200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Truyện truyền kì - Luyện đề đọc hiểu Vă..

Đọc hiểu Lĩnh Nam chích quái (Trần Thế Pháp) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: Ở ngoài biển Đông có con cá đã thành tinh, mình như rắn dài hơn năm mươi trượng, chân nhiều như rết, biến hóa thiên hình vạn trạng, linh dị khôn lường, khi đi thì ầm ầm như mưa bão, lại ăn thịt người nên ai cũng sợ...

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

1. Ngư tinh

Ở ngoài biển Đông có con cá đã thành tinh, mình như rắn dài hơn năm mươi trượng, chân nhiều như rết, biến hóa thiên hình vạn trạng, linh dị khôn lường, khi đi thì ầm ầm như mưa bão, lại ăn thịt người nên ai cũng sợ...

Có hòn đá Ngư tinh, răng đá lởm chởm cắt ngang bờ bể, ở dưới đá có hang, cá tinh sống ở trong đó. Thuyền dân đi qua chỗ này thường hay bị cá tinh làm hại. Vì sóng gió hiểm trở, không có lối thông, dân muốn mở đường đi khác nhưng đá rắn chắc khó đẽo. Một đêm, có tiên đến đục đá làm cảng để cho người đi dễ dàng qua lại. Cảng sắp làm xong, cá tinh bèn hóa làm con gà trắng gáy ở trên núi. Quần tiên nghe tiếng ngỡ rằng đã rạng đông nên cùng bay lên trời (nay gọi là cảng Phật Đào). Long Quân thương dân bị hại, bèn hóa phép thành một chiếc thuyền lớn, hạ lệnh cho quỷ Dạ Xoa ở dưới thủy phủ cấm thần biển không được nổi sóng, rồi chèo thuyền đến bờ hang đá cá tinh, giả vờ cầm một người sắp ném vào cho nó ăn. Cả tinh há miệng định nuốt, Long Quân cầm một khối sắt nung đỏ ném vào miệng cá. Cá tinh chồm lên quẫy mình quật vào thuyền. Long Quân cắt đứt đuôi cá, lột da phủ lên trên núi nay chỗ đó gọi là Bạch Long Vĩ, còn cái đầu trôi ra ngoài bể biến thành con chó. Long Quân bèn lấy đá ngăn bể rồi chém nó. Nó biến thành cái đầu chó, nay gọi là Núi Đầu Chó (Cầu Đầu Sơn), còn thân mình trôi ra ngoài Mạn Cầu, chỗ đó nay gọi là Cẩu Mạn Cầu.

2. Hồ tinh

      Thành Thăng Long xưa còn có tên là Long Biên, hồi thượng cổ không có người ở. Vua Lý Thái Tổ chèo thuyền ở bờ sông Nhĩ Hà, có hai con rồng dẫn thuyền đi, vì vậy đặt tên là Thăng Long, rồi đóng đô ở đấy, tức là đất kinh thành ngày nay vậy.

Xưa ở phía tây thành có hòn núi đá nhỏ. Trong hang dưới chân núi, có con chồn chín đuôi sống được hơn ngàn năm, có thể hóa thành yêu tinh, biến hóa thiên hình vạn trạng, hoặc thành người hoặc thành quỷ đi khắp nhân gian. Thời đó, dưới chân núi Tản Viên, người mọi chôn gỗ kết cỏ làm nhà. Trên núi có vị thần, người mọi thường thờ phụng. Thần dạy người mọi trồng lúa, dệt vải làm áo trắng mà mặc cho nên gọi là “mọi áo trắng” (Bạch y man). Con chồn chín đuôi biến thành người mọi áo trắng nhập vào giữa đám dân mọi cùng ca hát, dụ bắt trai gái rồi trốn vào trong hang núi đá. Người mọi rất khổ sở. Long Quân bèn ra lệnh cho lục bộ thủy phủ dâng nước lên phá vỡ hang đá, làm thành một đầm nước lớn. Nơi này trở thành một cái vũng sâu gọi là “đầm Xác Chồn” (tức Hồ Tây ngày nay). Rồi cho lập miếu để trấn áp yêu quái (tức chùa La đã ngàn năm). Cánh đồng phía Hồ Tây rất bằng phẳng, dân địa phương trồng trọt làm ăn, nay gọi là “đồng Chồn” (Hồ Đồng). Đất ở đây cao ráo, dân làm nhà mà ở, thường gọi là “thôn Chồn” (Hồ Thôn). Chỗ hang chồn xưa, nay gọi là đầm Lỗ Hồ (Lỗ Hồ Đàm).

(trích Lĩnh Nam chích quái, Trần Thế Pháp soạn thảo, theo https://dotchuoinon.com)

Câu 1

Nội dung chính của văn bản trên là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ văn bản, xác định nhân vật, sự việc chính và ý nghĩa nổi bật của câu chuyện.

Lời giải chi tiết

Nội dung chính của văn bản trên là: Lạc Long Quân diệt trừ các loại yêu quái là Ngư Tinh và Mộc Tinh chuyên gây tai họa, đe dọa cuộc sống bình yên của nhân dân.

Giải thích:

Hai phần của văn bản đều tập trung kể về những yêu quái gây hại cho con người: Ngư Tinh “ăn thịt người”, khiến thuyền dân qua lại gặp nguy hiểm; Hồ Tinh dụ bắt trai gái, khiến người dân “rất khổ sở”. Trước những tai họa đó, Lạc Long Quân đã ra tay tiêu diệt chúng để bảo vệ dân chúng. Vì vậy, nội dung chính của văn bản là chiến công của Lạc Long Quân trong việc diệt trừ yêu quái, bảo vệ cộng đồng.

Mở rộng

- Truyện truyền kì là một thể loại văn xuôi tự sự thời trung đại, phản ánh hiện thực qua những yếu tố kì lạ, hoang đường.

- Cốt truyện mô phỏng cốt truyện dân gian/ dã sử lưu truyền rộng rãi trong nhân dân

- Nhân vật đa dạng: thần tiên, người trần, yêu quái.

- Không gian: kì ảo, tương giao giữa thế giới con người và thế giới thánh thần, ma quỷ…

- Thời gian: khác biệt giữa cõi trần và cõi âm ti, thuỷ phủ, thượng giới (biểu hiện qua độ nhanh chậm của thời gian)

Một số link tham khảo:

Truyện truyền kì là gì? Cốt truyện, nhân vật, không gian, thời gian trong truyện truyền kì

Lời kể, ngôn ngữ trong truyện truyền kì

Câu 2

Vì sao Lạc Long Quân phải diệt trừ Ngư Tinh và Hồ Tinh? Lạc Long Quân đã dùng cách nào để đánh Ngư Tinh và Hồ Tinh?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc các chi tiết kể về tác hại của từng yêu quái và cách Lạc Long Quân tiêu diệt chúng.

Lời giải chi tiết

- Lạc Long Quân phải diệt trừ Ngư Tinh và Hồ Tinh vì chúng gây hại cho dân chúng, ăn thịt người và làm cuộc sống của người dân trở nên nguy hiểm và khổ sở.

- Cách diệt trừ Ngư Tinh: Lạc Long Quân hóa phép thành một chiếc thuyền lớn, giả vờ cầm một người sắp ném vào cho Ngư Tinh ăn. Khi Ngư Tinh há miệng định nuốt, ông ném vào miệng cá một khối sắt nung đỏ, khiến nó bị thương nặng. Sau đó, ông cắt đứt đuôi cá và lột da nó.

- Cách diệt trừ Hồ Tinh: Lạc Long Quân ra lệnh cho lục bộ thủy phủ dâng nước lên phá vỡ hang đá nơi Hồ Tinh ẩn náu, biến chỗ đó thành một đầm nước lớn (Hồ Tây ngày nay).

Giải thích:

Ngư Tinh “ăn thịt người”, làm thuyền dân qua lại thường bị hại; Hồ Tinh dụ bắt trai gái khiến “người mọi rất khổ sở”. Vì thương dân, Lạc Long Quân đã trực tiếp tiêu diệt chúng. Với Ngư Tinh, ông dùng mưu trí kết hợp sức mạnh; với Hồ Tinh, ông sử dụng quyền năng của thần linh và sức mạnh của thủy phủ để phá hang, diệt trừ yêu quái.

Câu 3

Yếu tố “kinh” trong từ “kinh thành” có phải là yếu tố đồng âm với “kinh” trong “ kinh hoàng” không? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về yếu tố Hàn Việt

Lời giải chi tiết

Yếu tố “kinh” trong từ “kinh thành” đồng âm với yếu tố “kinh” trong các từ “kinh dị” và “kinh hoàng”. Vì:

- “Kinh” trong “kinh thành” có nghĩa là nơi đặt kinh đô, trung tâm chính trị của một quốc gia.

- “Kinh” trong “kinh dị” và “kinh hoàng” có nghĩa là “sợ hãi” hoặc “hoảng sợ”.

=> Hai yếu tố này có âm đọc giống nhau nhưng nghĩa khác nhau nên là những yếu tố Hán Việt đồng âm.

Giải thích:

Mặc dù cùng được đọc là “kinh” nhưng hai yếu tố này biểu thị hai nghĩa hoàn toàn khác nhau. “Kinh thành” là thành phố, nơi đặt kinh đô, còn “kinh hoàng” diễn tả trạng thái rất sợ hãi, hoảng sợ. Vì vậy, đây là hai yếu tố Hán Việt đồng âm nhưng khác nghĩa.

Mở rộng

- Trong tiếng Việt có một số lượng lớn các yếu tố Hán Việt có khả năng cấu tạo nên rất nhiều từ khác nhau.

- Các yếu tố cấu tạo từ Hán Việt thường không có khả năng dùng như một từ đơn để tạo câu như các yếu tố thuần Việt cùng nghĩa.

- Cách xác định nghĩa của những từ có yếu tố Hán Việt:

+ Khi gặp một từ có các yếu tố Hán Việt thông dụng, trước hết, có thể tách từ đó ra thành các yếu tố riêng biệt để xem xét.

+ Tiếp đó, tập hợp những từ đã biết có một trong các yếu tố của từ được tách ở trên và xếp chúng vào các nhóm khác nhau

+ Dựa vào nghĩa chung của một vài từ đã biết trong mỗi nhóm để suy ra nghĩa của từng yếu tố, từ đó, bước đầu xác định nghĩa của từ có yếu tố Hán Việt muốn tìm hiểu.

Link tham khảo: Yếu tố Hán Việt

Câu 4

Theo em, chiến công đánh bại Ngư Tinh và Hồ Tinh phản ánh điều gì trong quan niệm của người xưa về vai trò của người anh hùng trong việc bảo vệ cộng đồng?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nêu suy nghĩ của bản thân

Lời giải chi tiết

- Chiến công đánh bại Ngư Tinh và Hồ Tinh của Lạc Long Quân phản ánh quan niệm của người xưa về vai trò của người anh hùng là bảo vệ cộng đồng, mang lại bình an và sự thịnh vượng cho dân chúng.

- Người anh hùng không chỉ cần có sức mạnh và lòng dũng cảm mà còn phải có trí tuệ và lòng nhân ái. Các vị thần hay anh hùng trong truyền thuyết thường được xem là biểu tượng của sức mạnh bảo vệ, công lý và lòng yêu nước.

Giải thích:

Khi Ngư Tinh và Hồ Tinh gây tai họa, Lạc Long Quân đã chủ động đứng ra tiêu diệt chúng vì “thương dân”. Điều đó cho thấy người anh hùng trong quan niệm của người xưa không chỉ có sức mạnh phi thường mà còn có trách nhiệm với cộng đồng, sẵn sàng chống lại thế lực gây hại để bảo vệ cuộc sống của nhân dân.

Câu 5

Từ nhân vật Lạc Long Quân, em hãy bày tỏ suy nghĩ về sự cần thiết phải biết giúp đỡ và bảo vệ những người yếu đuối, hay những người gặp khó khăn trong cuộc sống (Viết đoạn văn khoảng 5 đến 7 câu)

Xem lời giải
Phương pháp giải

+ Khi mọi người biết đứng ra bảo vệ và giúp đỡ những người yếu đuối, sẽ góp phần ngăn chặn những hành động bất công và bạo lực, tạo ra một xã hội an toàn, công bằng, nhân ái, tốt đẹp

+ Bảo vệ mọi người trong tình huống khó khăn, ta sẽ giúp họ vượt qua thử thách trong cuộc sống, có niềm tin vào cuộc đời

+ Bản thân người biết giúp đỡ sẽ hạnh phúc vì được mọi người tin yêu và thấy cuộc sống của mình có nhiều ý nghĩa.

+ Giáo dục thế hệ trẻ làm việc có ích, có ý nghĩa cho cuộc đời.

Lời giải chi tiết

Từ hình tượng Lạc Long Quân, em nhận thấy rằng việc giúp đỡ và bảo vệ những người yếu đuối trong cuộc sống là vô cùng cần thiết. Khi chúng ta sẵn sàng đứng ra bênh vực người gặp khó khăn, xã hội sẽ bớt đi những bất công và trở nên nhân ái hơn. Sự giúp đỡ đúng lúc có thể đem đến cho người khác niềm tin, sức mạnh để vượt qua hoạn nạn. Điều đó không chỉ mang lại lợi ích cho họ mà còn khiến chúng ta cảm thấy cuộc sống của mình có ý nghĩa hơn. Người biết sẻ chia luôn được yêu quý và tôn trọng. Vì vậy, mỗi người cần nuôi dưỡng lòng nhân ái và tinh thần tương trợ để cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn.

Giải thích:

Đoạn văn xuất phát từ hành động “Long Quân thương dân” và ra tay tiêu diệt Ngư Tinh, Hồ Tinh để bảo vệ họ. Từ đó, bài học được rút ra là mỗi người cần có lòng nhân ái và tinh thần trách nhiệm, biết đứng về phía người yếu thế, giúp họ vượt qua khó khăn,...


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý
BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store
Gửi bài tập - Có ngay lời giải