200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Truyện ngắn - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Mảnh trăng cuối rừng (Nguyễn Minh Châu) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Qua tấm kính mờ sương, mảnh trăng nằm giữa những đám mây hiện ra nhợt nhạt, ánh sáng chập chờn, mỗi khi xe xóc hay lượn một vòng, mảnh trăng rung rinh rung rinh, có khi rơi xuống chừng xấp xỉ. Bóng tối của rừng già như một trò chơi của trái tim. Khoảng khuya, trên các ngọn rừng, gió Tây Nam cuốn những đám mây xám xịt về một góc và thổi bay đi

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Qua tấm kính mờ sương, mảnh trăng nằm giữa những đám mây hiện ra nhợt nhạt, ánh sáng chập chờn, mỗi khi xe xóc hay lượn một vòng, mảnh trăng rung rinh rung rinh, có khi rơi xuống chừng xấp xỉ. Bóng tối của rừng già như một trò chơi của trái tim. Khoảng khuya, trên các ngọn rừng, gió Tây Nam cuốn những đám mây xám xịt về một góc và thổi bay đi. Gió thổi lồng lộng những cành lá ngụy trang trên nóc xe hoen rỉ. Trên đầu chúng tôi, bầu trời đêm phía trên trở nên trong vắt, cao vời vợi, trong sâu thẳm mơ hồ vọng lên tiếng chim kêu. Nhưng ở phía sau rừng, sương trắng cứ tuôn ra từ hư không. Dòng sông bên trái đường bỗng biến mất, chỉ còn lại một màn sương trắng phủ kín, chỉ thỉnh thoảng thấy một ngọn rừng, ngọn núi đá bên kia sông nhô lên, đen kịt giữa một màu trắng xóa.

Xe tôi chạy trên lớp sương bềnh bồng. Mảnh trăng khuyết đứng yên ở cuối trời, sáng trong như một mảnh bạc. Khung cửa xe phía cô gái ngồi lồng đầy bóng trăng. Không hiểu sao, lúc ấy, như có một niềm tin vô cớ mà chắc chắn từ trong không gian ùa tới tràn ngập cả lòng tôi. Tôi tin chắc chắn người con gái đang ngồi cạnh mình là Nguyệt, chính người mà chị tôi thường nhắc đến. Chốc chốc, tôi lại đưa mắt liếc về phía Nguyệt, thấy từng sợi tóc của Nguyệt đều sáng lên. Mái tóc thơm ngát, dày và trẻ trung làm sao! Bất ngờ, Nguyệt quay về phía tôi và hỏi một câu gì đó. Tôi không kịp nghe rõ vì đôi mắt tôi đã choáng ngợp như vừa trông vào ảo ảnh. Trăng sáng soi thẳng vào khuôn mặt Nguyệt làm cho khuôn mặt tươi mát ngời lên và đẹp lạ thường! Tôi vội nhìn thẳng vào đoạn đường đầy ổ gà, không dám nhìn Nguyệt lâu. Từng khúc đường trước mặt cũng thếp từng mảnh ánh trăng...

- Anh nhỉ? Có phải không nhỉ...

- Cô hỏi gì?

- Em hỏi có phải các anh lái xe đi nhiều nơi, chắc hẳn quen biết nhiều người lắm?

- Đời lái xe chúng tôi như vạc ấy, cô ạ! Nay rừng này, mai qua suối kia, nhưng tháng này sang tháng khác vẫn làm bạn với đường, với trăng thôi.

Chẳng biết lúc ấy ai mới móc miệng cho mà tôi bỗng trở nên ăn nói văn vẻ đến thế! Quá nửa đêm, chúng tôi đến gần cầu Đá Xanh thì trăng lặn. Chúng tôi không nói chuyện nữa. Mảnh trăng đã khuất hẳn xuống khu rừng ở sau lưng. Tôi bật chiếc bóng đèn quả dưa cho sáng hơn và bảo Nguyệt:

- Cô chú ý nghe hộ, từ đây đường thường có máy bay.

Nguyệt vẫn thản nhiên ngồi nhìn ra ngoài:

- Anh cứ yên tâm, đoạn này, em quen lắm!

(Trích Mảnh trăng cuối rừng, Nguyễn Minh Châu – Truyện ngắn, NXB Văn học, Hà Nội, 2003, tr. 54,55)

Câu 1

Xác định ngôi kể và điểm nhìn trong đoạn trích

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào từ ngữ xưng hô để tìm ngôi kể; dựa vào vị trí và giới hạn nhận thức của người kể chuyện để xác định điểm nhìn.

Lời giải chi tiết

Ngôi kể: ngôi thứ nhất, điểm nhìn hạn tri

Giải thích:

Người kể chuyện trực tiếp tham gia vào tuyến nhân vật, chỉ kể những gì mình thấy, nghe và cảm nhận được, giúp câu chuyện mang tính chủ quan và chân thực.

Mở rộng

- Ngôi kể thứ nhất, khi tự xưng “tôi”, người kể có thể trực tiếp kể ra những gì mình nghe, mình thấy, mình trải qua, có thể trực tiếp nói ra những cảm tưởng, ý nghĩ của mình.

- Điểm nhìn nghệ thuật là thuật ngữ dùng để chỉ vị trí quan sát của người kể chuyện trong tương quan với nhân vật, sự việc được trần thuật

- Tuỳ trường hợp, câu chuyện có thể được kể theo điểm nhìn từ ngôi thứ ba hoặc thứ nhất, điểm nhìn của người kể hoặc của nhân vật,...

+ Người kể ngôi thứ nhất (hạn tri): là nhân vật trong truyện, xưng “tôi”

+ Người kể ngôi thứ ba (toàn tri): không phải nhân vật trong truyện, không xưng tôi

Link tham khảo:

Ngôi kể và tác dụng của việc thay đổi ngôi kể

Điểm nhìn và cách xác định điểm nhìn nghệ thuật

 

Câu 2

Chỉ ra những hình ảnh thiên nhiên được tác giả miêu tả trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm các danh từ, tính từ miêu tả cảnh vật, thời tiết, không gian tự nhiên xuất hiện trong văn bản.

Lời giải chi tiết

Những hình ảnh thiên nhiên được tác giả miêu tả trong đoạn trích: Lớp sương, mảnh trăng, bóng tối, đám mây xám xịt…

Giải thích:

Đây là các chi tiết tả thực không gian rừng núi Trường Sơn về đêm, được tái hiện sinh động qua lăng kính lãng mạn của người lính lái xe.

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình

Câu 3

Nêu tác dụng của phép tu từ so sánh trong câu văn: “Mảnh trăng khuyết đứng yên ở cuối trời, sáng trong như một mảnh bạc. Khung cửa xe phía cô gái ngồi lồng đầy bóng trăng”.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Chỉ ra từ ngữ so sánh rồi nêu tác dụng về mặt gợi hình/gợi cảm và nội dung biểu đạt.

Lời giải chi tiết

- Phép so sánh: Mảnh trăng khuyết đứng yên ở cuối trời, sáng trong như một mảnh bạc

- Tác dụng:

+ Tăng tính gợi hình, gợi cảm cho đoạn văn

+ Làm nổi bật vẻ đẹp trong sáng của ánh trăng rừng, qua đó gián tiếp làm nổi bật vẻ đẹp của cô gái tên Nguyệt (trăng).

Giải thích:

Hình ảnh "mảnh bạc" giúp cụ thể hóa độ sáng, độ trong và giá trị mỹ cảm của ánh trăng, làm bừng sáng cả không gian bóng tối của rừng già.

Mở rộng

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo:

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Nhận xét về vẻ đẹp thiên nhiên và con người trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tổng hợp các đặc điểm của cảnh vật (trăng, sương, rừng) và con người (Nguyệt) để đưa ra đánh giá khái quát về tính chất của cái đẹp đó.

Lời giải chi tiết

Vẻ đẹp thiên nhiên và con người trong đoạn trích: Thiên nhiên và con người hoà quyện vào nhau vô cùng huyền diệu, lung linh, và đẹp một cách lạ thường....

Giải thích:

Trăng làm đẹp cho khuôn mặt Nguyệt và ngược lại, vẻ đẹp của Nguyệt làm cho ánh trăng đêm chiến trường trở nên có hồn, có ý nghĩa hơn.

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình

Câu 5

Anh/ chị hãy nhận xét tình cảm của tác giả đối với thế hệ trẻ thời kì kháng chiến chống Mỹ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát từ thái độ, giọng điệu ngợi ca và cách xây dựng nhân vật của nhà văn để chỉ ra tình cảm chủ đạo.

Lời giải chi tiết

Tình cảm của tác giả dành cho thế hệ trẻ thời kì kháng chiến chống Mỹ thể hiện qua đoạn trích:

- Ngợi ca vẻ đẹp tâm hồn tuổi trẻ đầy vô tư, nhiều hoài bão, rất đỗi sáng trong, lãng mạn, chan chứa yêu thương ngay giữa cuộc chiến cam go với kẻ thù.

- Nhà văn thấu hiểu những gian khổ mà những người lính, những cô gái thanh niên xung phong phải vượt qua và trân trọng ngợi ca tình yêu đôi lứa lãng mạn nảy nở giữa cuộc chiến gian khổ, đầy khốc liệt.

Giải thích:

Tình cảm kính trọng, nâng niu của nhà văn được cụ thể hóa qua cái nhìn say đắm, trân trọng của nhân vật "tôi" trước mái tóc thơm ngát, khuôn mặt ngời sáng của Nguyệt và niềm tin mãnh liệt vào phẩm chất con người.

Mở rộng

Cái tôi trữ tình: là sự thể hiện tâm trạng, cảm xúc, cảm nhận của tác giả, là thế giới nội tâm của tác giả trước hiện thực khách quan. Qua cái tôi trữ tình, người đọc có thể cảm nhận được những suy nghĩ, tư tưởng và quan niệm…của tác giả trước cuộc đời.

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
  • Đọc hiểu Hạnh phúc (Lê Thu Mai) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    (Lược một đoạn: “Tôi” vốn không ưa cái tên Giao Hạ của mình, điều duy nhất an ủi “tôi” là không ai có trùng tên gọi ấy. Bỗng đâu Nguyên Hạ chuyển tới học chung lớp, “tôi” bị chia sẻ sự đặc biệt, “tôi” tưởng mình sẽ ghét bỏ người bạn mới vì điều đó.) Nhưng bây giờ, cứ nhìn Nguyên Hạ là tôi chẳng thể nào ghét nổi. Tự nhiên tôi thích chơi với nó.

  • Đọc hiểu Chú Căng-gu-ru hạnh phúc (Võ Thu Hương) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    “Bạn có lúc nào tự hỏi, vì sao mình lại có một cái tên kèm theo bên cạnh tên đi học không? Đó là một cách nối dài yêu thương của ba mẹ bạn đấy. Ồ, bạn đang rất ngạc nhiên, phải không? Nhưng tớ chắc chắn tới 99% là đúng thế. Có những cái tên cực kì dễ hiểu, như tên tớ: Hà Trang, vì bố tớ quê Hà Nội, mẹ quê Nha Trang.

  • Đọc hiểu Ông bụt (Lương Đình Khoa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    (Tóm tắt bối cảnh: Ông lão sống một mình ở làng ven sông, không vợ con, họ hàng thân thích. Một ngày, ông nhặt được một đứa trẻ bị bỏ rơi ở bụi chuối nên đặt tên là Nhặt. Từ khi có Nhặt, cuộc sống của ông trở nên ấm áp hơn. Ông chăm sóc, yêu thương Nhặt như con ruột.) Năm thằng Nhặt lên mười thì có bão. Từ trước đến nay, chưa có cơn bão nào to và dữ dội như thế. Nước dâng lên, ào ào cuốn trôi tất cả.

  • Đọc hiểu Chuyện bên cầu (Nguyễn Văn Chương) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Một cây cầu lớn mới được bắc qua con sông chảy ven ngoài thành phố trên quốc lộ dẫn vào nội thành. Bởi vậy mới có lác đác vài hàng quán dựng lên hai bên đường. Chủ yếu là hàng giải khát. Cha con thằng Tèo dẫn nhau ra đây làm nghề sửa xe đạp, xe máy. Thằng Tèo đang học lớp 4 thì ba nó bắt nghỉ, phụ giúp ba nó kiếm sống.

  • Đọc hiểu Ông tiên (Hoàng Long) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Ba có tính cả tin, thương người. Đi cùng ba, thể nào Uyên cũng cằn nhằn khi ba thường bảo Uyên tấp xe vô lề để ba dừng lại cho những người ăn xin dọc đường một ít tiền và ân cần hỏi thăm họ. Có nhiều người cơ nhỡ đã đến tận nhà tìm ba. Gặp trường hợp giả dạng, sau khi đã đứng ra quyên góp cho họ và ít lâu sau tình cờ phát hiện họ tiếp tục “bổn cũ soạn lại” (1) với những người tốt bụng khác, ba không giận mà chỉ cười xòa: “Đó cũng là cái nghiệp của người ta, con ạ”.

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Gửi bài tập - Có ngay lời giải