200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ tự do - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Ru một mầm cây (Trần Đăng Khoa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc ngữ liệu dưới đây: RU MỘT MÀM CÂY (Trần Đăng Khoa) Vẫn là đêm như đêm trong ca dao Tiếng đất rì rầm sinh nở

Câu hỏi

Đọc ngữ liệu dưới đây:

RU MỘT MÀM CÂY

(Trần Đăng Khoa)

Vẫn là đêm như đêm trong ca dao

Tiếng đất rì rầm sinh nở

Lời bà ru ngọt ngào sữa lúa

Cháu nằm nghiêng như hạt giống sắp nảy mầm

[ ... ]

 

Tay cháu xòe như một mầm cây

Ôi thương quá cái mầm cây bụ bẫm

Mai sau cháu hãy là cây khỏe khoắn

Với vòm lá du dương và vùng đất mỡ màu ...

 

Mưa chưa hòa, gió cũng chẳng thuận đâu

Cháu hãy như cây, vượt lên từ đất khó

Đừng lung lay như khi cái nghèo thổi thành gió

Phá đói nghèo, phá xiềng xích ngàn xưa.

Câu 1

Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ.

Lời giải chi tiết

Thể thơ tự do.

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng không cố định. 

Mở rộng

Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.

Link tham khảo: Thể thơ tự do

Câu 2

Có những từ láy nào được sử dụng trong bài thơ trên?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc văn bản, tìm những từ láy.

Lời giải chi tiết

Các từ láy: “Rì rầm, ngọt ngào, bụ bẫm, du dương, lung lay”

Giải thích:

Những từ láy trên góp phần gợi tả cụ thể âm thanh, đặc điểm và trạng thái của sự vật, con người; đồng thời làm cho lời thơ trở nên mềm mại, giàu sức gợi và thể hiện tình cảm trìu mến của người bà dành cho cháu.

Mở rộng

- Từ láy là cấu tạo đặc biệt của từ phức, được tạo thành bởi hai tiếng trở lên, trong đó phối hợp những tiếng có âm đầu hoặc vần hoặc cả âm đầu và vần.

- Trong tiếng Việt, từ láy có độ dài tối thiểu là hai tiếng, tối đa là bốn tiếng. Tuy nhiên, láy hai tiếng là loại từ láy tiêu biểu của tiếng Việt.

- Từ láy được chia thành 2 loại:

+ Từ láy toàn bộ: Là loại từ được láy giống nhau cả phần âm, vần, dấu câu.

+ Từ láy bộ phận: Là loại từ được láy giống phần âm hoặc phần vần, dấu câu có thể giống hoặc khác tuỳ vào cách người dùng muốn

- Tác dụng của từ láy được dùng để miêu tả nhấn mạnh vẻ đẹp của phong cảnh, hình dáng của sự vật hoặc diễn đạt cảm xúc, tâm trạng, trình trạng, âm thanh … của con người, của sự vật và hiện tượng trong cuộc sống. Từ đó, mang đến cho con người một cái nhìn đa chiều và sâu sắc đối với vấn đề được nói đến.

Link tham khảo:

Từ láy là gì? Tác dụng của từ láy

Bài tập trắc nghiệm từ láy

Câu 3

Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong dòng thơ “Cháu nằm nghiêng như hạt giống sắp nảy mầm”? Tác dụng của biện pháp ấy là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định từ ngữ thể hiện sự đối chiếu giữa hai hình ảnh, sau đó phân tích đặc điểm được làm nổi bật và tình cảm được thể hiện.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ: So sánh

- Tác dụng:

+ Gợi hình ảnh đứa trẻ đang nằm ngủ một cách yên lành, ngây thơ, đầy tiềm năng và hy vọng như một mầm sống mới.

+ Thể hiện niềm tin, sự kỳ vọng của người bà vào cháu – một thế hệ tương lai sẽ lớn lên, mạnh mẽ và tỏa sáng.

+ Làm nổi bật chủ đề "mầm cây", biểu tượng cho sự sinh sôi, phát triển và niềm hy vọng.

Giải thích:

Hình ảnh “cháu” được đặt bên cạnh “hạt giống sắp nảy mầm” khiến đứa trẻ hiện lên vừa bé bỏng, đáng yêu, vừa chứa đựng sức sống và tiềm năng phát triển. Cách so sánh này phù hợp với lời bà mong cháu sau này trở thành “cây khỏe khoắn”, có khả năng vươn lên trong cuộc sống.

Mở rộng

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo: 

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Trong bài thơ, người bà dành cho cháu những tình cảm nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm những từ ngữ, hình ảnh thể hiện trực tiếp hoặc gián tiếp tình cảm của người bà đối với cháu.

Lời giải chi tiết

- Tình yêu thương sâu sắc, trìu mến qua lời ru, sự chăm sóc.

- Sự quan tâm, lo lắng cho tương lai của cháu khi nhắc đến “đất khó”, “gió nghèo”.

- Niềm tin, hy vọng và kỳ vọng cháu sẽ lớn lên mạnh mẽ, kiên cường như một cây khỏe vươn lên từ mảnh đất gian khó.

Giải thích:

Những lời ru, cách gọi “cái mầm cây bụ bẫm” cho thấy sự yêu thương, trìu mến của bà. Những lời dặn “cháu hãy là cây khỏe khoắn”, “vượt lên từ đất khó” lại thể hiện sự quan tâm, lo lắng và kỳ vọng bà dành cho tương lai của cháu. Qua đó, tình bà hiện lên vừa dịu dàng, yêu thương vừa mạnh mẽ, luôn mong cháu trưởng thành và có nghị lực vượt qua khó khăn.

Mở rộng

- Tình cảm, cảm xúc trong thơ là những rung động nội tâm, những cảm nhận của nhà thơ về cuộc sống. Tình cảm, cảm xúc trong thơ đánh thức những rung động tinh tế trong trái tim người đọc. 

- Những cảm xúc này có thể là: Niềm vui, hạnh phúc; nỗi buồn, đau khổ; nỗi nhớ, hoài niệm; tình yêu (đôi lứa, gia đình, quê hương);... 

- Những cảm xúc này không chỉ được thể hiện trực tiếp qua các từ ngữ miêu tả mà còn được biểu đạt gián tiếp thông qua hình ảnh, ẩn dụ, so sánh, và nhịp điệu của bài thơ.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 5

Hình ảnh nào trong bài thơ khiến em ấn tượng nhất? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Lựa chọn một hình ảnh tiêu biểu, sau đó nêu ý nghĩa của hình ảnh và lí do hình ảnh đó tạo ấn tượng với em. 

Lời giải chi tiết

Hình ảnh “Cháu nằm nghiêng như hạt giống sắp nảy mầm” khiến em ấn tượng nhất.

- Bởi đó là hình ảnh rất giàu chất thơ và biểu tượng: đứa trẻ như một mầm sống mới, đang chuẩn bị vươn lên từ đất mẹ.

- Nó vừa thể hiện sự hồn nhiên, bé nhỏ của trẻ thơ, vừa gợi ra niềm hy vọng mãnh liệt về một thế hệ tương lai mạnh mẽ, tốt đẹp hơn.

- Hình ảnh ấy khiến em cảm nhận được tình yêu thương của người bà, sự gắn bó giữa con người với thiên nhiên và đất đai.

Giải thích:

Hình ảnh “hạt giống sắp nảy mầm” gợi tương lai đang mở ra phía trước. Vì vậy, hình ảnh vừa gần gũi, giàu sức gợi, vừa thể hiện tình yêu và kì vọng của người bà đối với cháu.

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ


Bình chọn:
3.8 trên 4 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý
BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store
Gửi bài tập - Có ngay lời giải