Đọc hiểu Chốn về (Chu Văn Sơn) | Luyện đề đọc hiểu Văn 11

Người theo đuổi thanh an một cách chân thành và tự nguyện, nhưng cũng có người giả vờ tìm kiếm thanh an, rồi lại từ chối và đánh mất nó để chạy theo danh lợi, ồn ào của cuộc sống. Một số người không chịu thỏa hiệp với ô nhiễm, còn số khác thì tìm cách dung hòa.

Giải thích: Tác giả đã khái quát những kiểu người khác nhau trong xã hội, từ những người tạo ra sự đục đến những người kiên cường tìm kiếm và giữ gìn sự thanh an cho riêng mình.

Việc kể lại câu chuyện về cuộc sống của nhà thơ ở Suối Vàng Lâm Đồng có những tác dụng sau:

- Về nội dung: Câu chuyện là một minh chứng cụ thể, sinh động cho cách ứng xử “quyết trút bỏ, từ chối” mà tác giả đã nêu ở trên. Nó cho thấy “thanh an” không chỉ là một khái niệm trừu tượng mà đã trở thành hiện thực trong cuộc sống của một con người cụ thể. Hình ảnh người bạn “bảy mươi tuổi” vẫn dám sống “một ngày thanh an cổ tích” đã làm sáng rõ vẻ đẹp và ý nghĩa của khát vọng ấy.

- Về nghệ thuật: Câu chuyện làm cho bài viết thoát khỏi lối nghị luận khô khan, trở nên giàu cảm xúc, gần gũi và thuyết phục hơn. Yếu tố tự sự đã được sử dụng như một cách để thể hiện trữ tình một cách tự nhiên.

Trong đoạn trích, yếu tố tự sự và trữ tình có sự kết hợp hài hòa, bổ trợ cho nhau.

- Yếu tố tự sự: Xuất hiện rõ nét ở phần kể về hành trình tìm về thanh an của nhà thơ và những người bạn. Các chi tiết được kể cụ thể, có thời gian, không gian, sự việc rõ ràng từ Hải Phòng vào Lâm Đồng, cất nhà giữa rừng sâu...

- Yếu tố trữ tình: Bao trùm lên toàn bộ đoạn trích, từ những câu văn mang tính triết lý “đời người là một cuộc tìm kiếm thanh an” đến những lời bình luận thấm đẫm cảm xúc “sống như là nỗ lực bảo dưỡng mình”.

=> Nhận xét: Yếu tố tự sự là cái nền để tác giả gửi gắm những suy ngẫm, cảm xúc trữ tình. Ngược lại, dòng cảm xúc trữ tình đã thổi hồn vào câu chuyện, khiến câu chuyện không chỉ đơn thuần là kể lại mà còn mang một ý nghĩa triết lý sâu sắc. Sự kết hợp này tạo nên một giọng văn vừa trầm lắng, suy tư vừa sâu lắng, giàu chất thơ.

Đoạn văn tham khảo:

Qua đoạn trích, em hiểu thêm rằng “cái đích chung” của cuộc tìm kiếm thanh an không phải là một điểm đến xa xôi, mà chính là trạng thái cân bằng, an nhiên trong tâm hồn giữa cuộc sống hiện đại đầy biến động. Trong cuộc sống hôm nay, khi con người đối mặt với vô vàn áp lực từ công việc, những xô bồ của vật chất và cả sự ô nhiễm về môi trường sống, thanh an càng trở nên quí giá. Cái đích ấy không nhất thiết phải là sự dứt bỏ hoàn toàn để lên rừng ở ẩn như nhân vật trong bài. Đôi khi, đó là khả năng giữ cho tâm mình “trong lành, an ổn” ngay giữa bộn bề lo toan: biết tìm về những giá trị tinh thần giản dị, biết sống chậm lại để lắng nghe bản thân, biết dành thời gian cho những điều mình yêu thương. Thanh an trong thời đại ngày nay chính là một sự lựa chọn, một bản lĩnh sống để không bị cuốn vào vòng xoáy của sự hối hả và danh lợi, để vẫn giữ được “cái phần” tinh khôi, bản nguyên của chính mình.