Vạn nhất
Nghĩa & Ví dụ
Từ biểu thị điều sắp nêu ra là giả thiết về điều không hay nào đó mà biết là rất từ có khả năng xảy ra.
Ví dụ:
Vạn nhất có trục trặc, ta sẽ chuyển sang phương án dự phòng.
Nghĩa: Từ biểu thị điều sắp nêu ra là giả thiết về điều không hay nào đó mà biết là rất từ có khả năng xảy ra.
1
Học sinh tiểu học
- Vạn nhất trời mưa to, lớp mình sẽ học trong phòng đa năng.
- Vạn nhất em quên áo mưa, cô cho em trú ở hành lang nhé.
- Vạn nhất quả bóng bay vào cửa kính, chúng ta dừng chơi ngay.
2
Học sinh THCS – THPT
- Vạn nhất xe đạp hỏng giữa đường, mình sẽ gọi bạn đến đón.
- Vạn nhất bài kiểm tra khó bất ngờ, cứ bình tĩnh làm từng phần.
- Vạn nhất trời trở gió lúc về, kéo khóa áo cho kín.
3
Người trưởng thành
- Vạn nhất có trục trặc, ta sẽ chuyển sang phương án dự phòng.
- Vạn nhất hợp đồng đổ bể, cũng đừng tự trách quá lâu: tính lại đường đi là được.
- Vạn nhất chuyến bay hoãn, coi như có thêm khoảng lặng để sắp xếp suy nghĩ.
- Vạn nhất lòng người đổi ý, giữ cho mình một phần bình thản vẫn hơn.
Đồng nghĩa & Trái nghĩa
Nghĩa : Từ biểu thị điều sắp nêu ra là giả thiết về điều không hay nào đó mà biết là rất từ có khả năng xảy ra.
| Từ | Cách sử dụng |
|---|---|
| vạn nhất | Trang trọng, văn viết; sắc thái cảnh báo, phòng xa; mức độ khả năng thấp. Ví dụ: Vạn nhất có trục trặc, ta sẽ chuyển sang phương án dự phòng. |
| nhỡ | Khẩu ngữ, nhẹ, thân mật; sắc thái lo xa tương tự nhưng kém trang trọng Ví dụ: Nhỡ trời mưa thì sao? |
| lỡ | Khẩu ngữ, trung tính- nhẹ; gần nghĩa trong mệnh đề giả định điều xấu Ví dụ: Lỡ thất lạc giấy tờ thì phiền. |
| nhỡ đâu | Khẩu ngữ, nhẹ, nghi vấn; tính khả năng thấp tương tự Ví dụ: Mang ô đi, nhỡ đâu mưa. |
| phòng khi | Trung tính, hơi trang trọng; sắc thái đề phòng điều xấu có khả năng thấp Ví dụ: Mang thuốc dự phòng khi tái phát. |
| nhỡ ra | Khẩu ngữ, trung tính- nhẹ; gần nghĩa với giả thiết xấu ít khả năng Ví dụ: Đi sớm, nhỡ ra tắc đường. |
| chắc chắn | Trung tính, khẳng định; phủ định tính giả định không hay Ví dụ: Chắc chắn trời không mưa. |
| ắt hẳn | Trang trọng, khẳng định mạnh; đối lập với giả thiết ít khả năng Ví dụ: Anh ấy ắt hẳn sẽ đến đúng giờ. |
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường dùng để diễn đạt các tình huống giả định không mong muốn.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Đôi khi xuất hiện để tạo sắc thái trang trọng hoặc cổ điển.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.
2
Sắc thái & phong cách
- Thể hiện sự cẩn trọng, lo xa trong việc dự đoán tình huống xấu.
- Phong cách trang trọng, thường thấy trong văn viết hơn là khẩu ngữ.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự chuẩn bị cho tình huống xấu ít có khả năng xảy ra.
- Tránh dùng trong giao tiếp hàng ngày vì có thể gây cảm giác xa lạ, không tự nhiên.
- Thường đi kèm với các biện pháp phòng ngừa hoặc kế hoạch dự phòng.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ khả năng khác như "có thể", "có lẽ" nhưng "vạn nhất" nhấn mạnh vào khả năng rất thấp.
- Người học cần chú ý ngữ cảnh để tránh dùng sai trong giao tiếp thông thường.
1
Chức năng ngữ pháp
Cụm từ này thường đóng vai trò trạng ngữ trong câu, biểu thị giả thiết về điều không hay có thể xảy ra.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
"Vạn nhất" là một cụm từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng ở đầu câu hoặc trước mệnh đề chính để nêu giả thiết; có thể làm trung tâm của cụm trạng ngữ, ví dụ: "Vạn nhất có chuyện gì xảy ra, hãy gọi cho tôi."
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường đi kèm với các động từ hoặc mệnh đề chỉ hành động, sự việc có thể xảy ra.
Danh sách bình luận