200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Truyện ngắn - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Làm bạn với bầu trời (Nguyễn Nhật Ánh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi: […] – Sao ba[1] hay đánh mắng em vậy anh?- Thằng Tèo ngồi nhấp nhổm trên lưng anh, ngây thơ hỏi. – Chắc tại ba say rượu. – Tại sao ba say rượu? – Thì tại ba…uống rượu. – Tại sao ba uống rượu?

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:

[…] – Sao ba[1] hay đánh mắng em vậy anh?- Thằng Tèo ngồi nhấp nhổm trên lưng anh, ngây thơ hỏi.
– Chắc tại ba say rượu.
– Tại sao ba say rượu?
– Thì tại ba…uống rượu.
– Tại sao ba uống rượu?
Đối với Tí, đó là câu hỏi quá khó. Ở tuổi của Tí, làm sao nó biết được người lớn có vô số lý do để tìm đến hơi men, trong đó có lý do mượn rượu giải sầu. Tí không biết. Nhưng nó biết một câu tục ngữ nó vẫn nghe người lớn nói. Thế là nó vui vẻ giải thích cho em nó:
– Người ta thường nói “Thương cho roi cho vọt, ghét cho ngọt cho bùi” đó em.
– Vậy ba đánh em là vì ba thương em hả anh?
– Chứ gì nữa.
– Nhưng ba đánh đau quá anh à. – Tèo sờ tay xuống mông xuýt xoa – Em muốn ba thương em in ít thôi. Như vậy ba sẽ nhẹ tay hơn.
Nghe em nói mà thằng Tí rơm rớm nước mắt. Nó lớn hơn thằng Tèo bốn tuổi nên nó cũng khôn hơn. Ngay cả nó, nó cũng đâu có muốn ba nó thương nó theo kiểu ba nó thương thằng Tèo. Nó chỉ nói để em nó vui. Tự nhiên, nó thấy ân hận. Nó có cảm giác như nó đang dối gạt em mình. Tí không dám đưa tay gạt nước mắt, sợ thằng Tèo biết nó khóc. Nó xốc thằng bé trên lưng, lếch thếch đi. Tí cứ đi, đi mãi. Nó cũng chẳng biết đi đâu, chỉ khi nào mỏi chân thì thả thằng em xuống.
Suốt tuổi ấu thơ của mình, những chuyện mắng mỏ hay đòn roi mà thằng Tèo phải chịu một cách bất công cứ lặp đi lặp lại. Nhưng Tèo không cảm thấy khổ tâm lắm. Nó nghĩ đó là cách ba nó thương nó dù đối với nó, kiểu thương của ông thật kỳ cục và thật lòng thì nó thích ba nó thương nó theo kiểu mẹ nó thương nó hơn.[…] Tí ngồi nhìn em, đầu nghĩ lung. Thỉnh thoảng nó phẩy tay đuổi mấy con ruồi đậu trên chóp mũi của thằng bé.
Tèo vẫn ngủ say trong nắng hè oi ả. Nó nằm mơ thấy ba nó bớt thương nó hơn. Ba nó không còn đánh nó nữa. Nếu hôm nào say xỉn, ba nó lỡ tay đánh nó thì cũng chỉ giả vờ giơ cây roi lên thật cao nhưng khi quất roi xuống mông nó, ba nó quất nhẹ hều. Y như gãi ngứa.
[…] Thằng Tí thấy thằng Tèo vừa ngủ vừa cười, bụng không biết thằng này mơ thấy gì mà vui vẻ thế. Thắc mắc xong, nó lại ngạc nhiên: Ờ, chẳng khi nào nó thấy thằng Tèo tỏ ra buồn bã. Nó vẫn sống hồn nhiên như cây cỏ, xem chuyện nó bị ba ghẻ lạnh, đánh mắng là chuyện tự nhiên, không gì phải sầu não.
Nghĩ tới nghĩ lui một hồi, Tí sung sướng phát hiện ra chân lý: Chắc tại thằng Tèo là đứa có tâm hồn trong sáng, mơ mộng. Trong mắt một đứa như vậy, cuộc sống bao giờ cũng đẹp.
(Trích Làm bạn với bầu trời- Nguyễn Nhật Ánh, Nhà xuất bản Trẻ, 2019)
Chú thích : Nguyễn Nhật Ánh là một trong những nhà văn nổi tiếng được nhiều người yêu mến. Những tác phẩm của ông thường rất nhẹ nhàng, dung dị và đời thường. Nhưng ẩn sau đó là triết lý nhân sinh vô cùng ý nghĩa. Mỗi một tác phẩm đọng lại trong lòng độc giả rất nhiều dư vị cảm xúc.
Làm bạn với bầu trời là một trong những tác phẩm thành công của Nguyễn Nhật Ánh. Câu chuyện xoay quanh Tèo – một cậu bé phải chịu đựng nhiều thương tổn và bất hạnh trong cuộc sống. Mà nguyên nhân đều xuất phát từ sự ích kỷ và sai lầm của người lớn. Mẹ Tèo sinh em ra nhưng không có khả năng nuôi nên đã gửi con lại cho chị dâu là dì Hảo, rồi đi biệt xứ. Dượng Quế – chồng dì Hảo, đi làm ăn xa nhà. Đến khi quay trở về lại nghi ngờ xuất thân của Tèo, nghĩ em là con riêng của vợ. Bởi vậy, tuổi thơ của Tèo lớn lên trong sự nghi kỵ và ghẻ lạnh của dượng Quế. Nhưng may mắn cho Tèo, thằng Tí lại rất thương em mình. Đoạn trích dưới đây nói về việc Tí cõng Tèo chạy trốn khi Tèo bị dượng Quế đánh đòn…

Câu 1

Xác định ngôi kể và phương thức biểu đạt chính của đoạn trích?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ đoạn trích, chú ý cách người kể chuyện xưng hô và cách gọi tên nhân vật để xác định ngôi kể. Đồng thời xác định kiểu văn bản chủ yếu dùng để kể lại sự việc, câu chuyện nhằm tìm ra phương thức biểu đạt chính.

Lời giải chi tiết

Ngôi kể: Ngôi thứ 3.
Phương thức biểu đạt chính: Tự sự.

Giải thích:

Văn bản được kể bởi người kể chuyện giấu mình, không xưng “tôi” mà gọi tên các nhân vật như: “Tí”, “Tèo”, “ba”,… nên đây là ngôi kể thứ ba. Đoạn trích chủ yếu kể lại câu chuyện về cuộc sống, tâm trạng và cuộc trò chuyện của hai anh em Tí – Tèo nên phương thức biểu đạt chính là tự sự.

Câu 2

Xác định lời của người kể chuyện và lời của nhân vật trong câu sau:
“– Nhưng ba đánh đau quá anh à. – Tèo sờ tay xuống mông xuýt xoa – Em muốn ba thương em in ít thôi. Như vậy ba sẽ nhẹ tay hơn.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Chú ý lời của người kể chuyện

Lời giải chi tiết

Lời của người kể chuyện: Tèo sờ tay xuống mông xuýt xoa.
Lời của nhân vật:
Nhưng ba đánh đau quá anh à.
Em muốn ba thương em in ít thôi. Như vậy ba sẽ nhẹ tay hơn.

Giải thích:

Phần “Tèo sờ tay xuống mông xuýt xoa” là lời kể nhằm miêu tả hành động, trạng thái của nhân vật nên thuộc lời người kể chuyện. Những câu còn lại là lời nói trực tiếp của nhân vật Tèo, được đặt sau dấu gạch đầu dòng.

Câu 3

Nhận xét về tính cách của Tí qua chi tiết:
“Nghe em nói mà thằng Tí rơm rớm nước mắt. Nó lớn hơn thằng Tèo bốn tuổi nên nó cũng khôn hơn. Ngay cả nó, nó cũng đâu có muốn ba nó thương nó theo kiểu ba nó thương thằng Tèo…”

Xem lời giải
Lời giải chi tiết

Là cậu bé giàu tình cảm, hiểu chuyện, dễ xúc động.
Biết quan tâm, an ủi người khác.
Biết tự nhận thức được hành động và suy nghĩ của bản thân.
Là người anh trai hết lòng yêu thương và bảo vệ em.

Giải thích:

Tí tuy còn nhỏ nhưng đã cảm nhận được sự bất công mà em mình phải chịu đựng. Em không muốn Tèo đau buồn nên cố dùng lời nói để làm em vui, dù chính bản thân em cũng không tin vào điều mình nói. Điều đó cho thấy Tí rất yêu thương và thương cảm cho em trai.

Câu 4

Ý nghĩa của lối so sánh: “Nó vẫn sống hồn nhiên như cây cỏ, xem chuyện nó bị ba ghẻ lạnh, đánh mắng là chuyện tự nhiên, không gì phải sầu não”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn, sau đó phân tích tác dụng của biện pháp đó đối với nội dung và cảm xúc của đoạn văn.

Lời giải chi tiết

Làm cho câu văn hay hơn, sinh động, hấp dẫn.
Thể hiện tâm hồn ngây thơ, trong sáng và thái độ sống vô tư, lạc quan.
Ngợi ca thái độ sống tích cực, yêu đời trước những bất hạnh.

Giải thích:

Hình ảnh “cây cỏ” gợi sự mộc mạc, tự nhiên, mạnh mẽ và có sức sống bền bỉ. Tác giả dùng hình ảnh ấy để nói về Tèo – một đứa trẻ dù sống trong thiếu thốn tình thương nhưng vẫn hồn nhiên, vô tư và giàu niềm tin vào cuộc sống.

Câu 5

 Từ nhân vật Tèo, rút ra bài học ý nghĩa đối với anh/chị?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ tính cách, hoàn cảnh và cách sống của nhân vật Tèo, rút ra bài học phù hợp cho bản thân và liên hệ thực tế cuộc sống.

Lời giải chi tiết
– Thái độ sống lạc quan
– Học cách chấp nhận những điều khó khăn/ không như ý muốn.
– Học cách bao dung/ tha thứ

Giải thích:

Dù bị ghẻ lạnh và đánh mắng, Tèo vẫn giữ được tâm hồn hồn nhiên, trong sáng và không oán trách người khác. Điều đó khiến người đọc vừa thương cảm vừa khâm phục trước nghị lực và vẻ đẹp tâm hồn của em.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...