Chịu trận
Nghĩa & Ví dụ
động từ
Chịu đựng, chấp nhận sự trừng phạt mà không tránh.
Ví dụ:
Tôi mắc lỗi và chịu trận trước sếp.
Nghĩa: Chịu đựng, chấp nhận sự trừng phạt mà không tránh.
1
Học sinh tiểu học
- Cậu làm sai nên bị cô mắng, đành chịu trận.
- Đá vỡ cửa kính, Minh đứng im chịu trận trước bố.
- Biết trốn cũng không được, nó cắn răng chịu trận.
2
Học sinh THCS – THPT
- Đi học muộn, tôi đứng trước lớp chịu trận khi cô kiểm tra nề nếp.
- Lỡ đùa quá trớn, cả nhóm im lặng chịu trận trước bạn lớp trưởng.
- Bài làm cẩu thả, cậu ấy phải chịu trận với loạt câu hỏi của thầy.
3
Người trưởng thành
- Tôi mắc lỗi và chịu trận trước sếp.
- Đến lúc sự thật phơi bày, anh ta chỉ còn cách đứng đó chịu trận.
- Biết không thể bào chữa, cô bình tĩnh nhận sai và chịu trận cho qua chuyện.
- Cuộc đời có lúc phải cúi đầu chịu trận để học cách lớn lên.
Đồng nghĩa & Trái nghĩa
Nghĩa : Chịu đựng, chấp nhận sự trừng phạt mà không tránh.
Từ trái nghĩa:
| Từ | Cách sử dụng |
|---|---|
| chịu trận | Diễn tả sự chấp nhận một cách bất đắc dĩ, cam chịu một tình huống khó khăn, nguy hiểm hoặc sự trừng phạt. Ví dụ: Tôi mắc lỗi và chịu trận trước sếp. |
| chịu đựng | Trung tính, diễn tả việc chấp nhận và trải qua một điều gì đó khó khăn, áp lực. Ví dụ: Anh ấy đã chịu đựng nhiều gian khổ trong cuộc đời. |
| cam chịu | Nhấn mạnh sự chấp nhận một cách thụ động, không phản kháng, thường mang sắc thái tiêu cực, bất lực. Ví dụ: Cô ấy cam chịu số phận bất hạnh mà không một lời than vãn. |
| gánh chịu | Trung tính, thường dùng để chỉ việc phải nhận lấy hậu quả, trách nhiệm hoặc tổn thất. Ví dụ: Toàn bộ công ty phải gánh chịu hậu quả từ quyết định sai lầm đó. |
| trốn tránh | Tiêu cực, chỉ hành động né tránh trách nhiệm, nghĩa vụ hoặc hậu quả. Ví dụ: Anh ta luôn trốn tránh trách nhiệm của mình. |
| né tránh | Trung tính đến tiêu cực, chỉ hành động tránh xa, không đối mặt với điều gì đó. Ví dụ: Cô ấy thường né tránh những cuộc gặp mặt không cần thiết. |
| phản kháng | Trung tính đến tích cực, chỉ hành động chống lại, không chấp nhận hoặc tuân theo. Ví dụ: Người dân đã phản kháng mạnh mẽ trước chính sách mới. |
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói về việc phải đối mặt với hậu quả hoặc trách nhiệm mà không thể tránh né.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến, thường chỉ xuất hiện trong ngữ cảnh không chính thức hoặc khi trích dẫn lời nói.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để tạo hình ảnh mạnh mẽ về sự chịu đựng hoặc đối mặt với khó khăn.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.
2
Sắc thái & phong cách
- Thể hiện sự cam chịu, không thể tránh khỏi.
- Thường mang sắc thái tiêu cực hoặc bất lực.
- Thuộc khẩu ngữ, ít trang trọng.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự bất lực hoặc không thể tránh khỏi một tình huống khó khăn.
- Tránh dùng trong văn bản trang trọng hoặc khi cần diễn đạt một cách tích cực.
- Không có nhiều biến thể, thường dùng nguyên dạng.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với các từ mang nghĩa chịu đựng khác, cần chú ý ngữ cảnh.
- Không nên dùng trong ngữ cảnh cần sự tích cực hoặc chủ động.
- Để dùng tự nhiên, nên kết hợp với ngữ cảnh cụ thể về tình huống khó khăn.
1
Chức năng ngữ pháp
Động từ, thường làm vị ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng sau chủ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "anh ấy chịu trận".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường đi kèm với danh từ chỉ người hoặc sự việc (chủ ngữ), có thể kết hợp với trạng từ chỉ mức độ hoặc thời gian.
