200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Truyện ngắn - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Người ăn xin (Tuốc - ghê - nhép) - Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Một người ăn xin đã già. Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi. Ông chìa tay xin tôi. Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết. Ông vẫn đợi tôi. Tôi chẳng biết làm thế nào. Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay nóng hổi của ông:

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

NGƯỜI ĂN XIN

Một người ăn xin đã già. Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi. Ông chìa tay xin tôi.

Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết.  Ông vẫn đợi tôi. Tôi chẳng biết làm thế nào. Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay nóng hổi của ông:

- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.

Ông nhìn tôi chăm chăm đôi môi nở nụ cười:

- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi. 

Khi ấy tôi chợt hiểu ra: cả tôi nữa tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.

(Theo Tuốc- ghê- nhép)

Câu 1

Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ các phương thức biểu đạt đã học: tự sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận, …

Lời giải chi tiết

- Phương thức biểu đạt chính của văn bản: tự sự.

Giải thích:

Văn bản tập trung kể lại diễn biến cuộc gặp gỡ, đối thoại và sự thấu cảm kỳ diệu giữa hai nhân vật là cậu bé và ông lão ăn xin nhằm truyền tải một thông điệp nhân văn.

Mở rộng

Phương thức biểu đạt tự sự là dùng ngôn ngữ để kể một chuỗi sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng tạo thành một kết thúc. Ngoài ra, người ta không chỉ chú trọng đến kể mà còn quan tâm đến việc khắc hoạ tính cách nhân vật và nêu lên những nhận thức sâu sắc, mới mẻ về bản chất của con người và cuộc sống.

Link tham khảo: Các phương thức biểu đạt trong văn bản

Câu 2

Văn bản Người ăn xin liên quan đến phương châm hội thoại nào? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đối chiếu thái độ, lời nói và cử chỉ của các nhân vật trong cuộc hội thoại với hệ thống các phương châm hội thoại đã học (lượng, chất, quan hệ, cách thức, lịch sự).

Lời giải chi tiết

- Văn bản Người ăn xin liên quan đến phương châm hội thoại lịch sự.

- Vì cả hai nhân vật đều dùng cách thức tôn trọng, lịch sự trong giao tiếp với người đối thoại với mình.

Giải thích:

Cậu bé dù không có tiền nhưng đã nắm chặt tay ông lão và xưng hô lễ phép, nói lời xin lỗi chân thành: “Xin ông đừng giận cháu!”. Ông lão ăn xin đáp lại bằng nụ cười nhân hậu và lời nói ôn tồn đầy biết ơn: “Cháu ơi, cảm ơn cháu!”.

Mở rộng

- Trong truyện ngắn, lời người kể chuyện nhằm giới thiệu, miêu tả nhân vật, bối cảnh; bình luận, dẫn dắt câu chuyện, tạo thành giọng chủ đạo của truyện.

- Lời nhân vật là phương tiện bộc lộ ý nghĩ, tâm trạng, cá tính của nhân vật trong từng tình huống cụ thể, góp phần thể hiện phẩm chất, tính cách nhân vật.

Link tham khảo: Lời người kể chuyện và lời nhân vật trong truyện ngắn

Câu 3

Lời của các nhân vật trong câu chuyện trên được trích dẫn theo cách nào? Chỉ rõ dấu hiệu nhận biết.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nhớ lại kiến thức về hai cách dẫn lời nói hoặc suy nghĩ của nhân vật (trực tiếp và gián tiếp), sau đó căn cứ vào cấu trúc dấu câu trong văn bản để nhận biết.

Lời giải chi tiết

- Lời của các nhân vật trong câu chuyện trên được trích dẫn theo cách trực tiếp. 

- Dấu hiệu nhận biết:  Lời nói được đặt sau dấu hai chấm và dấu gạch ngang đánh dấu lời dẫn trực tiếp.

Giải thích:

Cách dẫn này giữ nguyên vẹn từng từ ngữ, giọng điệu và sắc thái biểu cảm gốc của nhân vật khi nói, giúp người đọc cảm nhận câu chuyện một cách khách quan và chân thực nhất.

Mở rộng

- Cách dẫn trực tiếp là sử dụng nguyên văn từ ngữ, câu, đoạn,… của một văn bản gốc vào bài viết, bài nói.

- Dấu hiệu nhận biết: được đặt trong dấu ngoặc kép

- Tác dụng của lời dẫn trực tiếp:

+ Truyền tải thông tin chính xác

+ Tăng tính chân thật và sống động

+ Tạo độ tin cậy và động viên

+ Dễ dàng trích dẫn và sử dụng lại

Link tham khảo: Cách dẫn trực tiếp là gì? Tác dụng của cách dẫn trực tiếp

Câu 4

Vì sao người ăn xin và cậu bé trong truyện đều cảm thấy mình đã nhận được từ người kia một cái gì đó?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích diễn biến tâm lý, hành động "nắm tay" và lời nói ở cuối truyện để làm rõ giá trị tinh thần mà hai nhân vật đã trao và nhận từ nhau.

Lời giải chi tiết

- Nhân vật “tôi” nhận được lời cám ơn từ ông lão, đồng thời nhận được bài học sâu sắc: Sự đồng cảm, tình người, sự quan tâm, chia sẻ có giá trị hơn mọi thứ vật chất, của cải khác.

- Ông lão ăn xin cảm thấy đã nhận được vì ông nhận được sự tôn trọng, lòng trắc ẩn và tình người ấm áp

Giải thích:

Khi con người trao đi sự chân thành mà không toan tính, họ sẽ không bao giờ trống rỗng.

Mở rộng

- Truyện ngắn là tác phẩm văn xuôi cỡ nhỏ, ít nhân vật, ít sự kiện phức tạp; cốt truyện thường không chia thành nhiều tuyến; chi tiết cô đúc; lời văn mang nhiều ẩn ý;…

- Truyện ngắn thường phản ánh một “khoảnh khắc”, một tình huống độc đáo, một sự kiện gây ấn tượng mạnh, có ý nghĩa nhất trong cuộc đời nhân vật.

- Kết cấu truyện ngắn không chia thành nhiều tuyến nhân vật.

- Sử dụng chi tiết cô đúc và lối hành văn mang nhiều ẩn ý

- Có truyện ngắn khai thác cốt truyện kì lạ, lại có truyện ngắn viết về câu chuyện giản dị, đời thường; có truyện ngắn giàu tính triết lí, trào phúng, châm biếm, hài hước, lại có truyện ngắn rất giàu chất thơ…

Link tham khảo:

Truyện ngắn là gì? Đặc điểm của truyện ngắn

Đặc điểm nhân vật, lời của người kể trong truyện ngắn

Câu 5

Bài học rút ra từ văn bản trên? 

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát chủ đề tư tưởng của tác phẩm, liên hệ thực tế cuộc sống để rút ra những bài học sâu sắc về nhận thức và hành động.

Lời giải chi tiết

Các bài học rút ra từ văn bản:

- Sự quan tâm, lòng chân thành chính là món quà tinh thần quý giá nhất đối với những mảnh đời bất hạnh, nó vượt lên trên mọi giá trị vật chất khác.

- Phải biết yêu thương, chia sẻ, đồng cảm với hoàn cảnh, số phận của người khác.

- Khi cho đi cũng chính là lúc ta nhận lại.

Giải thích:

Câu chuyện ngắn gọn nhưng chứa đựng triết lý bao dung. Nó nhắc nhở chúng ta rằng, nếu không thể giúp đỡ ai đó về mặt vật chất, ta vẫn có thể tặng họ một nụ cười, một lời động viên hoặc một sự lắng nghe chân thành.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu
  • Đọc hiểu Thương quá rau răm (Nguyễn Ngọc Tư) - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Ông Tư Mốt chỉ cái dãi xanh mù mù trong mưa, bảo cù lao Mút Cà Tha kìa. Văn ờ, nói thấy xa quá chú ha. Ông cười, gạt ngang, xa gì, đây tới đó mấy hồi. Rồi chiếc xuồng máy nhỏ mong manh rập rờn đi trong giông gió. Người thành phố ngồi ngấm cái “mấy hồi” của ông già, mừng tủi thấy màu xanh cây cỏ cù lao đã thẫm trước mắt (mà sau mới biết mình mừng hụt).

  • Đọc hiểu Trung thu của mẹ (Trọng Bảo) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Chị đi chợ sớm. Gánh rau trên vai chị nặng cong đòn gánh. Bé Thu cũng dậy sớm. Sau khi giúp mẹ xếp những mở rau muống vào cái rổ để mẹ gánh đi rồi, bé Thu ngồi vào bàn ôn bài. Khi trời đã sáng hẳn, cái Thu mới đứng dậy vươn vai, thu sách vở để chuẩn bị tới lớp. Trong buồng có tiếng bà khúc khắc ho. Bà đang bị ốm. Mẹ đi chợ bán rau lấy tiền mua thuốc cho bà. Cái Thu mở cái lồng bàn mẹ úp trên bàn. Hai bát cháo còn nóng.

  • Đọc hiểu Ông ngoại (Nguyễn Ngọc Tư) - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Tóm tắt đoạn đầu: Gia đình cậu mợ của Dung đi định cư nước ngoài. Mẹ Dung quyết định cho Dung sang ở với ông Ngoại để tiện bề trông nom ông. Dung dù không muốn nhưng vẫn nghe lời mẹ

  • Đọc hiểu Phần thưởng ở trên cao (Võ Thu Hương) - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Nhà Mít nằm gần núi Quyết. Nghỉ hè, nhiều lần anh Dương – con bác cả rủ Mít lên núi chơi, cô nhỏ đều lắc đầu từ chối. Núi Quyết không quá cao. Đứng từ sân nhà mình, Mít vẫn nhìn thấy những đám người lên núi lượm củi khô, người mặc áo trắng, áo hồng như những chú bọ cánh cứng chầm chậm bò trên nền núi xanh

  • Đọc hiểu Bát canh của bà (Vũ Tú Nam) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    [..] Kỉ niệm đậm nét nhất trong tôi về bà ngoại là hôm bà cho chúng tôi ăn bữa canh cua nấu với rau tập tàng. Rau tập tàng có nghĩa là các loại rau hỗn hợp, phần lớn là mọc hoang. Tôi xin đi theo bà để hái rau. Bà chỉ cho tôi từng loại rau một.

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt