Đọc hiểu Đi, để hỏi (Đoàn Lê Quỳnh Trân) | Luyện đề đọc hiểu Văn 11


…Ở xứ này, khi bạn 17 tuổi – cái tuổi mà người lớn vẫn gọi là “ăn chưa no lo chưa tới”, những gì bạn được người lớn khuyên bảo chỉ

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

ĐI, ĐỂ HỎI

Đoàn Lê Quỳnh Trân

…Ở xứ này, khi bạn 17 tuổi – cái tuổi mà người lớn vẫn gọi là “ăn chưa no lo chưa tới”, những gì bạn được người lớn khuyên bảo chỉ là học thật tốt để thi đại học, kiếm bằng cấp, kiếm việc làm và… thu nhập cao. Đó quả là lời khuyên vô cùng hữu ích. Song ngẫm lại nếu bạn bị cuốn vào guồng quay đã được định sẵn này, bạn sẽ vô tình sống một cuộc sống tẻ nhạt, ích kỉ và chỉ vì bản thân mình.

17 tuổi bạn đã đủ lớn để bước ra vỏ bọc êm ái, nhìn ra xung quanh và thấy được những mặt xấu xí, lồi lõm của cuộc sống này. 17 tuổi, bạn đã đủ lớn để nghe những câu hỏi về những vấn đề nhức nhối của xã hội, của nhân loại và tự đặt cho mình câu hỏi : “Mình có thể làm gì giúp giải quyết những vấn đề này ?”

Tôi cũng như bạn, ở tuổi 17, chúng ta cần rất nhiều thời gian và công sức để tìm câu trả lời. Nhưng tôi tin đến một ngày, sau những nổ lực và cố gắng, nếu biết đặt những câu hỏi, chúng ta sẽ có câu trả lời…”

(Đi, để hỏi – Đoàn Lê Quỳnh Trân, Trường THPT Năng Khiếu, Tp.HCM – Báo tuổi trẻ cuối tuần)

Câu 1

Những từ ngữ nào miêu tả “một cuộc sống tẻ nhạt, ích kỉ và chỉ vì bản thân”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung văn bản.

- Chỉ ra các chi tiết, hình ảnh thể hiện.

Lời giải chi tiết

Những từ ngữ miêu tả “một cuộc sống tẻ nhạt, ích kỉ và chỉ vì bản thân” – học thật tốt để thi đại học, kiếm bằng cấp, kiếm việc làm và… thu nhập cao.

 

Mở rộng

Giải thích:

- Học tập, thi đại học, kiếm việc làm và đạt thu nhập cao vốn là những mục tiêu vô cùng chính đáng và cần thiết để đảm bảo sự tự chủ tài chính cho cá nhân.

- Tuy nhiên, tác giả gọi đây là biểu hiện của lối sống "tẻ nhạt, ích kỷ" khi chúng trở thành tất cả những gì bạn hướng tới, biến cuộc sống thành một chuỗi chu trình khép kín chỉ phục vụ nhu cầu بقاء (sinh tồn) và hưởng thụ cá nhân.

Câu 2

Anh/chị hiểu thế nào về câu nói: “Song ngẫm lại nếu bạn bị cuốn vào guồng quay đã được định sẵn này, bạn sẽ vô tình sống một cuộc sống tẻ nhạt, ích kỉ và chỉ vì bản thân mình”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Lí giải câu nói.

Lời giải chi tiết

- Tẻ nhạt vì: cuộc sống do cha mẹ bạn chọn, không phải bạn. Con đường đã được cha mẹ vạch ra sẵn, bạn chỉ đi theo, chẳng có điều gì thú vị, cũng chẳng có những thử thách, khó khăn.

- Ích kỉ và chỉ vì cho bản thân: chỉ lo cho mình có bằng cấp, thu nhập cao. Vì ngoài xã hội còn nhiều những việc mang giá trị tình thần, giúp ích cho gia đình, xã hội.

 

Mở rộng

Giải thích: Câu nói phản ánh thực trạng lối sống thụ động, thụ hưởng của một bộ phận giới trẻ hiện nay. Nó cảnh báo về hiện tượng "sống hoài, sống phí" khi con người mải mê đuổi theo các giá trị vật chất mà quên đi đời sống tinh thần và trách nhiệm xã hội.

Câu 3

Cho biết hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ ẩn dụ được sử dụng trong câu: “17 tuổi bạn đã đủ lớn để bước ra vỏ bọc êm ái, nhìn ra xung quanh và thấy được những mặt xấu xí, lồi lõm của cuộc sống này”.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp tu từ.

- Nêu hiệu quả nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

- Hiệu quả nghệ thuật ẩn dụ: sinh động, gợi hình, gợi cảm.

- “Vỏ bọc êm ái” chỉ cuộc sống bình yên, an toàn trong sự bảo bọc của gia đình. Giúp ta dễ hình dung ra cuộc sống an toàn đó.

- “Mặt xấu xí, lồi lõm” chỉ những mặt không tốt của xã hội, đó là môi trường để con người được va chạm, trải nghiệm để trưởng thành.

 

Mở rộng

Giải thích:

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

Câu 4

Tác giả nhắn nhủ điều gì qua câu: “17 tuổi, bạn đã đủ lớn để nghe những câu hỏi về những vấn đề nhức nhối của xã hội, của nhân loại và tự đặt cho mình câu hỏi: “Mình có thể làm gì giúp giải quyết những vấn đề này?” ? Lời nhắn nhủ đó có ý nghĩa gì đối với anh/chị?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra ngụ ý tác giả gửi gắm.

Lời giải chi tiết

- 17 tuổi, ta đã trưởng thành để nhận thức, hiểu xã hội, thế giới. Chúng ta cần có ý thức, trách nhiệm với thế giới mà ta đang sống, nhất là về những mặt chưa tốt của xã hội, của nhân loại để tìm ra giải pháp khắc phục.

- 17 tuổi em cần có những hành động thiết thực để giúp ích cho xã hội.

 

Mở rộng

Giải thích: Trưởng thành không tính bằng số tuổi mà tính bằng sự chuyển biến trong tư duy và mức độ trách nhiệm với thế giới xung quanh. Nhận thức này giúp người trẻ sống có lý tưởng, có hoài bão, tránh lối sống vô cảm hay thờ ơ với thời cuộc.

Câu 5

Từ nội dung đoạn trích, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 8 – 10 dòng) trình bày quan điểm về hành động cụ thể mà một người trẻ ở tuổi 17 nên làm để không rơi vào "guồng quay đã được định sẵn".

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra thông điệp ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Chủ động trải nghiệm các lĩnh vực mới (sở thích, kĩ năng sống, hoạt động ngoại khóa) để tìm ra đam mê và năng lực thực sự của bản thân.

- Bước ra khỏi "vỏ bọc êm ái" bằng cách tham gia các dự án cộng đồng, hoạt động tình nguyện, kết nối và lắng nghe những vấn đề nhức nhối xung quanh.

- Học cách tự đưa ra quyết định cho việc học tập, định hướng nghề nghiệp dựa trên sự thấu hiểu bản thân chứ không phụ thuộc 100% vào mong muốn của người khác.

Đoạn văn tham khảo:

Để không biến tuổi 17 thành một bản sao mờ nhạt trong “guồng quay đã được định sẵn”, người trẻ cần chủ động bước ra khỏi vùng an toàn để tự thiết kế cuộc đời mình. Trước hết, thoát khỏi lối mòn không có nghĩa là chối bỏ việc học hay gạt đi lời khuyên của người lớn, mà là thay đổi tâm thế: từ thụ động tuân theo sang chủ động kiến tạo. Ở ngưỡng cửa trưởng thành, chúng ta nên dũng cảm trải nghiệm những lĩnh vực mới, tích cực tham gia các hoạt động ngoại khóa, dự án cộng đồng để khám phá năng lực thực sự và nuôi dưỡng lòng trắc ẩn. Thay vì chỉ quẩn quanh với mục tiêu bằng cấp hay thu nhập, hãy học cách tư duy độc lập, tự đặt câu hỏi "Tốt cho mình đã đủ chưa, hay còn có thể đóng góp gì cho xã hội?". Việc dám vấp ngã, dám đối mặt với những "mặt lồi lõm" của thực tế sẽ giúp tuổi 17 tôi luyện bản lĩnh và tích lũy vốn sống phong phú. Suy cho cùng, một cuộc đời rực rỡ không nằm ở con đường phẳng lặng do người khác vạch sẵn, mà nằm ở những dấu chân do chính chúng ta kiên cường tự khai phá.

 

Mở rộng

Giải thích:

Việc kết hợp giữa nâng cao năng lực cá nhân và đóng góp cho xã hội chính là chìa khóa giúp người trẻ vừa tự chủ tài chính trong tương lai, vừa sống một cuộc đời giàu giá trị nhân văn.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 11 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt