200+ đề đọc hiểu Văn 8 | Luyện đề đọc hiểu lớp 8 80+ Đề đọc hiểu Văn bản thông tin - Luyện đề đọc hiểu V..

Đọc hiểu Lễ hội dân gian của người Việt ở Nam Bộ (Huỳnh Quốc Thắng) | Luyện đề đọc hiểu Văn 8


Lễ hội “nghinh Ông” ở xã Cần Thạnh, huyện Cần Giờ, Thành phố Hồ Chí Minh là một trong những lễ hội thờ cúng cá voi được xác định đã có lâu đời, ít nhất là từ đầu thế kỉ trước. [...] Tại xã Cần Thạnh, trước ngày lễ hội người ta đã tạm ngưng mọi việc đi biển để lo trang trí ghe thuyền cũng như chuẩn bị các điều kiện khác cho lễ hội.

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

LỄ HỘI DÂN GIAN CỦA NGƯỜI VIỆT Ở NAM BỘ

Lễ hội “nghinh Ông” ở xã Cần Thạnh, huyện Cần Giờ, Thành phố Hồ Chí Minh là một trong những lễ hội thờ cúng cá voi được xác định đã có lâu đời, ít nhất là từ đầu thế kỉ trước. [...] Tại xã Cần Thạnh, trước ngày lễ hội người ta đã tạm ngưng mọi việc đi biển để lo trang trí ghe thuyền cũng như chuẩn bị các điều kiện khác cho lễ hội. Từ chiều ngày 15 tháng 8 đến sáng ngày 16 tháng 8 âm lịch, quanh khu vực Lăng Ông (nơi thờ cá voi), người ta đã tổ chức nhiều hoạt động văn nghệ, trò chơi dân gian sôi nổi... Khoảng 9 giờ ngày 16 tháng 8, nghi thức chính của lễ hội bắt đầu bằng “Lễ nghinh (rước) Ông” trên biển với hàng trăm chiếc ghe (thuyền) được trang hoàng cờ hoa rực rỡ và có bày hương án cùng các lễ vật như heo quay (với đủ cả “bộ đồ lòng”), xôi, gạo, muối, hoa, trái, nhang, đèn và vàng bạc,... Trong đó, chiếc ghe của chủ lễ phải là ghe lớn nhất và được trang hoàng đặc biệt nhất: rồng được vẽ hai bên thành ghe, hoa (vạn thọ) trang trí bốn góc mui ghe, cờ nước và nhiêu cờ ngũ hành ở trước và sau ghe, những hoành phi đề chữ to “Cung nghinh Ông Thuỷ Tướng, “Hiển hách anh linh” và “Quốc thái dân an” Trên ghe, bên cạnh bàn hương án có linh vị thờ Ông là các lễ vật, các đồ khí tự... và túc trực chung quanh là Ban tế lễ, Ban nhạc lễ cùng các lễ sinh... Tất cả đều mặc lễ phục trang trọng.

Sau vài giờ di chuyển ra khơi xa, trong khi cả đoàn ghe di chuyển chậm lại để chờ đợi thì chiếc ghe của chủ lễ đi thêm một đoạn rồi dừng lại giữa biển để làm “Lễ cúng Ông”. Sau ba hồi trống nổi lên, vị chủ lễ bắt đầu thực hiện việc tế tự theo nghi thức cổ truyền Nam Bộ như dâng hương, dâng rượu, dâng trà, đọc văn tế (trước kia sau khi làm lễ xong người ta còn ném các lễ vật xuống biển để “cúng” những người chết biển...). Sau đó, kết thúc “Lễ cúng Ông” trên biển trước đây phải là những tràng pháo ròn rã, là hiệu lệnh để tất cả các ghe thuyền cùng tiến ra đón “Ông” và cùng “Ông” diễu hành quay trở về bờ. Không khí lúc này thật rộn ràng bởi tiếng pháo, tiếng chiêng, tiếng trống vang động cả một vùng biển trời dày đặc những thuyền ghe lớn nhỏ xen cài vào nhau. [...]

Từ bến tàu trở về Lăng Ông lại tiếp tục diễn ra “Lễ rước Ông” rất long trọng với múa lân (sau này có cả múa rồng) cùng tiếng nhạc, tiếng pháo tưng bừng và đông nghịt người kéo theo đoàn rước giữa những bàn hương án toả nhang khói mù mịt hai bên đường đi. Sau khi làm lễ an vị Ông tại lăng, lễ tế Tiền Hiền, Hậu Hiền diễn ra và tiếp theo, ngay tối hôm đó (tức ngày 16 tháng 8, khoảng 12 giờ khuya), lễ “Chánh tế” được cử hành với các nghi thức và lễ vật tương tự như trong lễ Kì Yên của cung đình Nam Bộ. Sau đó là phần “Hát bội” Chen kẽ giữa các nội dung trên là phần tế lễ tự do cho khách thập phương, và đương nhiên không thể thiếu những buổi liên hoan ăn uống, sinh hoạt văn nghệ vui vẻ tại lăng hoặc tại các gia đình ngư dân.

(Huỳnh Quốc Thắng, Lễ hội dân gian của người Việt ở Nam Bộ, Viện Văn hoá và NXB Văn hoá - Thông tin, Hà Nội, 2003, tr. 105 – 109)

Câu 1

Đoạn trích trên thuộc kiểu văn bản nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào mục đích và cách cung cấp thông tin của văn bản để xác định kiểu văn bản.

Lời giải chi tiết

Đoạn trích thuộc kiểu văn bản thông tin.

Giải thích:

Đoạn trích cung cấp những thông tin cụ thể về thời gian, địa điểm, quá trình chuẩn bị, các nghi thức và hoạt động diễn ra trong lễ hội Nghinh Ông ở Cần Thạnh.

Câu 2

Nêu nội dung chính của đoạn trích trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát đối tượng được giới thiệu và những phương diện chính được triển khai trong văn bản.

Lời giải chi tiết

Đoạn trích giới thiệu lễ hội Nghinh Ông ở xã Cần Thạnh, huyện Cần Giờ, Thành phố Hồ Chí Minh, qua đó làm rõ nguồn gốc, công tác chuẩn bị, các nghi thức và hoạt động tiêu biểu của lễ hội, đồng thời cho thấy nét đẹp văn hóa và đời sống tinh thần của người dân Nam Bộ.

Giải thích:

Toàn bộ đoạn trích tập trung vào việc giới thiệu lễ hội Nghinh Ông: tạm ngưng đi biển để chuẩn bị, trang trí ghe thuyền, tổ chức “Lễ nghinh Ông”, “Lễ cúng Ông”, “Lễ rước Ông”, “Chánh tế,.... Việc tái hiện cụ thể những hoạt động ấy giúp người đọc hiểu rõ quy mô, nghi thức và không khí của lễ hội.

Câu 3

Nêu tác dụng của thành phần biệt lập trong câu sau: “Sau ba hồi trống nổi lên, vị chủ lễ bắt đầu thực hiện việc tế tự theo nghi thức cổ truyền Nam Bộ như dâng hương, dâng rượu, dâng trà, đọc văn tế (trước kia sau khi làm lễ xong người ta còn ném các lễ vật xuống biển để “cúng” những người chết biển...).”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định thành phần biệt lập → gọi tên → chỉ ra tác dụng đối với nội dung văn bản.

Lời giải chi tiết

- Thành phần biệt lập trong câu là “trước kia sau khi làm lễ xong người ta còn ném các lễ vật xuống biển để ‘cúng’ những người chết biển...” ⇒ thuộc thành phần phụ chú.

- Thành phần này bổ sung thông tin về một phong tục từng được thực hiện trong lễ cúng Ông trước đây, qua đó giúp người đọc hiểu rõ hơn về sự thay đổi trong nghi thức lễ hội và làm cho thông tin được cung cấp đầy đủ, cụ thể hơn.

Giải thích:

Nội dung trong dấu ngoặc đơn không phải là thành phần chính của câu mà được thêm vào để giải thích, bổ sung về nghi thức cúng lễ trong quá khứ. Cụm từ “trước kia” cho thấy đây là một phong tục đã từng tồn tại, giúp người đọc phân biệt giữa nghi thức xưa và hiện nay, đồng thời hiểu thêm về ý nghĩa của việc cúng những người đã chết trên biển.

Câu 4

Trình bày tác dụng của yếu tố miêu tả trong văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định những chi tiết miêu tả → phân tích tác dụng đối với việc hình dung đối tượng → nhận xét hiệu quả truyền tải thông tin.

Lời giải chi tiết

Yếu tố miêu tả giúp làm nổi bật vẻ trang trọng, quy mô và không khí sôi nổi của lễ hội Nghinh Ông, đồng thời giúp người đọc hình dung cụ thể hơn về ghe thuyền, lễ vật, trang phục, nghi thức và cảnh đoàn rước trên biển, trên bờ. Nhờ đó, những thông tin về lễ hội trở nên sinh động, cụ thể và hấp dẫn hơn.

Giải thích:

Tác giả miêu tả khá chi tiết chiếc ghe của chủ lễ với “rồng được vẽ hai bên thành ghe”, “hoa (vạn thọ) trang trí bốn góc mui ghe”, “cờ nước”, “cờ ngũ hành”; đồng thời tái hiện không khí “tiếng pháo, tiếng chiêng, tiếng trống vang động cả một vùng biển trời”. Những chi tiết ấy giúp người đọc không chỉ biết lễ hội diễn ra như thế nào mà còn hình dung được vẻ đẹp, màu sắc và âm thanh đặc trưng của lễ hội.

Câu 5

Từ nội dung văn bản, em hãy trình bày những hành động giúp người trẻ bảo tồn lễ hội dân gian của người Việt.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ giá trị của lễ hội trong văn bản, xác định những việc người trẻ có thể làm để hiểu, gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa dân gian.

Lời giải chi tiết

- Chủ động tìm hiểu lịch sử, nguồn gốc, ý nghĩa và các nghi thức của lễ hội dân gian.

- Có ý thức trân trọng, giữ gìn và thực hành đúng các giá trị văn hóa truyền thống.

- Tích cực tham gia các hoạt động lễ hội với thái độ văn minh.

- Sử dụng mạng xã hội và các phương tiện truyền thông để giới thiệu, lan tỏa những nét đẹp của lễ hội đến cộng đồng.

- Phê phán, tránh các hành vi mê tín, phản cảm, thương mại hóa làm mai một bản sắc của lễ hội.

Giải thích:

Những hành động trên giúp người trẻ vừa hiểu đúng giá trị của lễ hội, vừa trực tiếp góp phần duy trì và lan tỏa các giá trị ấy


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 8 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...