như cuộc đời - không thể thiếu trong con mang lại hiệu quả nghệ thuật gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định hình ảnh so sánh, sau đó làm rõ đặc điểm của mẹ được nhấn mạnh và tình cảm của tác giả qua cách so sánh

Lời giải chi tiết

Việc tác giả so sánh mẹ như trời - đất, như cuộc đời - không thể thiếu trong con mang lại hiệu quả nghệ thuật đặc sắc:

- Giúp câu thơ thêm sinh động, hấp dẫn.

- Không chỉ vậy, hình ảnh so sánh còn giúp làm nổi bật vai trò to lớn và không thể thay thế của mẹ trong cuộc sống của con: “trời - đất”: gợi lên sự rộng lớn, bao la và bền vững như tình mẹ luôn hiện diện và bao bọc con cái “như cuộc đời - không thể thiếu trong con”: nhấn mạnh tầm quan trọng của người mẹ, gắn liền với cuộc đời, tâm hồn và sinh mạng của con.

- Qua hình ảnh so sánh, tác giả nhấn mạnh tầm quan trọng của mẹ đối với mỗi người. Từ đó khẳng định, ngợi ca vai trò, ý nghĩa của mẹ với mỗi chúng ta.

Giải thích:

Mẹ được đặt bên cạnh những sự vật có ý nghĩa nền tảng đối với sự sống là “trời đất” và “cuộc đời”. Nếu trời đất là không gian tồn tại của con người, cuộc đời là điều con người không thể thiếu, thì mẹ cũng được khẳng định là sự hiện diện tất yếu và không thể thay thế trong cuộc đời người con. Cách so sánh ấy làm nổi bật vai trò lớn lao của mẹ, đồng thời giúp thể hiện tình yêu của tác giả dành cho mẹ.

Mở rộng

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo: 

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 5

Mẹ và những người thân trong gia đình là những người không thể thiếu trong con. Những trong nhịp sống hối hả hiện nay, dường như con cái với cha mẹ ngày càng thiếu sự gắn kết. Theo em, cần làm gì để các thành viên trong gia đình gắn kết hơn?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Liên hệ thực tế, nêu suy nghĩ của bản thân

Lời giải chi tiết

Những điều cần làm để gắn kết các thành viên trong gia đình:

- Thường xuyên chia sẻ, trò chuyện về công việc, học tập, tình cảm, những áp lực trong cuộc sống.

- Giúp đỡ, hỗ trợ, động viên lẫn nhau.

- Duy trì các truyền thống gia đình.

- Tôn trọng và chấp nhận sự khác biệt của các thành viên.

- Cùng nhau chia sẻ trách nhiệm trong các công việc chung.

- Thể hiện tình cảm yêu thương với những người thân trong gia đình.

- Giải quyết xung đột một cách văn minh, có tính xây dựng.

- ...

Giải thích:

Gia đình muốn gắn kết cần có sự quan tâm, chia sẻ, lắng nghe và đồng hành giữa các thành viên. Những việc làm ấy giúp mọi người hiểu nhau hơn, giảm khoảng cách và xây dựng tình cảm gia đình bền chặt.


Bình chọn:
4 trên 4 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt