200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Truyện ngắn - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Hương hoa hoàng lan (Khuê Phan) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: Những chồi xuân lặng lẽ nhú lên từ cành cây khô cằn. Chỉ mấy ngày sau, cả cây hoàng lan đã khoác trên mình một màu xanh nõn nà. Một chiếc áo được dệt tỉa hàng vạn, vạn chồi non. Trông cây hoàng lan thật đẹp nhưng cũng vô cùng gầy đi. Hà đẩy cổng gỗ nặng trịch để bước vào vườn với bà. Cô bé ngước nhìn cây hoàng lan, nó như một cậu anh cả trong vườn, to lớn, vững chắc...

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Những chồi xuân lặng lẽ nhú lên từ cành cây khô cằn. Chỉ mấy ngày sau, cả cây hoàng lan đã khoác trên mình một màu xanh nõn nà. Một chiếc áo được dệt tỉa hàng vạn, vạn chồi non. Trông cây hoàng lan thật đẹp nhưng cũng vô cùng gầy đi. Hà đẩy cổng gỗ nặng trịch để bước vào vườn với bà. Cô bé ngước nhìn cây hoàng lan, nó như một cậu anh cả trong vườn, to lớn, vững chắc...

— Bà ơi, cây hoàng lan này có lâu chưa bà?
Bà cười, tay bà vẫn cẩn thận gài những nhánh cây nhót phủ đầy hoa trắng ngả vào hàng rào:

— Nó có từ lâu lắm, hồi bằng các cháu, bà đã thấy nó to và cao như thế này rồi. Bao năm trôi qua, cứ tưởng nó sẽ già đi, nhưng không, mỗi mùa xuân tới nó lại trẻ trung như hồi nào.

— Bà ơi, thế bà có biết ai trồng nó không hả bà?
Bà lắc đầu:

— Hồi trước, bà cũng hỏi như cháu ấy, nhưng chẳng ai biết.

Hà đến bên cây hoàng lan, thân nó mọc thềch và nứt nẻ. Những chú kiến đen hói há leo cây. Từ trên cành cây cao, đôi chim sáu chuyền cành tiu tít.

— Cháu biết không, cứ mỗi dịp cây hoàng lan ra hoa thì cả vùng này thơm nức...

— Bà ơi, bên kia sông có người thấy hương của cây hoàng lan này không? — Hà tò mò hỏi.

— Có chứ! Hương hoa lan còn bay xa hơn nữa cháu ạ.

— Xa nữa cơ ạ? Con sông rộng thế mà gió cũng đưa nó qua sông được bà nhỉ...

Bà dừng tay, đôi mắt nhìn xa xôi:

— Hồi ông đi bộ đội, thu nào về ông cũng hỏi cây hoàng lan. Ông nhớ nó lắm. Rồi ông bảo bà gửi cho ông mấy cánh hoa vàng của cây hoàng lan này.

— Bà có gửi cho ông không? — Hà chậm chạp. Bà gạt đầu rồi đặt Hà vào nhà. Bà lần mở cái rương mấy nhỏ trên đầu giường và lấy ra mấy cánh hoa đã héo quắt queo và đen sậm lại.

— Những cành hoa này đấy cháu ạ. Các chiến sĩ trong đơn vị đã tìm thấy nó ở dưới đáy ba lô của ông...
Hà run run dở những cánh hoa hoàng lan từ trong tay bà. Cô bé ngước đôi mắt tròn xoe nhìn lên ban thờ. Hà thấy bà cũng nhìn theo... Bây giờ thì cô bé đã hiểu vì sao bà yêu quý cây hoàng lan và mảnh vườn này đến thế. Những cánh hoa hoàng lan đã đen sậm trên tay Hà như vẫn còn phảng phất hương thơm.

(Hương hoa hoàng lan, Khuê Phan.)

(Trích tập truyện thiếu nhi Hương hoa hoàng lan, NXB Kim Đồng)

Câu 1

Hãy ghi lại các nhân vật trực tiếp xuất hiện trong văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ văn bản, chú ý các nhân vật trực tiếp tham gia vào câu chuyện và xuất hiện trong các lời đối thoại.

Lời giải chi tiết

Các nhân vật trực tiếp xuất hiện: Hà, bà

Giải thích:
Nhân vật trực tiếp xuất hiện là những nhân vật có mặt trong diễn biến câu chuyện, có hành động, lời nói hoặc được miêu tả cụ thể. Trong văn bản, Hà và bà là hai nhân vật trực tiếp trò chuyện, cùng chăm sóc khu vườn và nhắc nhớ về cây hoàng lan.

Câu 2

Dấu gạch ngang trong văn bản được dùng với chức năng chủ yếu là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về dấu câu, đặc biệt là công dụng của dấu gạch ngang trong văn bản tự sự.

Lời giải chi tiết

Chức năng: đánh dấu lời thoại của nhân vật trong cuộc đối thoại.

Câu 3

Em hiểu như thế nào về hình ảnh khu vườn, cây hoàng lan mà tác giả viết: Bây giờ thì cô bé đã hiểu vì sao bà yêu quý cây hoàng lan và mảnh vườn này đến thế?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ các chi tiết liên quan đến cây hoàng lan và câu chuyện về người ông để hiểu ý nghĩa của hình ảnh này.

Lời giải chi tiết

Hình ảnh khu vườn, cây hoàng lan không chỉ là cảnh sắc thiên nhiên bình dị mà còn ẩn chứa những những kỉ niệm và tình cảm sâu nặng của gia đình. Cây hoàng lan gắn liền với tuổi thơ của bà, chứng kiến tình yêu thương thuỷ chung của ông bà, đặc biệt là để tưởng nhớ về người ông đã hi sinh ngoài chiến trường.

Giải thích:
Những cánh hoa hoàng lan được tìm thấy trong ba lô của ông đã trở thành kỉ vật thiêng liêng gợi nhớ về người đã khuất. Qua đó, cây hoàng lan không còn là một cái cây bình thường mà đã trở thành biểu tượng của tình yêu thương, sự thủy chung và kí ức gia đình.

Câu 4

Xác định và nêu tác dụng phép tu từ ẩn dụ trong câu văn sau: Một chiếc áo được dệt tỉa hàng vạn, vạn chồi non.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức về biện pháp tu từ ẩn dụ để xác định hình ảnh được dùng nhằm gọi tên sự vật khác có nét tương đồng.

Lời giải chi tiết

- BPTT ẩn dụ: "một chiếc áo"

- Tác dụng:

+ Giúp cho câu thơ thêm hay, sinh động, giàu sức gợi, tăng hiệu quả diễn đạt, lôi cuốn người đọc

+ Nhấn mạnh sự tươi trẻ, sức sống căng tràn của mùa xuân; đồng thời, làm cho cảnh vật trở nên sinh động, gợi cảm. Qua đó, hể hiện tình cảm trân trọng và nâng niu thiên nhiên của nhân vật.

Giải thích:
Tác giả đã hình dung những chồi non phủ kín cây như một chiếc áo xanh mà mùa xuân khoác lên cho cây hoàng lan. Cách diễn đạt ấy giúp người đọc dễ dàng cảm nhận vẻ đẹp dịu dàng, tươi trẻ của thiên nhiên.

Câu 5

Những bài học cuộc sống tác giả gửi gắm qua văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào nội dung câu chuyện và ý nghĩa của hình ảnh cây hoàng lan để rút ra những bài học phù hợp.

Lời giải chi tiết

Những bài học cuộc sống tác giả gửi gắm:

- Biết trân trọng, yêu quý cảnh quan thiên nhiên

- Yêu thương và ghi nhớ công lao, kỉ niệm của thế hệ đi trước, đặc biệt là sự hi sinh của những người lính cho Tổ quốc.

- Học cách sống gắn bó, thủy chung, nâng niu những giá trị tinh thần giản dị nhưng thiêng liêng trong cuộc đời.

Giải thích:
Qua hình ảnh cây hoàng lan và những cánh hoa cũ kĩ trong ba lô của ông, tác giả làm nổi bật giá trị của tình cảm gia đình, quê hương và sự hi sinh cao đẹp của người lính trong chiến tranh.

Câu 6

Xác định ngôi kể của văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào cách xưng hô và vị trí của người kể chuyện trong văn bản.

Lời giải chi tiết

Văn bản được kể theo ngôi thứ ba. 

Giải thích:

Người kể chuyện không xưng “tôi” mà gọi tên các nhân vật như “Hà”, “bà”. Người kể đứng ngoài câu chuyện để quan sát, kể lại sự việc, miêu tả hành động, lời nói và tâm trạng của các nhân vật nên đây là ngôi kể thứ ba.

Câu 7

Chỉ ra lời của nhân vật, lời người kể chuyện trong các câu văn sau: “ Bà cười, tay bà vẫn cẩn thận gài những nhánh cây nhót phủ đầy hoa trắng ngả vào hàng rào:

- Nó có từ lâu lắm, hồi bằng các cháu, bà đã thấy nó to và cao như thế này rồi. Bao năm trôi qua, cứ tưởng nó sẽ già đi, nhưng không, mỗi mùa xuân tới nó lại trẻ trung như hồi nào.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân biệt phần lời kể của người kể chuyện và phần lời nói trực tiếp của nhân vật.

Lời giải chi tiết

- Lời người kể chuyện: “Bà cười, tay bà vẫn cẩn thận gài những nhánh cây nhót phủ đầy hoa trắng ngả vào hàng rào.”

- Lời nhân vật (lời bà): “Nó có từ lâu lắm, hồi bằng các cháu, bà đã thấy nó to và cao như thế này rồi. Bao năm trôi qua, cứ tưởng nó sẽ già đi, nhưng không, mỗi mùa xuân tới nó lại trẻ trung như hồi nào.”

Giải thích:

Phần đứng trước dấu hai chấm là lời của người kể dùng để giới thiệu hành động của nhân vật. Phần đứng sau dấu gạch ngang là lời nói trực tiếp của nhân vật bà trong cuộc trò chuyện với Hà.

Câu 8

Nêu đặc điểm tính cách nhân vật bà trong đoạn trích: “Bà gạt đầu rồi đặt Hà vào nhà. Bà lần mở cái rương mấy nhỏ trên đầu giường và lấy ra mấy cánh hoa đã héo quắt queo và đen sậm lại.

- Những cành hoa này đấy cháu ạ. Các chiến sĩ trong đơn vị đã tìm thấy nó ở dưới đáy ba lô của ông...
Hà run run dở những cánh hoa hoàng lan từ trong tay bà. Cô bé ngước đôi mắt tròn xoe nhìn lên ban thờ. Hà thấy bà cũng nhìn theo... Bây giờ thì cô bé đã hiểu vì sao bà yêu quý cây hoàng lan và mảnh vườn này đến thế. Những cánh hoa hoàng lan đã đen sậm trên tay Hà như vẫn còn phảng phất hương thơm.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào hành động, lời nói, cảm xúc của nhân vật bà trong đoạn trích. 

Lời giải chi tiết

Nhân vật bà là người giàu tình yêu thương, sống tình nghĩa, thủy chung và luôn trân trọng những kỉ niệm của quá khứ. 

Giải thích:

Bà cất giữ những cánh hoa hoàng lan đã khô héo suốt nhiều năm vì đó là kỉ vật gắn với người ông đã hi sinh. Điều đó cho thấy bà luôn yêu thương, nhớ nhung và trân trọng những tình cảm đẹp đẽ trong quá khứ. Đồng thời, bà cũng là người giàu cảm xúc và biết nâng niu những giá trị tinh thần thiêng liêng.

Câu 9

Nêu chủ đề của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát nội dung chính và ý nghĩa mà tác giả muốn gửi gắm qua câu chuyện.

Lời giải chi tiết

Văn bản ca ngợi tình cảm gia đình sâu nặng, sự thủy chung son sắt và lòng biết ơn đối với những người đã hi sinh vì Tổ quốc. 

Giải thích:

Thông qua hình ảnh cây hoàng lan và những cánh hoa được tìm thấy trong ba lô của người ông, tác giả làm nổi bật những kỉ niệm thiêng liêng, tình yêu thương bền chặt giữa các thành viên trong gia đình và sự trân trọng đối với sự hi sinh của người lính trong chiến tranh.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...