200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ tự do - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Chỉ em và chiếc bình pha lê biết (Bình Nguyên Trang) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc đoạn trích dưới đây: Tháng năm có đàn chim ngói về ăn hạt trên cánh đồng bà ngoại Trời thì xanh như không thể biếc hơn Cháu đội nón đôi chân trần trên đất

Câu hỏi

Đọc đoạn trích dưới đây:

Tháng năm có đàn chim ngói về ăn hạt trên cánh đồng bà ngoại

Trời thì xanh như không thể biếc hơn

Cháu đội nón đôi chân trần trên đất

Gặt về phơi cả ba tháng nhọc nhằn

 

Ba tháng nhọc nhằn nuôi mày lớn lúa ơi

Hoa cỏ may đan chéo bàn chân bà tứa máu

Mồ hôi xuống như mưa là tháng sáu

Lưng bà còng bông lúa trĩu như nhau

 

Bà ngoại trồng lúa, bà ngoại nhai trầu

Suốt một đời không đi ra ngoài mái đình bến nước.

Nỗi vất vả ấy lấy gì mà đo được

Như hạt thóc nảy mầm trổ bông

 

Tháng năm này cánh đồng bà có nhiều chim ngói không

Lưng bà mỗi ngày lại gần hơn mặt đất

Cháu mong lắm được trở về đi gặt

Phơi giúp bà hạt giống để mùa sau

(Bình Nguyên Trang, Chỉ em và chiếc bình pha lê biết, NXB Hội nhà văn, 2003, tr. 87, 88)

Câu 1

Xác định thể thơ trong bài thơ trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng trong các dòng thơ và cách gieo vần, ngắt nhịp để xác định thể thơ. 

Lời giải chi tiết

Thể thơ: tự do

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng không cố định, cách gieo vần và ngắt nhịp linh hoạt.

Mở rộng

Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.

Link tham khảo: Thể thơ tự do

Câu 2

Chỉ ra những hình ảnh trên cánh đồng bà ngoại vào Tháng năm trong đoạn thơ sau:       

"Tháng năm có đàn chim ngói về ăn hạt trên cánh đồng bà ngoại

Trời thì xanh như không thể biếc hơn

Cháu đội nón đôi chân trần trên đất

Gặt về phơi cả ba tháng nhọc nhằn"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc đoạn thơ, tìm các từ ngữ trực tiếp miêu tả cảnh vật và con người xuất hiện trên cánh đồng vào tháng năm. 

Lời giải chi tiết

Những hình ảnh: đàn chim ngói về ăn hạt, trời thì xanh như không thể biếc hơn, cháu đội nón đôi chân trần trên đất…

Giải thích:

Các hình ảnh trên tái hiện một bức tranh cánh đồng tháng năm vừa trong trẻo, rộng lớn với “trời xanh”, “đàn chim ngói”, vừa gắn với công việc lao động vất vả của bà và cháu qua hình ảnh “đôi chân trần”, “gặt”, “phơi”.

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 3

Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong hai câu thơ:

"Mồ hôi xuống như mưa là tháng sáu

Lưng bà còng bông lúa trĩu như nhau"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các hình ảnh được so sánh, sau đó làm rõ đặc điểm được nhấn mạnh và tình cảm của tác giả. 

Lời giải chi tiết

- BPTT so sánh: “Mồ hôi xuống như mưa”, “Lưng bà còng bông lúa trĩu như nhau”

- Tác dụng:

+ Sự vất vả, nhọc nhằn của bà trong mùa gặt

+ Gợi hình ảnh bà hoà mình vào thiên nhiên, gắn bó máu thịt với ruộng đồng, khiến người đọc cảm động, trân trọng.

Giải thích:

“Mồ hôi” được so sánh với “mưa” nhấn mạnh lượng mồ hôi mà bà đã đổ xuống trong những tháng ngày lao động. Phép so sánh tả chân thực sự vất vả của bà, từ đó làm nổi bật tình yêu thương, sự biết ơn của người cháu dành cho bà. 

Mở rộng

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo: 

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Nhận xét tình cảm của người cháu dành cho bà ngoại qua hai câu thơ sau:

"Cháu mong lắm được trở về đi gặt

Phơi giúp bà hạt giống để mùa sau"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào các từ ngữ thể hiện mong muốn và hành động của người cháu để xác định tình cảm dành cho bà. 

Lời giải chi tiết

- Tình cảm của người cháu: yêu thương, biết ơn và mong muốn được chia sẻ vất vả với bà.

- Hai câu thơ thể hiện nỗi nhớ da diết, mong mỏi trở về và ý thức trách nhiệm, sự trưởng thành trong cháu.

Giải thích:

Người cháu không chỉ mong được trở về để gặp bà mà còn muốn “đi gặt”, “phơi giúp bà”, tức là trực tiếp chia sẻ công việc đồng áng. Điều đó cho thấy cháu luôn yêu thương, quan tâm, biết ơn bà và ý thức muốn chăm lo, đỡ đần bà.

Mở rộng

- Tình cảm, cảm xúc trong thơ là những rung động nội tâm, những cảm nhận của nhà thơ về cuộc sống. Tình cảm, cảm xúc trong thơ đánh thức những rung động tinh tế trong trái tim người đọc. 

- Những cảm xúc này có thể là: Niềm vui, hạnh phúc; nỗi buồn, đau khổ; nỗi nhớ, hoài niệm; tình yêu (đôi lứa, gia đình, quê hương);... 

- Những cảm xúc này không chỉ được thể hiện trực tiếp qua các từ ngữ miêu tả mà còn được biểu đạt gián tiếp thông qua hình ảnh, ẩn dụ, so sánh, và nhịp điệu của bài thơ.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 5

Sau khi đọc xong bài thơ Tháng năm của bà, hãy nêu một thông điệp có ý nghĩa nhất đối với em và lí giải.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào hình ảnh người bà và tình cảm của người cháu trong bài thơ để rút ra một bài học có ý nghĩa đối với bản thân. 

Lời giải chi tiết

- Thông điệp ý nghĩa: Hãy trân trọng và biết ơn công lao của ông bà, cha mẹ, những người âm thầm hy sinh cả đời vì con cháu.

- Lí giải: Vì tình cảm gia đình là nền tảng đạo đức, là nơi lưu giữ giá trị truyền thống, dạy ta sống yêu thương, trách nhiệm và nhân hậu hơn.

Giải thích:

Bài thơ nhắc mỗi người phải biết nhận ra, trân trọng và đáp lại những hi sinh âm thầm của những người thân đang thầm lặng hi sinh cho ta.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý
BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store
Gửi bài tập - Có ngay lời giải