Phân tích Bài thơ về tiểu đội xe không kính của nhà thơ Phạm Tiến Duật.(bài 1)

Bình chọn:
3.7 trên 21 phiếu

Bài thơ về tiểu đội xe không kính là bài thơ hay và độc đáo. Phát hiện được đề tài, nhà thơ đã khai thác mọi khía cạnh bất ngờ và thú vị. Giọng điệu thay đổi thích hợp, nhịp điệu luôn luôn biến hóa. Hình ảnh người chiến sĩ lái xe vì miền Nam phía trước được khắc họa đậm nét, sinh động, nổi bật được cốt cách của những người anh hùng trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước.

    Trong cuộc kháng chiến chống Mĩ, những chiến sĩ lái xe trên đường Tnrờng Sơn đã đi vào văn học với tư cách là những anh hùng. Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật là một trong những bài thơ hay viết về những chiến sĩ lái xe trên đường Trường Sơn.

Mở đầu bài thơ đã thấy cái dữ dội của chiến tranh và nổi bật tư thế của người chiến sĩ lái xe:

Không có kính không phải vì xe không có kính

Bom giật, bom rung kính vỡ đi  rồi.

Ung dung buồng lái ta ngồi

Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng.

Phạm Tiến Duật thuộc vào loại những nhà thơ thích đùa. Giọng điệu tưng tửng “Không có kính không phải vì..." như nhà thơ được truyền tinh thần lạc quan của các chiến sĩ lái xe trước sự ác liệt của chiến tranh. Bằng giọng điệu bông đùa, nhà thơ giải thích lí do “xe không có kính":

Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi.

Đối lập với hình ảnh dữ dội của chiến tranh là thái độ "ung dung” của người chiến sĩ lái xe. Hình ảnh “ung dung”  được đảo ngược càng nhấn mạnh tư thế của người lái xe. Và nhà thơ đã dẫn đến phát hiện bất ngờ:

Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng.

Phát hiện nhỏ cũng gây ấn tượng, ấn tượng về nỗi gian khổ của người lính lái xe ra trận “Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng” , ấn tượng về tình yêu đất nước của người chiến sĩ lái xe “Nhìn thấy con đường chạy thẳng vào tim”, ấn tượng về tinh thần lãng mạn của họ:

Thấy sao trời và đột ngột cánh chim

Như sa, như ùa vào buồng lái.

Những hình ảnh “như sa", "như ùa" diễn tả sự vận động gấp gáp của đoàn xe ra trận.

Tác giả lại thay đổi nhịp điệu, từ câu thơ nhịp 2/2/2 (Nhìn đất/nhìn trời/nhìn thẳng), nhịp 2/2/3 (Như sa/như ùa/ vào buồng lái) đến câu thơ 3/1/3 (Không có kính/ừ/thì có bụi). Và từng cặp đối lập vừa diễn tả nỗi gian khổ của người lính vừa diễn tả niềm lạc quan của họ:

Không có kính, ừ thì có bụi,

Bụi phun tóc trắng như người già.

Chưa cần rửa phì phèo châm điếu thuốc

Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha!

Cái hay ờ đây là tác giả đã miêu tả được nét đặc trưng về nỗi gian khổ của người lính lái xe “không có kính”. Câu thơ “Bụi phun tóc trắng như người già" gợi nhớ câu thơ của Quang Dũng “ Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc". Thật đúng là một sợi tóc cũng làm ta kinh ngạc về hai cuộc chiến tranh chống Pháp và chống Mỹ.

Hai cặp đối lập này, tác giả vẫn tiếp tục phát hiện nỗi gian khổ của người lính lái xe không có kính và cốt cách của họ:

Không có kính, ừ thì ướt áo

Mưa tuôn, mưa xối như ngoài trời

Chưa cần thay, lái trăm cây số nữa

Mưa ngừng, gió lùa khô mau thôi!

Những hình ảnh '"Bụi phun tóc trắng như người già” hay “Mưu tuôn, mưa xối như ngoài trờỉ' gợi lên tình thương đối với những người chiến sĩ lái xe ra mặt trận. Câu thơ Phạm Tiến Duật chẳng những hay về hình ảnh mà còn hay về âm điệu. Những thanh trắc (có kính, ướt áo, xối, lái...) phô diễn được cái nghiệt ngã của người lái xe trên đoạn đường chiến tranh. Những thanh bằng, đặc biệt là câu kết của đoạn thơ gần như toàn thanh bằng êm ru một phút yên ả trong tâm hồn người lái xe:

Mưa ngừng, gió lùa khô mau thôi.

Tình đồng đội của người lái xe cũng được Phạm Tiến Duật phát hiện những nét riêng. Họ tập hợp lại “từ trong bom rơi", họ gặp bè bạn "Bắt tay qua cửa kính vỡ rồỉ' (Thương nhau tay nắm lấy bàn tay - Chính Hữu), họ nấu ăn bằng bếp Hoàng Cầm (bếp gần như không có khói vì khói là tai họa đối với người lái xe Trường Sơn). Họ nghỉ ngơi bằng “ Võng mắc chông chênh đường xe chạy” và cũng không thiếu những phút thanh bình:

Lại đi, lại đi trời xanh thêm.

Tác giả phát hiện tất cả mọi khía cạnh của cái không (xe không có kính) để dẫn đến một cái có (có một trái tim) thế là chủ đề sâu sắc của bài thơ được phát triển trọn vẹn:

     Không có kính, rồi xe không có đèn,

    Không có mui xe, thùng xe có xước

       Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:

Chỉ cần trong xe có một trái tim.

Tác giả lại thay đổi giọng điệu, lời nói “tưng tửng” trong những khổ thơ đầu đã nhường cho lối nói nghiêm trang đượm vẻ thiêng liêng:

Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:

Chỉ cần trong xe có một trái tim.

Hình ảnh "’miền Nam phía trước” vừa nói lên được nhiệm vụ nặng nề là tiếp viện cho chiến trường miền Nam của "tiểu đội xe không kính" vừa gợi lên tình cảm thiêng liêng của người chiến sĩ lái xe đối với miền Nam ruột thịt. Và tứ thơ cuối cùng chỉ cần trong xe có một trái tim  đã cân bằng lại tất cả những gian khổ, những tàn phá của chiến tranh. Sức mạnh của tình yêu nước đã chiến thắng kẻ thù hung bạo.

Bài thơ về tiểu đội xe không kính là bài thơ hay và độc đáo. Phát hiện được đề tài, nhà thơ đã khai thác mọi khía cạnh bất ngờ và thú vị. Giọng điệu thay đổi thích hợp, nhịp điệu luôn luôn biến hóa. Hình ảnh người chiến sĩ lái xe  “Vì miền Nam phía trước" được khắc họa đậm nét, sinh động, nổi bật được cốt cách của những người anh hùng trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước.

Trích: loigiaihay.com

Phân tích đoạn thơ: Không có kính, rồi xe không có đèn…trái tim trong bài Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật. Phân tích đoạn thơ: Không có kính, rồi xe không có đèn…trái tim trong bài Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật.

Phạm Tiến Duật được gọi là “Viên ngọc Trường Sơn của thơ ca”. Đặc biệt mảng thơ về người lính lái xe của ông đã để lại một ấn tượng thật thú vị. Bài thơ về tiểu đội xe không kính là một trong những “Viên ngọc Trường Sơn” đó.

Xem chi tiết
Phân tích Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật.Ngữ văn lớp 9 Phân tích Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật.Ngữ văn lớp 9

Trong bài thơ này, những chiếc xe không kính là một hình ảnh thực, thực đến trần trụi. Tác giả giải thích nguyên nhân cũng rất thực: "Không có kính không phải vì xe không có kính Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi", câu thơ đậm chất văn xuôi lại có giọng thản nhiên, càng gây ra sự chú ý về vẻ khác lạ của những chiếc xe.

Xem chi tiết
Nhân vật người lính lái xe trong Bài thơ tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật. Nhân vật người lính lái xe trong Bài thơ tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật.

Bài thơ tiểu đội xe không kính là tác phẩm tiêu biếu viết về người lính lái xe. Họ là những chàng trai trẻ trung, khỏe khoắn, tràn trề sức sống, rất tinh nghịch, tươi vui mà lạc quan, yêu đời, mà dũng cảm lái xe dưới bom rơi đạn nổ để đưa hàng ra tiền tuyến.

Xem chi tiết
So sánh hình ảnh người lính cách mạng ở hai bài thơ  Đồng chí - Chính Hữu và Bài thơ về tiểu đội xe không kính- Phạm Tiến Duật. So sánh hình ảnh người lính cách mạng ở hai bài thơ Đồng chí - Chính Hữu và Bài thơ về tiểu đội xe không kính- Phạm Tiến Duật.

Hình tượng người lính dù ở thời kì kháng chiến chống Pháp hay kháng chiến chống Mĩ đều mang phẩm chất cao đẹp của “anh bộ đội Cụ Hồ” thời đại đã cung cấp cho các nhà thơ những nguyên mẫu đẹp đẽ, họ tạo nên những hình tượng làm xúc động lòng người.

Xem chi tiết
Soạn bài Hoàng Lê nhất thống chí - Ngắn gọn nhất Soạn bài Hoàng Lê nhất thống chí - Ngắn gọn nhất

Soạn văn lớp 9 tập 1 ngắn gọn bài Hoàng Lê nhất thống chí (Hồi thứ mười bốn – trích) - Ngô Gia Văn Phái. Câu 1: Đoạn 1: Bắc Bình Vương Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế và thân chinh cầm quân dẹp giặc.

Xem chi tiết
Soạn bài Cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp - Ngắn gọn nhất Soạn bài Cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp - Ngắn gọn nhất

Soạn văn lớp 9 tập 1 ngắn gọn bài Cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp. Câu 1: Phần câu in đậm ở ví dụ (a) là lời nói của nhân vật.

Xem chi tiết
Soạn bài Truyện Kiều của Nguyễn Du trang 77 SGK Văn 9 Soạn bài Truyện Kiều của Nguyễn Du trang 77 SGK Văn 9

1. Những nét chính về thời đại, gia đình, cuộc đời của Nguyễn Du đã có ảnh hưởng đến việc sáng tác Truyện Kiều:

Xem chi tiết
Cảm nghĩ của em về người anh hùng Nguyễn Huệ trong chương XIV của tác phẩm Hoàng Lê nhất thống chí. Cảm nghĩ của em về người anh hùng Nguyễn Huệ trong chương XIV của tác phẩm Hoàng Lê nhất thống chí.

Quang Trung không chỉ là nhà quân sự thiên tài “xuất quỷ, nhập thần” mà còn là một vị tướng giàu lòng yêu nước, có ý thức dân tộc hết sức sâu sắc.

Xem chi tiết

>>Học trực tuyến lớp 9, luyện vào lớp 10, mọi lúc, mọi nơi môn Toán, Văn, Anh, Lý, Hóa, Sinh, Sử, Địa  cùng các Thầy, Cô giáo giỏi nổi tiếng, dạy hay, dễ hiểu, dày dặn kinh nghiệm tại Tuyensinh247.com