Đọc hiểu Hát về một hòn đảo (Trần Đăng Khoa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 11


Chúng tôi đứng đây trần trụi giữa trời Cho biển cả không còn hoang lạnh Đứa ở đồng chua Đứa vùng đất mặn

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

HÁT VỀ MỘT HÒN ĐẢO

Trần Đăng Khoa

Chúng tôi đứng đây trần trụi giữa trời

Cho biển cả không còn hoang lạnh

Đứa ở đồng chua

Đứa vùng đất mặn

Chia nhau nỗi nhớ nhà

Hoàng hôn tím ngát xa khơi

Chia nhau tin vui

Về một cô gái làng khểnh răng, hay hát

Vầng trăng lặn dưới chân lều bạt

Hắt lên chúng tôi nhếnh nhoáng vàng

Chúng tôi coi thường gian nan

Dù đồng đội tôi, có người ngã trước miệng cá mập

Có người bị vùi dưới cơn bão dữ tợn

Ngày mai đảo sẽ nhô lên

Tổ quốc Việt Nam, một lần nữa nối liền

Hoàng Sa, Trường Sa

Những quần đảo long lanh như ngọc dát

Nói chẳng đủ đâu, tôi phải hát

Một bài ca bằng nhịp trái tim tôi

Đảo à, đảo ơi!

Đảo Thuyền Chài, 4 - 1982

(Trích Hát về một hòn đảo - Trần Đăng Khoa, Trường Sa, NXB Văn học, 2014, tr.51)

Câu 1

Đoạn thơ trên được viết theo thể thơ nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung văn bản.

- Vận dụng kiến thức đã học về các thể thơ.

Lời giải chi tiết

Đoạn thơ được viết theo thể thơ tự do.

 

Mở rộng

Giải thích:

- Thơ tự do không có thể thức nhất định, không bị ràng buộc về số dòng, số chữ, vần,…

- Đặc điểm thơ tự do:

+ Khác với thơ văn xuôi, thơ tự do có phân dòng

+ Có thể là sự kết hợp của các đoạn làm theo nhiều thể khác nhau hoặc tự do hoàn toàn.

+ Gieo vần, ngắt nhịp linh hoạt

Link tham khảo: Thơ tự do

Câu 2

Cuộc sống gian khổ và hiểm nguy trên đảo của người lính được miêu tả qua những từ ngữ, hình ảnh nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung văn bản.

- Tìm các chi tiết, hình ảnh thể hiện.

Lời giải chi tiết

Cuộc sống gian khổ và hiểm nguy trên đảo của người lính được miêu tả qua những từ ngữ, hình ảnh: trần trụi giữa trời, lều bạt, gian nan, có người ngã trước miệng cá mập, có người bị vùi dưới cơn bão dữ tợn...

 

Mở rộng

Giải thích: Việc sử dụng các từ ngữ giàu sức gợi và hình ảnh chân thực, góc cạnh giúp tác giả khắc họa bức tranh cuộc sống người lính đảo không hề lý tưởng hóa, từ đó làm nổi bật lên bản lĩnh kiên cường, sự hy sinh thầm lặng và tinh thần "coi thường gian nan" của các anh.

Câu 3

Chỉ ra và nêu hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ: Những quần đảo long lanh như ngọc dát.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp tu từ.

- Nêu hiệu quả nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ là so sánh.

- Hiệu quả: làm nổi bật vẻ đẹp của những quần đảo; thể hiện tình yêu, niềm tự hào về biển đảo.

 

Mở rộng

Giải thích:

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo:

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Đoạn thơ đã gợi cho anh/chị tình cảm gì đối với những người lính đảo?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Chỉ ra tình cảm của bản thân.

Lời giải chi tiết

- Tình yêu biển đảo: đó là những hành động bảo vệ, giữ gìn và phát huy chủ quyền, đứng trước sự nhòm ngó của quân thù, chúng ta sẵn sàng đứng lên đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển đảo cho đất nước. Bên cạnh đó, tình yêu biển đảo còn thể hiện ở việc chúng ta bảo vệ, giữ gìn tài nguyên, sự trong sạch cho biển đảo, phát triển các tiềm năng của biển đảo theo hướng tích cực.

- Mỗi một công dân cần có trách nhiệm đối với biển đảo của đất nước, giữ gìn và phát triển biển đảo nói riêng và đất nước nói chung ngày càng giàu đẹp hơn. Đứng trước bối cảnh hội nhập nhiều cơ hội và cũng nhiều thách thức như hiện nay, mỗi chúng ta hãy cùng chung tay giữ gìn và phát huy nước nhà.

 

Mở rộng

Giải thích: Cảm phục trước những hy sinh vô bờ bến của các chiến sĩ nơi tuyến đầu sóng gió. Các anh đã gác lại tuổi thanh xuân, gia đình, quê hương (đến từ những vùng "đồng chua", "đất mặn") để canh giữ từng tấc đất, sải sóng thiêng liêng của Tổ quốc.

Câu 5

Anh/chị hãy nhận xét về tình cảm của tác giả với người lính được thể hiện trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Nhận xét tình cảm của tác giả.

Lời giải chi tiết

Tình cảm của tác giả dành cho những người lính trong đoạn trích là tình cảm của sự ngợi ca tinh thần yêu nước, tinh thần bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của họ, cùng với đó là sự nể phục của tác giả dành cho sự dũng cảm và tinh thần bảo vệ chủ quyền biển đảo của những người lính.

Đoạn văn tham khảo:

Đoạn trích trong bài thơ "Hát về một hòn đảo" của Trần Đăng Khoa đã tạc nên bức tượng đài kiên cường và xúc động về người lính đảo Trường Sa. Nơi đầu sóng ngọn gió, người lính hiện lên với cuộc sống vô cùng gian khổ, "trần trụi giữa trời", thiếu thốn đến mức chốn dừng chân chỉ là chiếc "lều bạt" mỏng mong. Không chỉ chống chịu với thời tiết khắc nghiệt, các anh còn phải đối mặt với vô vàn nguy hiểm rình rập tính mạng, từ "miệng cá mập" đến những "cơn bão dữ tợn". Tuy nhiên, vượt lên trên mọi gian nan, mất mát, ở các anh vẫn ngời sáng tinh thần lạc quan yêu đời và tình đồng chí thắm thiết khi cùng "chia nhau nỗi nhớ nhà", chia nhau từng tin vui nhỏ bé. Nhờ vào niềm tin sắt đá và sự hy sinh thầm lặng ấy, người lính đã khẳng định tư thế chủ động giữ gìn bờ cõi, để "Tổ quốc Việt Nam, một lần nữa nối liền". Bằng ngôn từ chân thực cùng nhịp điệu dạt dào cảm xúc, tác giả không chỉ thể hiện sự thấu hiểu, niềm tự hào và lòng biết ơn sâu sắc tới những người chiến sĩ nơi tuyến đầu, mà còn khơi gợi trong lòng mỗi chúng ta ý thức trách nhiệm và tình yêu biển đảo quê hương tha thiết.

 

Mở rộng

Giải thích: Tác giả xưng "chúng tôi", tự đặt mình vào hàng ngũ những người lính đảo để chia sẻ nỗi nhớ, niềm vui và lý tưởng sống. Tình cảm ấy mang cái nắm tay siết chặt của tình đồng chí, đồng đội thiêng liêng.


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 11 - Xem ngay

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt