200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ tự do - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Nghĩ giữa trưa im tiếng súng (Nguyễn Văn Mạnh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: Bây giờ trưa tháng năm Giặc đã đầu hàng, tiếng súng lặng im Những người lính ngả lưng trên cỏ Ve râm ran ngân khúc khải hoàn

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Bây giờ trưa tháng năm

Giặc đã đầu hàng, tiếng súng lặng im

Những người lính ngả lưng trên cỏ

Ve râm ran ngân khúc khải hoàn

 

Bỗng nhớ quê ta, làng Gạo ven sông

Tháng ba hoa rụng vào mùa đói

Dáng mẹ gầy đêm dài mòn mỏi

Đứng ngồi, chờ ngóng tin con ...

 

Bỗng nhớ những đường hành quân

Dép lốp, ba lô vương màu máu đỏ

Áo lính sờn vai mồ hôi loang lổ

Bao miền đất đi qua đâu cũng bão bùng

Bao lần tiễn đồng đội hi sinh

Không một sợi khói hương dù đầy trời lửa khói

 

Bỗng nhớ đêm qua chờ tiến vào thành phố

Lòng thảng thốt lời thề quyết tử

Phép tính cuối cùng trên hành trình tìm đáp số

Là tiếng súng ngày mai gõ cửa hòa bình

(Trích Nghỉ giữa trưa im tiếng súng, Nguyễn Văn Mạnh, in trong Tạp chí Văn nghệ Quân đội số 1040, 7/2024, tr. 70-71)

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng trong mỗi dòng thơ

Lời giải chi tiết

Thể thơ tự do

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng không cố định.

Mở rộng

Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.

Link tham khảo: Thể thơ tự do

Câu 2

Chỉ ra những hình ảnh của làng quê được nhắc đến trong khổ thơ thứ hai của đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc khổ thơ thứ hai, tìm những từ ngữ, hình ảnh trực tiếp gợi tả không gian làng quê.

Lời giải chi tiết

Những hình ảnh của làng quê: "làng Gạo ven sông, tháng ba hoa rụng, dáng mẹ gầy ngóng tin con"

Giải thích:

Các hình ảnh trên gợi lên một làng quê ven sông trong tháng ba, đồng thời nổi bật hình ảnh người mẹ gầy gò, mòn mỏi chờ tin con. 

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 3

Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ ẩn dụ được sử dụng trong hai dòng thơ sau:

"Áo lính sờn vai mồ hôi loang lổ

Bao miền đất đi qua đâu cũng bão bùng"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về biện pháp ẩn dụ

Lời giải chi tiết

- Ẩn dụ: Hình ảnh “bão bùng” không chỉ nói về thời tiết mà còn là ẩn dụ cho những trận chiến khốc liệt, những gian lao, mất mát mà người lính phải đối diện trên mỗi chặng đường hành quân.

- Tác dụng:

+ Biện pháp ẩn dụ giúp khắc họa rõ nét hình ảnh người lính với bao gian khổ, hy sinh trong hành trình chiến đấu. Họ không chỉ chịu đựng những khắc nghiệt của thiên nhiên mà còn đối diện với sự tàn khốc của chiến tranh. Qua đó, tác giả dành sự tôn vinh, ca ngợi, biết ơn tinh thần kiên cường, ý chí bất khuất của người lính trong cuộc đấu tranh giành độc lập.

+ Tăng tính gợi hình, gợi cảm cho lời thơ, đồng thời tạo nên hình ảnh giàu tính nghệ thuật.

Giải thích:

“Bão bùng” vốn chỉ sự dữ dội của thiên nhiên nhưng được đặt trong câu thơ “Bao miền đất đi qua đâu cũng bão bùng” để gợi những nơi người lính đi qua đều chìm trong chiến tranh, bom đạn và gian khổ. Vì vậy, hình ảnh này giúp người đọc cảm nhận được những thử thách, hi sinh của người lính.

Mở rộng

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

Câu 4

Nêu cách hiểu của em về hai câu thơ:

"Phép tính cuối cùng trên hành trình tìm đáp số

Là tiếng súng ngày mai gõ cửa hòa bình"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào ngữ cảnh, nêu suy nghĩ

Lời giải chi tiết

- Tác giả ví cuộc chiến đấu như một bài toán lớn, mà mỗi người lính chính là những người miệt mài đi tìm lời giải. Cuộc hành quân, những trận chiến, những hy sinh… đều là từng bước tính toán trên hành trình gian khổ. Và “phép tính cuối cùng”, con số cuối cùng trong bài toán vĩ đại ấy, chính là giây phút quyết định - khi tiếng súng vang lên để mở ra cánh cửa hòa bình.

- “Tiếng súng ngày mai gõ cửa hòa bình” là hình ảnh đầy ám ảnh nhưng cũng đầy hy vọng. Tiếng súng ấy không còn là biểu tượng của hủy diệt, mà là hồi chuông báo hiệu chiến thắng, là dấu chấm hết cho những mất mát, đau thương. Để có thể “gõ cửa hòa bình”, những người lính đã phải đánh đổi bằng mồ hôi, nước mắt, thậm chí cả máu và tính mạng.

=> Hai câu thơ là lời nhắc nhở về sự khốc liệt của chiến tranh, về những hy sinh không thể đếm được của những người lính, đồng thời là lời khẳng định về lí tưởng cao cả vì hòa bình, độc lập dân tộc của người chiến sĩ cách mạng.

Giải thích:

Những câu thơ trước nhắc đến “đường hành quân”, “mồ hôi”, “máu đỏ”, “đồng đội hi sinh” và “lời thề quyết tử”, cho thấy hòa bình phải được đánh đổi bằng rất nhiều gian khổ, mất mát. Vì thế, “tiếng súng” ở đây vừa gợi sự khốc liệt của trận chiến cuối cùng, vừa thể hiện niềm tin và hi vọng vào ngày hòa bình.

Câu 5

Từ những hi sinh của người lính được thể hiện đoạn trích, em hãy bày tỏ suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ ngày nay trong việc tiếp nối truyền thống yêu nước của thế hệ đi trước.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Liên hệ thực tế, nêu suy nghĩ của bản thân

Lời giải chi tiết

- Trong những vần thơ đầy xúc động, ta bắt gặp hình ảnh người lính với bao gian khó, hi sinh. Họ khoác lên mình chiếc áo bạc màu mưa nắng, gánh trên vai cả Tổ quốc giữa những trận chiến bão giông. Họ đã đi qua những tháng ngày khốc liệt, đổ mồ hôi, máu thịt, đã chấp nhận rời xa quê hương, gia đình để đổi lấy nền hòa bình thiêng liêng cho hôm nay. Sự hi sinh ấy không chỉ là những mất mát hữu hình, mà còn là cả những nỗi đau, những vết thương chẳng thể lành theo năm tháng.

- Trách nhiệm của thế hệ trẻ trước hết là giữ gìn và bảo vệ nền độc lập thiêng liêng mà bao thế hệ đi trước đã đánh đổi bằng máu xương. Chúng ta có thể không cầm súng ra chiến trường, nhưng có thể giữ nước bằng trí tuệ, bằng bản lĩnh, bằng sự cống hiến trong học tập, lao động, bảo vệ chủ quyền quốc gia và góp phần xây dựng đất nước ngày càng vững mạnh.

- Bên cạnh đó, thế hệ trẻ hôm nay phải biết trân trọng quá khứ, khắc ghi những giá trị lịch sử và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Đó không chỉ là việc tưởng nhớ công lao của các anh hùng liệt sĩ mà còn là ý thức sống có trách nhiệm, có lý tưởng cao đẹp, không thờ ơ, vô cảm trước vận mệnh đất nước. Yêu nước không phải là điều gì xa vời, mà bắt đầu từ những hành động nhỏ bé: học tập tốt, rèn luyện đạo đức, góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp trong xã hội.

Giải thích:

Hình ảnh “dép lốp, ba lô vương màu máu đỏ”, “áo lính sờn vai”, “bao lần tiễn đồng đội hi sinh” cho thấy thế hệ đi trước đã phải đánh đổi rất nhiều để đất nước có được hòa bình. Vì thế, thế hệ trẻ cần ghi nhớ và biết ơn những hi sinh ấy, học tập tốt, rèn luyện bản thân, sống có lí tưởng và có trách nhiệm với cộng đồng, đất nước.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
Bài tiếp theo

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý
BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Các bài khác cùng chuyên mục


App Loigiaihay trên google play store App Loigiaihay trên apple store

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Copyright © 2021 loigiaihay.com

DMCA.com Protection Status
App Loigiaihay trên apple store App Loigiaihay trên google play store
Tra từ điển Anh - Việt