Phương pháp giải một số dạng bài tập về tính chất hóa học của axit


Phương pháp giải một số dạng bài tập về tính chất hóa học của axit đầy đủ, ngắn gọn và dễ hiểu.

Lựa chọn câu để xem lời giải nhanh hơn

Dạng 1

Lý thuyết về tính chất hóa học của axit

* Một số lưu ý cần nhớ:

1. Làm đổi màu chất chỉ thị: Dung dịch axit làm đổi màu quỳ tím thành đỏ.

2. Axit tác dụng với kim loại tạo thành muối và giải phóng khí hiđro

VD: 3H2SO4 (dd loãng) + 2Al → Al2(SO4)3 + 3H2

Những kim loại không tác dụng với HCl, H2SO4 loãng như Cu, Ag, Hg,…

Chú ý: Axit HNO3 và H2SO4 đặc tác dụng được với nhiều kim loại nhưng không giải phóng hiđro.

3. Axit tác dụng với bazơ tạo thành muối và nước

VD: H2SO4 + Cu(OH)2 → CuSO4 + 2H2O

 4. Axit tác dụng với oxit bazơ tạo thành muối và nước.

VD:  Fe2O3 + 6HCl → FeCl3 + 3H2O

Ngoài ra, axit còn tác dụng với muối.

* Một số ví dụ điển hình:

Ví dụ 1: Dung dịch A tác dụng với CuO tạo ra dung dịch có màu xanh lam. A là

A. NaOH

B. Na2CO3

C. H2SO4

D. Ca(OH)2

Hướng dẫn giải chi tiết:

CuO là oxit bazơ => tan trong dung dịch axit H2SO4 tạo muối CuSO4 có màu xanh lam

CuO + H2SO4 → CuSO4 + H2O

Đáp án C

Ví dụ 2: Dãy các chất tác dụng được với dung dịch H2SO4 loãng tạo thành sản phẩm có chất khí là

A. Na2SO3, CaCO3, Zn.

B. Al, MgO, KOH.         

C. BaO, Fe, CaCO3.

D. Zn, Fe2O3, Na2SO3.

Hướng dẫn giải chi tiết

Viết phản ứng ở từng đáp án

A.

Na2SO3 + H2SO4 → Na2SO4 + SO2 + H2O

CaCO3 + H2SO4 → CaSO4 + CO2 + H2O

Zn + H2SO4 → ZnSO4 + H2

B.  

2Al + 3H2SO4 → Al2(SO4)3 + 3H2

H2SO4 + MgO → H2O + MgSO4

H2SO4 + 2KOH → 2H2O + K2SO4

\( \to\) Loại vì có 2 phản ứng với MgO và KOH không sinh ra khí

C.

BaO + H2SO4 → H2O + BaSO4

Fe + H2SO4 → H2 + FeSO4   

CaCO3 + H2SO4 → H2O + CO2 + CaSO4

\( \to\) Loại vì có 2 phản ứng với BaO không sinh ra khí

D.

H2SO4 + Zn → H2 + ZnSO4

Fe2O3 + 3H2SO4 → Fe2(SO4)3 + 3H2O

Na2SO3 + H2SO4 → Na2SO4 + SO2 + H2O

\( \to\) Loại vì có phản ứng với Fe2O3 không sinh ra khí

Đáp án A

Ví dụ 3: Tính chất hóa học nào không phải của axit?

A. Tác dụng với kim loại.

B. Tác dụng với muối.

C. Tác dụng với oxit axit.

D. Tác dụng với oxit bazơ.

Hướng dẫn giải chi tiết:

Tính chất hóa học không phải của axit là: Tác dụng với oxit axit.     

Axit không phản ứng với oxit axit

Đáp án C

Dạng 2

Bài toán axit tác dụng với kim loại.

* Một số lưu ý cần nhớ:

- Axit (HCl, H2SO4 loãng) tác dụng với KL => Muối + H2

(Trừ Cu, Ag, …)

Để làm được dạng bài tập này, em cần viết phương trình, áp dụng một số định luật bảo toàn khối lượng, bảo toàn nguyên tố.

* Một số ví dụ điển hình:

Ví dụ 1: Hoà tan hết 25,2 gam kim loại R trong dung dịch axit HCl, sau phản ứng thu được 10,08 lít H2 (đktc). Kim loại R là

Hướng dẫn giải chi tiết:

\({n_{{H_2}}}\)= 0,45 mol

Gọi hóa trị của kim loại R là a (a = 1, 2, 3, 4)

2R  +  2aHCl →  2RCla  + aH2

\(\dfrac{{0,9}}{a}\)                 ←                 0,45

Áp dụng công thức:  \(m = M.{\text{ }}n{\text{ }} = > {\text{ }}25,5 = \dfrac{{R.0,45.2}}{a} < = > R = 28a\)

 

Kim loại cần tìm là Fe

Ví dụ 2: Để hoà tan vừa hết 4,48 gam Fe phải dùng bao nhiêu ml dung dịch hỗn hợp HCl 0,5M và H2SO4 0,75M?

Hướng dẫn giải chi tiết:

nFe = 0,08 mol

Gọi thể tích dung dịch hỗn hợp axit cần dùng là V (lít)

\( = > {n_{HCl}} = 0,5V\,\,mol;\,\,n{ _{{H_2}S{O_4}}} = 0,75V\,\,mol\)

Fe     +   2HCl  →   FeCl2 + H2

0,25V ← 0,5V

Fe    +    H2SO4 → FeSO4 + H2

0,75V ← 0,75V

=> nFe = 0,25V + 0,75V = 0,08 => V = 0,08 lít = 80 ml

Dạng 3

Bài toán axit tác dụng với muối

* Một số lưu ý cần nhớ:

Axit + Muối => Muối mới + axit mới

Điều kiện xảy ra phản ứng là sản phẩm phải có chất khí sinh ra, hoặc tạo thành kết tủa.

VD: 2HCl + CaCO3 → CaCl2 + H2O + CO2

* Một số ví dụ điển hình:

Ví dụ 1: Cho 2,44 gam hỗn hợp muối Na2CO3 và K2CO3 tác dụng vừa đủ với dung dịch H2SO4 0,5M, sau phản ứng thu được 0,448 lít CO2 ở đktc. Thể tích dung dịch H2SO4 0,5 M cần dùng là:

Hướng dẫn giải chi tiết:

Đặt x,y lần lượt là số mol của Na2CO3 và  (x,y>0)

Na2CO3  +  H2SO4       Na2SO4     +   CO2     +    H2O (1)

x mol           x mol          x mol             x mol

K2CO3  +  H2SO4       K2SO4         +   CO2     +    H2O  (2)

y mol         y mol           y mol               y mol

Từ phương trình ta dễ thấy muối cacbonat tác dụng với H2SO4 thì

\({n_{C{O_2}}} = {n_{{H_2}O}} = {n_{{H_2}S{O_4}}}\)

 mà \({n_{C{O_2}}} = \dfrac{{0,448}}{{22,4}} = 0,02mol\) \( \to {n_{{H_2}S{O_4}}} = 0,02mol\)

\({V_{{H_2}S{O_4}}} = \dfrac{{0,02}}{{0,5}} = 0,04\)

Ví dụ 2: Lấy 200 ml dung dịch BaCl2 0,6M tác dụng với 400 ml dung dịch H2SO4 0,5M thu được m gam kết tủa. Giá trị của m là

Hướng dẫn giải chi tiết:

\({n_{BaC{l_2}}} = 0,2.0,6 = 0,12\,\,mol;\,\,{n_{{H_2}S{O_4}}} = 0,4.0,5 = 0,2\,\,mol\)

BaCl2 + H2SO4 → BaSO4 + 2HCl

Vì \(\frac{{{n_{BaC{l_2}}}}}{1} = 0,12 < \,\frac{{{n_{{H_2}S{O_4}}}}}{1} = 0,2\)

=> H2SO4 dư, BaCl2 phản ứng hết

\(= > {\text{ }}{n_{BaS{O_4}}} = {n_{BaC{l_2}}} = 0,12\,\,mol\,\, \)

\(= > {m_{BaS{O_4}}} = 0,12.233 = 27,96\,\,gam\)

Loigiaihay.com

Sub đăng ký kênh giúp Ad nhé !


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

Luyện Bài tập trắc nghiệm môn Hóa lớp 9 - Xem ngay

>> Học trực tuyến lớp 9, luyện vào lớp 10, mọi lúc, mọi nơi môn Toán, Văn, Anh, Lý, Hóa, Sinh, Sử, Địa cùng các Thầy, Cô giáo giỏi nổi tiếng, dạy hay, dễ hiểu, dày dặn kinh nghiệm tại Tuyensinh247.com


Gửi bài