200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ 7, 8 chữ - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Về bên mẹ (Đặng Minh Mai) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc ngữ liệu dưới đây: VỀ BÊN MẸ (Đặng Minh Mai) Về bên mẹ thấy lòng ấm quá Bao ngày qua vất vả dòng đời Hôm nay về lại bên người Rưng rưng dòng lệ nghẹn lời trong con

Câu hỏi

Đọc ngữ liệu dưới đây:

VỀ BÊN MẸ

                                   (Đặng Minh Mai)

Về bên mẹ thấy lòng ấm quá

Bao ngày qua vất vả dòng đời

Hôm nay về lại bên người

Rưng rưng dòng lệ nghẹn lời trong con

 

Thấy mẹ khoẻ và còn minh mẫn

Tim con vui sướng nhất mẹ à!

Dang vòng tay rộng bao la

Ôm con mẹ nói sao mà nhớ ghê

 

Con đã lớn nhưng về bên mẹ

Con thấy mình thơ trẻ quá thôi

Muốn lời ru mẹ bên nôi

Đắm chìm âu yếm trong đôi mắt cười

 

Cảm ơn lắm cuộc đời có mẹ

Chở che con lúc bé khi già

Mẹ dành ơn nghĩa thiết tha

Yêu con thương cháu ngày qua tháng dài

 

Dẫu cuộc sống trang đài nhung gấm

Không sánh bằng hơi ấm mẹ ta

Con về bên mẹ hát ca

Bao nhiêu cực nhọc trôi xa hết rồi.

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào đặc trưng thể loại

Lời giải chi tiết

Thể thơ song thất lục bát

Giải thích:

Bài thơ được cấu tạo theo từng khổ, mỗi khổ tiêu chuẩn gồm có 4 dòng với quy luật số tiếng cố định

Mở rộng

- Thơ song thất lục bát là thể thơ gồm cặp song thất (bảy tiếng) và cặp lục bát (sáu – tám tiếng) luân phiên kế tiếp nhau trong toàn bài.

- Gieo vần: Tiếng cuối của dòng thất đầu tiên hiệp vần với tiếng thứ năm của dòng thất tiếp theo (vần trắc). Tiếng cuối của dòng thất tiếp theo hiệp vần với tiếng cuối của dòng lục (vần bằng). Tiếng cuối của dòng lục hiệp vần với tiếng thứ sáu của dòng bát (vần bằng). Tiếng cuối của dòng bát hiệp vần với tiếng thứ năm của dòng thất kế đó (vần bằng) và cứ thế tiếp tục.

- Ngắt nhịp: Hai dòng thất được ngắt nhịp lẻ, thường là 3/4; dòng lục và dòng bát ngắt nhịp linh hoạt hơn (dòng lục thường ngắt nhịp 2/2/2, dòng bát thường ngắt nhịp 2/2/2/2).

- Thanh điệu: Về thanh điệu, thanh bằng (B) - trắc (T) của các tiếng ở một số vị trí trong câu thơ là cố định

Link tham khảo: Thể thơ Song thất lục bát

Câu 2

Ghi lại những từ ngữ thể hiện cảm xúc, tâm trạng của người con khi được “về bên mẹ"?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc và xác định những từ ngữ thể hiện cảm xúc, tâm trạng của người con

Lời giải chi tiết

Những từ ngữ thể hiện cảm xúc, tâm trạng của người con khi được “về bên mẹ" là: "ấm quá","vui sướng", "rưng rưng", "nghẹn lời","âu yếm."

Giải thích:

Đây là hệ thống từ ngữ trực tiếp bộc lộ thế giới nội tâm của nhân vật trữ tình.

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc. 

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình

Câu 3

Nêu tác dụng của việc sử dụng từ láy “rưng rưng" trong câu thơ: “Rưng rưng dòng lệ nghẹn lời trong con"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về từ láy

Lời giải chi tiết

Tác dụng của việc sử dụng từ láy “rưng rưng" trong câu thơ “Rưng rưng dòng lệ nghẹn lời trong con":

+ Tăng tính gợi hình, gợi cảm, sinh động, hấp dẫn cho câu thơ.

Gợi tả đôi mắt ngấn lệ như sắp khóc nhưng cố kìm nén; còn diễn tả cảm xúc nghẹn ngào, xúc động của người con khi trở về bên mẹ. Nó diễn tả niềm vui xen lẫn sự xúc động, bồi hồi trước tình mẫu tử thiêng liêng và sâu đậm.

Giải thích:

Từ láy "rưng rưng" là một từ tượng hình kết hợp tượng thanh nội tâm, diễn tả trạng thái nước mắt bắt đầu dâng đầy, đọng lại nơi bờ mi và chực trào ra. 

Mở rộng

- Từ láy là cấu tạo đặc biệt của từ phức, được tạo thành bởi hai tiếng trở lên, trong đó phối hợp những tiếng có âm đầu hoặc vần hoặc cả âm đầu và vần.

- Trong tiếng Việt, từ láy có độ dài tối thiểu là hai tiếng, tối đa là bốn tiếng. Tuy nhiên, láy hai tiếng là loại từ láy tiêu biểu của tiếng Việt.

- Từ láy được chia thành 2 loại:

+ Từ láy toàn bộ: Là loại từ được láy giống nhau cả phần âm, vần, dấu câu.

+ Từ láy bộ phận: Là loại từ được láy giống phần âm hoặc phần vần, dấu câu có thể giống hoặc khác tuỳ vào cách người dùng muốn

- Tác dụng của từ láy được dùng để miêu tả nhấn mạnh vẻ đẹp của phong cảnh, hình dáng của sự vật hoặc diễn đạt cảm xúc, tâm trạng, trình trạng, âm thanh … của con người, của sự vật và hiện tượng trong cuộc sống. Từ đó, mang đến cho con người một cái nhìn đa chiều và sâu sắc đối với vấn đề được nói đến.

Link tham khảo:

Từ láy là gì? Tác dụng của từ láy

Bài tập trắc nghiệm từ láy

Câu 4

Anh/chị hiểu như thế nào về ý nghĩa hai câu thơ sau:

"Con đã lớn nhưng về bên mẹ

Con thấy mình thơ trẻ quá thôi"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào ngữ cảnh để xác định ý nghĩa

Lời giải chi tiết

Ý nghĩa hai câu thơ:

- Hai câu thơ thể hiện rằng dù người con đã trưởng thành, nhưng khi trở về bên mẹ, con vẫn là đứa con bé bỏng, cảm thấy mình nhỏ bé, cần được che chở, yêu thương. Con như là một đứa trẻ thơ được lăn vào lòng mẹ, được làm nũng, được mẹ mắng yêu được mẹ chiều chuộng.

- Điều này nhấn mạnh tình cảm đặc biệt, sự gắn bó và tình mẫu tử sâu sắc giữa mẹ và con

Giải thích:

Hai câu thơ sử dụng cặp từ đối lập "đã lớn" và "thơ trẻ" để khẳng định một chân lý: dù có trưởng thành hay đối mặt với bao áp lực xã hội, khi trở về trong lòng mẹ, con vẫn mãi là đứa con bé bỏng được quyền nhận sự chở che, yêu thương vô điều kiện.

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc. 

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình

Câu 5

Từ việc đọc hiểu bài thơ anh/chị hãy ghi lại mong ước được đón nhận tình cảm của những người thân yêu trong gia đình sau mỗi ngày tan học (Trình bày 5-7 dòng).

Xem lời giải
Phương pháp giải

Gợi ý:

+ Mong ước được đón nhận tình yêu thương, sự quan tâm từ bố mẹ và những người thân.

+ Mong có một không gian bình yên, nơi em có thể chia sẻ những vui buồn của mình và nhận được sự thấu hiểu, động viên, giúp em có thêm động lực để cố gắng trong học tập và cuộc sống.

Lời giải chi tiết

Sau mỗi ngày tan học, em luôn mong được trở về nhà trong vòng tay yêu thương của gia đình. Em muốn nghe giọng nói ân cần của mẹ, nụ cười hiền hậu của bố và những lời hỏi han ấm áp. Ngôi nhà nhỏ chính là nơi em cảm thấy bình yên nhất, nơi em có thể kể cho mọi người nghe niềm vui, nỗi buồn của mình. Em mong nhận được sự thấu hiểu, động viên từ người thân để có thêm sức mạnh vượt qua khó khăn. Tình cảm gia đình là nguồn động lực giúp em cố gắng học tập và sống tốt hơn mỗi ngày.

Giải thích:

Câu hỏi yêu cầu học sinh liên hệ ý nghĩa tình mẫu tử trong bài thơ với tâm lý thực tế của bản thân.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?


Bình chọn:
4 trên 6 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Gửi bài tập - Có ngay lời giải