200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ 7, 8 chữ - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Trăng quê (Đặng Minh Mai) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Đọc đoạn ngữ liệu sau và trả lời câu hỏi: TRĂNG QUÊ Lâu lắm rồi tôi được ngắm trăng quê Trăng đẹp lắm làm mê người xa xứ Quê hương tôi đang đắm say giấc ngủ

Câu hỏi

Đọc đoạn ngữ liệu sau và trả lời câu hỏi:

TRĂNG QUÊ

Lâu lắm rồi tôi được ngắm trăng quê

Trăng đẹp lắm làm mê người xa xứ

Quê hương tôi đang đắm say giấc ngủ

Bước lặng thầm đường cũ ánh trăng ru

Xa quê hương bao mùa ánh trăng thu

Xa tuổi thơ, xa lời ru của mẹ

Đêm nay đây trăng sáng trong êm nhẹ

Kỷ niệm nào khe khẽ thức trong tim?...

(Tác giả: Đặng Minh Mai)

Câu 1

Xác định thể thơ của đoạn văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đếm số tiếng trong từng dòng thơ và đối chiếu với đặc điểm của các thể thơ đã học.

Lời giải chi tiết

Thể thơ: 8 chữ

Giải thích:

Mỗi dòng thơ trong đoạn đều có 8 tiếng, ví dụ: “Lâu / lắm / rồi / tôi / được / ngắm / trăng / quê”.

Mở rộng

- Thơ tám chữ là thể thơ trong đó mỗi dòng thơ có tám chữ (tiếng), thường được sử dụng để diễn đạt tình cảm, miêu tả cảnh vật, hoặc kể chuyện, mang tính nhạc và dễ nhớ.

- Đặc điểm thơ tám chữ:

+ Mỗi dòng thơ có 8 chữ.

+ Không giới hạn số câu trong một bài thơ.

+ Thường gieo vần chân (vần ở cuối câu), nhưng cũng có thể gieo vần ở các vị trí khác trong câu.

+ Nhịp điệu có thể thay đổi, đa dạng, nhưng thường có nhịp 3/3/2, hoặc 4/4

Một số link tham khảo:

Thơ tám chữ là gì?

Đặc điểm thơ tám chữ

Câu 2

Xác định một biện pháp tu từ có trong đoạn văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Vận dụng kiến thức đã học về các biện pháp tu từ

Lời giải chi tiết

BPTT: nhân hoá “Quê hương tôi đang đắm say giấc ngủ”/ điệp từ “trăng”, “xa”/ ẩn dụ “ánh trăng ru”, “kỷ niệm nào khe khẽ thức trong tim”.

Giải thích:

“Đắm say giấc ngủ” là trạng thái, hoạt động vốn gắn với con người, nhưng tác giả lại dùng để miêu tả “quê hương” ⇒ biện pháp nhân hóa; “kỷ niệm nào khe khẽ thức trong tim” ⇒ “thức” là hình ảnh ẩn dụ cho những kỉ niệm sống dậy, trở lại trong tâm trí và cảm xúc.

Mở rộng

- Nhân hoá là gọi vật hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật,… bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người làm cho thế giới loài vật, đồ vật, cây cối,… trở nên gần gũi với con người, đồng thời biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.

- Có ba kiểu nhân hoá thường gặp là:

+ Dùng những từ ngữ vốn gọi người để gọi vật.

+ Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.

+ Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.

Link tham khảo: Biện pháp tu từ nhân hoá

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

Câu 3

 Nêu tác dụng của biện pháp tu từ vừa xác định được ở câu 2.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ biện pháp tu từ đã xác định, phân tích tác dụng đối với hình ảnh, nội dung và cảm xúc của đoạn thơ. 

Lời giải chi tiết

Tác dụng ẩn dụ: giúp hình ảnh trăng trở nên gợi cảm, biểu tượng cho sự bình yên, ký ức tuổi thơ và tình quê sâu nặng, làm nổi bật nỗi nhớ quê hương của nhân vật trữ tình

Giải thích:

“Ru” vốn là hành động quen thuộc gắn với người mẹ và tuổi thơ, nhưng trong câu thơ “ánh trăng ru”, tác giả đã chuyển đặc điểm ấy sang hình ảnh ánh trăng. Ánh trăng vì thế không còn chỉ là cảnh vật thiên nhiên mà trở thành một hình ảnh có sức vỗ về, đánh thức và nâng niu kí ức. Nhờ vậy, hình ảnh thơ trở nên giàu sức gợi, đồng thời làm sâu sắc thêm nỗi nhớ quê hương, nhớ mẹ và những năm tháng tuổi thơ của nhân vật trữ tình.

Mở rộng

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

Câu 4

Nêu nội dung chính của đoạn văn bản trên

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát hình ảnh trung tâm, những kỉ niệm được gợi lên và tình cảm của nhân vật trữ tình. 

Lời giải chi tiết

Đoạn thơ thể hiện nỗi nhớ quê hương, tuổi thơ và mẹ hiền của người con xa xứ qua hình ảnh ánh trăng quê dịu dàng và đầy kỷ niệm.

Giải thích:

Hình ảnh “trăng quê” xuất hiện xuyên suốt đoạn thơ, từ “ngắm trăng quê” đến “ánh trăng ru” và “trăng sáng trong êm nhẹ”. Ánh trăng đánh thức những kí ức đã xa: “xa quê hương”, “xa tuổi thơ”, “xa lời ru của mẹ”. Câu hỏi “Kỷ niệm nào khe khẽ thức trong tim?” cho thấy những kỉ niệm tưởng như ngủ yên nay lại được đánh thức. Vì vậy, nội dung chính của đoạn thơ là nỗi nhớ quê hương hòa quyện với nỗi nhớ tuổi thơ và tình mẹ, qua đó thể hiện sự gắn bó sâu nặng của con người với cội nguồn.

Mở rộng

Nội dung là hiện thực cuộc sống được miêu tả, phản ánh trong văn bản từ cách nhìn nhận, suy nghĩ và lựa chọn của tác giả. Bao gồm các yếu tố như: đề tài, chủ đề, tư tưởng, cảm hứng chủ đạo…

Link tham khảo: Nội dung và hình thức của văn bản văn học


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Gửi bài tập - Có ngay lời giải