KHTN 9 Chân trời sáng tạo | Giải Khoa học tự nhiên 9 hay nhất
Chủ đề 11. Di truyền - KHTN 9 Chân trời sáng tạo Bài 41. Cấu trúc nhiễm sắc thể và đột biến nhiễm sắc thể trang 170, 171, 172 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo>
Hiện nay, các nhà khoa học đã tạo được nhiều giống cây ăn quả không hạt có hàm lượng dinh dưỡng và giá trị thương mại cao. Các giống cây ăn quả không hạt có thể được tạo ra bằng phương pháp nào?
CH tr 170 MĐ
Trả lời câu hỏi Mở đầu trang 170 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Hiện nay, các nhà khoa học đã tạo được nhiều giống cây ăn quả không hạt có hàm lượng dinh dưỡng và giá trị thương mại cao. Các giống cây ăn quả không hạt có thể được tạo ra bằng phương pháp nào?
Phương pháp giải:
Hiện nay, các nhà khoa học đã tạo được nhiều giống cây ăn quả không hạt có hàm lượng dinh dưỡng và giá trị thương mại cao.
Lời giải chi tiết:
Các giống cây ăn quả không hạt có thể được tạo ra thông qua phương pháp lai tạo di truyền hoặc kỹ thuật biến đổi gen.
CH tr 170 CH
Trả lời câu hỏi trang 170 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Quan sát Hình 41.1 và 41.2, hãy nhận xét về hình dạng và số lượng nhiễm sắc thể ở các loài sinh vật

Phương pháp giải:
Quan sát Hình 41.1 và 41.2.
Lời giải chi tiết:
Hình dạng và số lượng nhiễm sắc thể ở người và ruồi giấm khác nhau. Người có 46 nhiễm sắc thể, trong khi ruồi giấm có 8 nhiễm sắc thể được sắp xếp thành 4 cặp trong quá trình phân tách.
CH tr 171 CH 1
Trả lời câu hỏi 1 trang 171 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Quan sát Hình 41.3, hãy cho biết đặc điểm của cặp nhiễm sắc thể tương đồng
Phương pháp giải:
Quan sát Hình 41.3.
Lời giải chi tiết:
Đặc điểm của cặp nhiễm sắc thể tương đồng là chúng có cùng kích thước, cùng hình dạng và chứa các gen có chức năng tương tự nhau.
CH tr 171 CH 2
Trả lời câu hỏi 2 trang 171 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Phân biệt bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội và bộ nhiễm sắc thể đơn bội. Từ đó, xác định bộ nhiễm sắc thể trong tế bào soma và giao tử của một số loài ở Bảng 41.1
|
Loài |
Số lượng nhiễm sắc thể |
Loài |
Số lượng nhiễm sắc thể |
||
|
|
2n |
n |
|
2n |
n |
|
Người |
46 |
? |
Nấm men |
? |
17 |
|
Ruồi giấm |
? |
4 |
Đầu hà lan |
? |
7 |
|
Tinh tinh |
48 |
? |
Ngô |
? |
10 |
|
Gà |
78 |
? |
Cỏ tháp bút |
216 |
? |
|
Chuột nhắt |
? |
20 |
Cải bắp |
18 |
? |
Phương pháp giải:
Dựa vào bảng 41.1
Lời giải chi tiết:
Bộ nhiễm sắc thể lưỡng bội là khi mỗi tế bào có một bộ sắc thể đôi, thường ký hiệu là 2n. Bộ nhiễm sắc thể đơn bội là khi mỗi tế bào chỉ có một bộ sắc thể, thường ký hiệu là n.
|
Loài |
Số lượng nhiễm sắc thể |
Loài |
Số lượng nhiễm sắc thể |
||
|
|
2n |
n |
|
2n |
n |
|
Người |
46 |
23 |
Nấm men |
34 |
17 |
|
Ruồi giấm |
8 |
4 |
Đầu hà lan |
14 |
7 |
|
Tinh tinh |
48 |
24 |
Ngô |
20 |
10 |
|
Gà |
78 |
39 |
Cỏ tháp bút |
216 |
108 |
|
Chuột nhắt |
40 |
20 |
Cải bắp |
18 |
9 |
CH tr 172 CH 1
Trả lời câu hỏi 1 trang 172 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Quan sát Hình 41.4, hãy xác định hình dạng của các nhiễm sắc thể
Phương pháp giải:
Quan sát hình 41.4
Lời giải chi tiết:
a) Nhiễm sắc thể có tâm cân thường có hình dạng đối xứng.
b) Nhiễm sắc thể có tâm lệch thường có hình dạng không đối xứng, một bên lớn hơn bên còn lại.
c) Nhiễm sắc thể có tâm mút thường có hình dạng như một mảnh bị cắt ra từ một hình khối lớn hơn.
CH tr 172 CH 2
Trả lời câu hỏi 2 trang 172 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Quan sát Hình 41.5, hãy mô tả cấu trúc của nhiễm sắc thể
Phương pháp giải:
Quan sát hình 41.5
Lời giải chi tiết:
Cấu trúc của nhiễm sắc thể là một cặp của các mạch nhỏ gồm ADN và protein, tổ chức vào các đôi, có thể được nhìn thấy trong hình dạng X khi nó được nhìn từng đôi lại gần nhau.
CH tr 172 LT
Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 172 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Tại sao nói nhiễm sắc thể là cấu trúc mang gene của tế bào?
Phương pháp giải:
Lý thuyết đặc điểm của NST.
Lời giải chi tiết:
Nói nhiễm sắc thể là cấu trúc mang gene của tế bào bởi vì nhiễm sắc thể chứa các gen, các đơn vị di truyền quyết định các đặc điểm di truyền của một cá thể.
CH tr 173 CH
Trả lời câu hỏi trang 173 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Quan sát Hình 41.6 và 41.7, em hãy nhận xét về những biến đổi của nhiễm sắc thể đột biến so với nhiễm sắc thể bình thường
Phương pháp giải:
Quan sát hình 41.6, 41.7.
Lời giải chi tiết:
Nhiễm sắc thể đột biến thường xuất hiện khi có sự thay đổi trong cấu trúc hoặc số lượng các nhiễm sắc thể. Điều này có thể gây ra các biến đổi trong gen và ảnh hưởng đến tính trạng di truyền của cá nhân. So với nhiễm sắc thể bình thường, nhiễm sắc thể đột biến có thể gây ra các hiện tượng không mong muốn hoặc tạo ra đa dạng di truyền mới.
CH tr 173 LT
Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 173 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Tại sao đột biến cấu trúc có thể làm thay đổi hình dạng của nhiễm sắc thể?
Phương pháp giải:
Hậu quả của đột biến cấu trúc NST.
Lời giải chi tiết:
Đột biến cấu trúc có thể làm thay đổi hình dạng của nhiễm sắc thể bởi vì nó làm thay đổi số lượng hoặc cấu trúc của gen trên nhiễm sắc thể đó, ảnh hưởng đến việc mã hóa protein và các chức năng di truyền.
CH tr 174 CH 1
Trả lời câu hỏi 1 trang 174 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Cho thêm ví dụ về hậu quả của đột biến nhiễm sắc thể ở người
Phương pháp giải:
Lý thuyết hậu quả của đột biến nhiễm sắc thể ở người.
Lời giải chi tiết:
Hậu quả của đột biến nhiễm sắc thể ở người có thể là các bệnh di truyền như hội chứng Down (trisomy 21), hội chứng Turner (monosomy X), hội chứng Klinefelter (XXY), và các bệnh ung thư do đột biến gen như ung thư vú, ung thư ruột, và ung thư máu.
CH tr 174 CH 2
Trả lời câu hỏi 2 trang 174 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Quan sát Hình 41.8, hãy cho biết sự khác nhau giữa hai giống chuối 2n và 3n
Phương pháp giải:
Quan sát Hình 41.8.
Lời giải chi tiết:
Giống chuối 2n có số lượng nhiễm sắc thể tiêu biểu cho loài chuối, trong khi giống chuối 3n có một bộ phận số nhiễm sắc thể gấp ba lần. Điều này dẫn đến sự khác biệt trong cỡ trái, mức độ sinh sản và tính khả năng chịu đựng môi trường khác nhau giữa hai giống này.
CH tr 174 LT
Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 174 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Trong công nghiệp sản xuất bia, tại sao người ta có thể làm tăng hiệu quả của quá trình chuyển hoá nhờ các enzyme bằng việc sử dụng chủng nấm men mang đột biến lặp đoạn nhiễm sắc thể?
Phương pháp giải:
Người ta sử dụng chủng nấm men.
Lời giải chi tiết:
Người ta sử dụng chủng nấm men mang đột biến lặp đoạn nhiễm sắc thể trong công nghiệp sản xuất bia để tăng hiệu quả của quá trình chuyển hoá nhờ các enzyme, nhờ khả năng của chúng trong việc tăng cường sản xuất enzyme cần thiết để chuyển đổi tinh bột thành đường và sau đó thành cồn.
CH tr 174 VD
Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 174 SGK KHTN 9 Chân trời sáng tạo
Trong nông nghiệp, con người đã khai thác những đặc điểm có lợi gì ở các giống thực vật đa bội? Cho ví dụ
Phương pháp giải:
Trong nông nghiệp, con người đã khai thác những đặc điểm có lợi của các giống thực vật đa bội như khả năng chịu hạn, chịu hạn, và tăng sản lượng.
Lời giải chi tiết:
Trong nông nghiệp, con người đã khai thác những đặc điểm có lợi của các giống thực vật đa bội như khả năng chịu hạn, chịu hạn, và tăng sản lượng. Ví dụ, cây lúa đa bội có thể chịu hạn tốt hơn và sản xuất nhiều hạt hơn so với các giống lúa thông thường.
BÀI 46. ĐỘT BIẾN NHIỄM SẮC THỂ
I. Khái niệm đột biến NST
Bộ NST đặc trưng của loài thường được truyền đạt nguyên vẹn cho thế hệ con cháu nhờ các quá trình: nhân đôi, nguyên phân, giảm phân và thụ tinh. Tuy nhiên, các nhân tố của môi trường bên trong và bên ngoài cơ thể có thể tác động vào các quá trình đó, dẫn đến xuất hiện những biến đổi về cấu trúc hoặc số lượng của một hoặc nhiều NST trong tế bào, những biến đổi đó được gọi là đột biến NST.
II. Đột biến cấu trúc NST
1. Khái niệm đột biến cấu trúc NST
Đột biến cấu trúc NST là những biến đổi bên trong cấu trúc NST.
Đột biến cấu trúc NST gồm các dạng: mất đoạn, lặp đoạn, đảo đoạn và chuyển đoạn.
2. Ý nghĩa và tác hại của đột biến cấu trúc NST
Đột biến cấu trúc NST dẫn đến cấu trúc lại các gene trong hệ gene, có thể làm xuất hiện kiểu hình mới, cung cấp nguyên liệu cho tiến hoá và cho chọn giống.
Đột biến cấu trúc NST dẫn đến lặp gene, có thể làm cho một gene có lợi được tăng số bản sao trong hệ gene, điều đó có thể có lợi cho thể đột biến và cho con người.
Đột biến cấu trúc NST có thể làm hỏng gene, mất gene. Đột biến cấu trúc NST thường liên quan đến nhiều gene nên có khuynh hướng làm mất cân bằng hệ gene và gây hại cho thể đột biến như giảm sức sống, giảm khả năng sinh sản hoặc gây chết.
III. Đột biến số lượng NST
1. Khái niệm đột biến số lượng NST
Đột biến số lượng NST là những biến đổi về số lượng bộ NST.
Đột biến số lượng NST bao gồm: đột biến đa bội và đột biến lệch bội.
2. Ý nghĩa và tác hại của đột biến số lượng NST
Tế bào đa bội có hàm lượng DNA tăng theo bội số n, quá trình tổng hợp chất hữu cơ diễn ra mạnh mẽ nên thể đa bội có cơ quan sinh dưỡng lớn, sinh trưởng nhanh và chống chịu tốt với những điều kiện bất lợi của môi trường.
Ở thực vật, đột biến đa bội góp phần nhanh chóng hình thành loài mới. Đột biến lệch bội đã và đang được sử dụng trong nghiên cứu di truyền học.
Nhiều giống cây đột biến đa bội cho năng suất cao đang được con người trồng ở nhiều quốc gia trên thế giới như lúa mì lục bội (6n), nho tam bội (3n), bông tứ bội (4n)....
Nhiều giống đột biến đa bội được con người tạo ra và đưa vào sản xuất.
Đột biến lệch bội thường gây hại cho thể đột biến do mất cân bằng trong hệ gene, dẫn tới giảm sức sống, thậm chí mất khả năng sinh sản hoặc gây chết.

- Bài 42. Thực hành: Quan sát tiêu bản nhiễm sắc thể trang 175, 176 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Bài 43. Di truyền nhiễm sắc thể trang 177, 178, 179 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Bài 44. Di truyền học với con người trang 185, 186, 187 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Bài 45. Ứng dụng công nghệ di truyền vào đời sống trang 190, 191, 192 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Ôn tập chủ đề 11 trang 195, 196, 197 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
>> Xem thêm
Luyện Bài Tập Trắc nghiệm KHTN 9 - Chân trời sáng tạo - Xem ngay
Các bài khác cùng chuyên mục
- Bài 23. Nguồn nhiên liệu trang 100, 101, 102 Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Lý thuyết Năng lượng tái tạo - Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Lý thuyết Năng lượng của Trái Đất. Năng lượng hóa thạch - Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Lý thuyết Dòng điện xoay chiều - Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo
- Lý thuyết Cảm ứng điện từ - Khoa học tự nhiên 9 Chân trời sáng tạo




Danh sách bình luận