200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Văn bản nghị luận - Luyện đề đọc hiể..

Đọc hiểu Vẻ đẹp của người đứng một mình (Đặng Hoàng Giang) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi: (1) Đã tới lúc chúng ta cần tách ra khỏi đám đông, khước từ chuyên chế của nó. Người ta chỉ có thể lắng nghe tiếng nói bên trong mình nếu bỏ được ra ngoài sự ồn ào xung quanh. Chúng ta cần đứng riêng để tìm ra mình, để bảo vệ tư duy độc lập và nuôi dưỡng ý thức trách nhiệm.

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:

(1) Đã tới lúc chúng ta cần tách ra khỏi đám đông, khước từ chuyên chế của nó. Người ta chỉ có thể lắng nghe tiếng nói bên trong mình nếu bỏ được ra ngoài sự ồn ào xung quanh. Chúng ta cần đứng riêng để tìm ra mình, để bảo vệ tư duy độc lập và nuôi dưỡng ý thức trách nhiệm. 

(2) Đứng một mình không dễ. Không những nó có thể làm ta không được ưa thích, khi một mình, nhà văn Đan Mạch Dorthe Nors viết, chúng ta phải đối diện với cảm xúc của ta, quá khứ của ta, cuộc đời của ta, những vấp váp, sai lầm của ta, ta sẽ cảm thấy mình nhỏ bé. Cần lòng dũng cảm để không lẩn tránh chúng. Đổi lại, điều ta nhận được là một sự vững vàng mà không phải bám víu vào sự tung hô của người khác. Một mình nhưng không cô đơn. Triết gia thế kỉ 19 Henry David Thoreau viết: “Tôi không cô đơn hơn một cây mao nhị hay bồ công anh trên một đồng cỏ, hay một lá đậu, hay một cây chua me đất, hay một con mòng, hay một con ong nghệ. Tôi không cô đơn hơn ngôi sao Bắc đẩu, hay một ngọn gió Nam, hay một cơn mưa tháng Tư, hay băng tan tháng Giêng"

(3) Cuối cùng, một mình không có nghĩa là phải tách khỏi người khác một cách vật lí. Một mình là một quan điểm sống, một trạng thái tinh thần độc lập, nó không được đo bởi khoảng cách vật lí giữa một cá nhân và những người xung quanh. Các ẩn sĩ hiện đại không cần thiết phải lên núi. Họ vẫn ở trong xã hội, yên lặng, quan sát và tìm hiểu thế giới. Họ tự do trước các con sóng của đám đông để có thể quan tâm tới cộng đồng một cách sâu sắc hơn, đóng góp cho cộng đồng một cách hiểu biết hơn. Vẻ đẹp của người đứng một mình là vẻ đẹp tự tại, với một niềm vui tự thân. Một niềm vui mà như nhà tu hành David Steindl-Rast diễn tả, không phụ thuộc vào những điều đang xảy ra.

(Trích Vẻ đẹp của người đứng một mình, Đặng Hoàng Giang, in trong Bức xúc không làm ta vô can, NXB Hội Nhà văn, 2016, tr.79-80)

Câu 1

Tác giả đã sử dụng lí lẽ nào để khẳng định một mình không có nghĩa là phải tách khỏi người khác một cách vật lí?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ đoạn (1), (2), (3), chú ý những câu văn giải thích trực tiếp khái niệm “một mình”.

Lời giải chi tiết

− “Một mình là một quan điểm sống, một trạng thái tinh thần độc lập, nó không được đo bởi khoảng cách vật lí giữa một cá nhân và những người xung quanh”

− "Các ẩn sĩ hiện đại không cần thiết phải lên núi. Họ vẫn ở trong xã hội, yên lặng, quan sát và tìm hiểu thế giới”

− "Họ tự do trước các con sóng của đám đông để có thể quan tâm tới cộng đồng một cách sâu sắc hơn, đóng góp cho cộng đồng một cách hiểu biết hơn”

Giải thích:

Đoạn trích cho thấy “một mình” được hiểu là sự độc lập trong suy nghĩ và tinh thần chứ không phải tách biệt hoàn toàn với mọi người.

Mở rộng:

- Văn bản nghị luận văn học là loại văn bản nghị luận trong đó người viết trình bày quan điểm, đánh giá của mình về một vấn đề thuộc lĩnh vực văn học (tác phẩm, tác giả, thể loại,...).

- Luận đề trong văn bản nghị luận là vấn đề chính (về tác phẩm, tác giả, thể loại,…) được bàn luận trong văn bản, thường thể hiện ở nhan đề, phần mở đầu hoặc được suy luận từ toàn bộ văn bản.

- Luận điểm trong văn bản nghị luận là những ý chính được triển khai nhằm cụ thể hoá luận đề, dựa trên đặc điểm của đối tượng được bàn luận

- Lí lẽ trong văn bản nghị luận là những điều được nêu ra một cách có căn cứ, hợp lô-gic để làm rõ tính đúng đắn của luận điểm. Có thể đan xen yếu tố biểu cảm, nhưng cần chặt chẽ, khúc chiết, sắc bén, tránh dài dòng và cảm tính

- Bằng chứng trong văn bản nghị luận là những câu văn, đoạn văn, dòng thơ, chi tiết, hình ảnh,… được dẫn từ tác phẩm văn học; hoặc những tài liệu, trích dẫn liên quan được dùng để làm

Một số link tham khảo:

Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Luận đề, luận điểm, lí lẽ, bằng chứng trong văn bản nghị luận

Câu 2

Theo nội dung văn bản, vì sao chúng ta cần đứng một mình?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm các câu văn trong đoạn (1), (2), (3) nêu ý nghĩa và giá trị của việc “đứng một mình”.

Lời giải chi tiết

Chúng ta cần đứng một mình vì:

− “Lắng nghe tiếng nói bên trong mình”

− “Tìm ra mình, bảo vệ tư duy độc lập và nuôi dưỡng ý thức trách nhiệm”

− “Đối diện với bản thân và trở nên vững vàng”

− “Có một quan điểm sống và trạng thái tinh thần độc lập”

− “Quan tâm và đóng góp cho cộng đồng một cách sâu sắc hơn”

− “Tìm thấy niềm vui tự thân”

Giải thích:

Bài viết nhấn mạnh rằng khi tách khỏi sự chi phối của đám đông, con người sẽ hiểu rõ bản thân hơn, có chính kiến và sống bản lĩnh hơn. Từ đó, con người không chỉ trưởng thành trong suy nghĩ mà còn biết sống có trách nhiệm với cộng đồng.

Mở rộng:

- Văn nghị luận là thể loại văn được viết ra nhằm xác lập cho người đọc, người nghe một tư tưởng, tưởng tượng nào đó đối với các sự việc, hiện tượng trong đời sống hay trong văn học bằng các lập luận

- Trong văn bản nghị luận, bên cạnh ý kiến lớn (quan điểm chính mà người viết muốn thuyết phục người đọc), còn có những ý kiến nhỏ nêu ra để bổ trợ cho ý kiến lớn. Mối quan hệ giữa ý kiến lớn, ý kiến nhỏ, lí lẽ và bằng chứng trong văn bản nghị luận được thể hiện qua sơ đồ sau:

Link tham khảo: Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Câu 3

Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong đoạn văn:

“Tôi không cô đơn hơn một cây mao nhị hay bồ công anh trên một đồng cỏ, hay một lá đậu, hay một cây chua me đất, hay một con mòng, hay một con ong nghệ. Tôi không cô đơn hơn ngôi sao Bắc đẩu, hay một ngọn gió Nam, hay một cơn mưa tháng Tư, hay băng tan tháng Giêng”.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các hình ảnh được so sánh rồi phân tích ý nghĩa biểu đạt của chúng.

Lời giải chi tiết

- BPTT so sánh:

+ "Tôi không cô đơn hơn một cây mao nhị hay bồ công anh trên một đồng cỏ, hay một lá đậu, hay một cây chua me đất, hay một con mòng, hay một con ong nghệ"

+ " Tôi không cô đơn hơn ngôi sao Bắc Đẩu, hay một ngọn gió Nam, hay một cơn mưa tháng Tư, hay băng tan tháng Giêng"

− Tác dụng:

+ Sự "một mình" về tinh thần trở nên dễ hình dung và cảm nhận hơn thông qua những hình ảnh so sánh gần gũi và vĩ đại của thiên nhiên.

+ Giống như các sự vật và hiện tượng tự nhiên tồn tại độc lập mà vẫn hài hòa với vũ trụ, con người khi "đứng một mình" về tinh thần cũng có được sự tự do và sức mạnh nội tại.

+ Sự "một mình" không đồng nghĩa với cô đơn mà là một trạng thái tự tại, nơi con người tìm thấy sự phong phú và ý nghĩa từ bên trong, giống như vẻ đẹp tiềm ẩn của thiên nhiên.

+ Những hình ảnh so sánh sinh động và giàu chất thơ làm cho ý tưởng của tác giả trở nên sâu sắc và lay động hơn.

Giải thích:

Tác giả lấy những hình ảnh trong thiên nhiên như “bồ công anh”, “ong nghệ”, “ngôi sao Bắc Đẩu” — đều tồn tại riêng biệt nhưng vẫn hài hòa với thế giới — để làm nổi bật quan điểm: sống độc lập không có nghĩa là cô độc hay vô nghĩa.

Mở rộng:

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo:

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Em hiểu thế nào về quan điểm của tác giả “Người ta chỉ có thể lắng nghe tiếng nói bên trong mình nếu bỏ được ra ngoài sự ồn ào xung quanh”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Giải thích các hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng và khái quát nội dung câu nói.

Lời giải chi tiết

− “Sự ồn ào xung quanh” là những tác động, ý kiến, áp lực và ảnh hưởng của đám đông trong cuộc sống.

− “Tiếng nói bên trong mình” là suy nghĩ, cảm xúc, mong muốn và quan điểm riêng của mỗi người.

− Ý kiến của tác giả khẳng định: con người cần tách mình khỏi sự chi phối của đám đông, dành khoảng lặng để nhìn lại bản thân thì mới có thể hiểu chính mình, sống đúng với suy nghĩ và lựa chọn của mình.

− Qua đó, tác giả đề cao tư duy độc lập, bản lĩnh cá nhân và khả năng tự nhận thức của con người.

Giải thích:

Trong đoạn văn, tác giả cho rằng muốn “lắng nghe tiếng nói bên trong mình” thì phải “bỏ được ra ngoài sự ồn ào xung quanh”. Điều đó cho thấy khi con người bị cuốn theo đám đông, những lời đánh giá hay áp lực xã hội thì rất khó sống thật với bản thân. Chỉ khi có khoảng lặng, con người mới hiểu mình là ai, mình muốn gì và cần sống như thế nào.

Mở rộng:

- Văn nghị luận là thể loại văn được viết ra nhằm xác lập cho người đọc, người nghe một tư tưởng, tưởng tượng nào đó đối với các sự việc, hiện tượng trong đời sống hay trong văn học bằng các lập luận

- Trong văn bản nghị luận, bên cạnh ý kiến lớn (quan điểm chính mà người viết muốn thuyết phục người đọc), còn có những ý kiến nhỏ nêu ra để bổ trợ cho ý kiến lớn. Mối quan hệ giữa ý kiến lớn, ý kiến nhỏ, lí lẽ và bằng chứng trong văn bản nghị luận được thể hiện qua sơ đồ sau:

Link tham khảo: Văn bản nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Câu 5

Từ nội dung đoạn trích, em hãy rút ra thông điệp mà mình tâm đắc nhất và lý giải?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát nội dung văn bản để chọn một thông điệp ý nghĩa nhất, sau đó lí giải bằng các chi tiết trong bài.

Lời giải chi tiết

- Thông điệp em tâm đắc nhất là: “Một mình không đồng nghĩa với cô đơn”.

- Lí giải: Thông điệp giúp em hiểu rằng con người không cần lúc nào cũng phụ thuộc vào đám đông để cảm thấy có giá trị. Biết dành thời gian cho bản thân, suy nghĩ độc lập và sống đúng với mình sẽ giúp con người trưởng thành và mạnh mẽ hơn.

Giải thích:

- Đoạn trích cho thấy “đứng một mình” là trạng thái tinh thần độc lập, giúp con người hiểu bản thân, sống bản lĩnh và không phụ thuộc vào sự tung hô của người khác.

- Tác giả còn so sánh con người với những sự vật trong thiên nhiên như “bồ công anh”, “ong nghệ”, “ngôi sao Bắc Đẩu” để khẳng định sự tồn tại riêng lẻ vẫn có ý nghĩa và vẻ đẹp riêng.

- Khi biết sống độc lập trong suy nghĩ và cảm xúc, con người sẽ tìm thấy niềm vui tự thân và có thể đóng góp cho cộng đồng một cách sâu sắc hơn.

Mở rộng:

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý

Tham Gia Group Dành Cho Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10 Miễn Phí

BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store