Soạn bài Đọc kết nối chủ điểm: Lí ngựa ô ở hai vùng đất SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Chân trời sáng tạo - chi tiết
Văn bản cho thấy, trong cảm nhận của chủ thể trữ tình, những câu Lí ngựa ô hát ở “làng anh” và hát ở “bên em” khác nhau như thế nào?
Nội dung chính
| Văn bản cho thấy sự đặc sắc của làn điệu lí ngựa ô. Qua làn đó, kín đáo bộc lộ tâm tư của chàng trai và cô gái với nỗi nhớ nhung khắc khoải, mong chờ trong tình yêu. |
Câu 1
Video hướng dẫn giải
Văn bản cho thấy, trong cảm nhận của chủ thể trữ tình, những câu Lí ngựa ô hát ở “làng anh” và hát ở “bên em” khác nhau như thế nào?
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ văn bản.
- Chú ý “làng anh” và “bên em”.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- “Làng anh ở ven sông”: hát vào tháng Tư khi chuẩn bị hội Gióng. Câu hát Lí ngựa ô ở ''làng anh'' hát theo đường đánh giặc, ai nghe cũng ngỡ mình đang đi trong mây, chẳng ai tin mình đang giong ngựa sắt. Có thể thấy thời điểm “làng anh” là đang đi lính, ra trận.
- Bên em: “móng ngựa gõ mê say”, “qua phá rộng duềnh doàng lên đợt sóng”. Ở bên em, câu hát Lí ngựa ô như một lời mời gọi, mang cảm giác mộc mạc của làng quê, sông nước miền Trung.
+ Làng anh: Câu hát Lí ngựa ô như một khúc ca vang lên khi họ đi hành quân
+ Bên em: ''móng ngựa gõ mê say', ''qua phá rộng duềnh doàng lên đợt sóng''. Ở bên em, câu hát Lí ngựa ô như một lời mời gọi, mang cảm giác mộc mạc của làng quê, sông nước miền Trung.
-Làng anh: ở ven sông, ''quen hát Lí ngựa ô rồi'', hát vào tháng tư khi Hội Gióng. Câu hát Lí ngựa ô ở ''làng anh'' hát theo đường đánh giặc. ai nghe cũng ngỡ mình đang di trong mây, chẳng ai tin mình đang giong ngựa sắt. Có thể thấy thời điểm ''làng anh'' là đang đi lính, ra trận. Câu hát Lí ngựa ô như một khúc ca vang lên khi họ đi hành quân
-Bên em: ''móng ngựa gõ mê say', ''qua phá rộng duềnh doàng lên đợt sóng''. Ở bên em, câu hát Lí ngựa ô như một lời mời gọi, mang cảm giác mộc mạc của làng quê, sông nước miền Trung
Câu 2
Video hướng dẫn giải
Tìm trong văn bản một số chi tiết cho thấy có sự gặp gỡ, hòa hợp giữa những câu Lí ngựa ô hát ở “hai vùng đất” vốn có người hát khác nhau, không gian hát và âm điệu khác nhau.
Phương pháp giải:
- Đọc kĩ văn bản.
- Chú ý chi tiết cho thấy có sự gặp gỡ, hòa hợp giữa những câu Lí ngựa ô hát ở “hai vùng đất” vốn có người hát khác nhau, không gian hát và âm điệu khác nhau.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
- khen câu miền Trung qua truông dài phá rộng/móng gõ mặt thời gian gõ trống.
- khen câu miền Nam như giục như mời/ngựa tung bờm bay qua biển lúa/ngựa ghìm cương nơi sông xòe chín cửa.
Chi tiết cho thấy có sự gặp gỡ, hòa hợp giữa những câu Lí ngựa ô hát “ở hai vùng đất” vốn có người hát khác nhau, không gian hát và âm điệu khác nhau được thể hiện là:
+ "Qua truông rậm đến giờ anh buộc võng''/''gặp mối dây buộc ngựa gốc lim già''
+ "'Ngựa tung bờm bay qua biển lúa''/''ngựa kìm cương nơi sông xòe chín cửa''
-"Qua truông rậm đến giờ anh buộc võng''/''gặp mối dây buộc ngựa gốc lim già''
-"'Ngựa tung bờm bay qua biển lúa''/''ngựa kìm cương nơi sông xòe chín cửa''
Câu 3
Video hướng dẫn giải
Đọc Lí ngựa ô ở hai vùng đất (Phạm Ngọc Cảnh), bạn hiểu thêm gì về vẻ đẹp và sức sống của những câu lí, câu hò và của ca dao, dân ca nói chung?
Phương pháp giải:
Nêu lên quan điểm của bản thân.
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Những câu lí, câu hò và ca dao, dân ca nói chung như thể hiện vẻ đẹp, khát vọng của người dân. Họ gửi gắm vào đó những mong ước, những khát khao về sự yên bình, tình yêu lứa đôi, những tâm tư tình cảm và lòng yêu quê hương, đất nước.
Những câu lí, câu hò và ca dao, dân ca nói chung như thể hiện vẻ đẹp, khát vọng của người dân. họ đưa vào đó những mong ước, khát khao về sự yên bình, tình yêu lứa đôi, những tâm tư tình cảm. Cùng với đó là lòng yêu quê hương, đất nước
Lý ngựa ô ở hai vùng đất
(trích)
Phạm Ngọc Cảnh
Anh lớn lên vó ngựa cuốn về đâu
gặp câu hát bền lòng giong ruổi mãi
đường đánh giặc trẩy xuôi về bến bãi
Lí ngựa ô em hát đợi bên cầu.
Hoá vô tận bao điều mơ tưởng ấy
bao câu hát ông cha mình gởi lại
sao em thương câu lí ngựa ô này
sao anh nghe đến lần nào cũng vậy
sao chỉ thấy riêng mình em đứng đấy
chỉ riêng mình em hát với anh đây.
Làng anh ở ven sông
sắp vào tháng Tư,
mắt tình tứ rủ nhau về hội Gióng
mùi hương xông nụ cười lên nhẹ bẫng
ai cũng ngỡ mình đang đi trong mây
ai chẳng tin mình đang giong ngựa sắt
cả một vùng sông ai chẳng hát
sao không nghe câu lí ngựa ô này.
Thế mà bên em
móng ngựa gõ mê say
qua phá rộng duềnh doàng lên dọn sóng
qua truông” rậm đến bây giờ anh buộc võng
gặp mối dây buộc ngựa gốc lim già
suốt miền Trung sông suối dày tơ nhện
suốt miền Trung núi choài ra biển
nên gập ghềnh câu lí ngựa ô qua.
[...]
Hay vì làng anh ở ven sông
những năm gần đây tháng Tư vào hội Gióng
đã hát quen lí ngựa ô rồi
khen câu miền Trung qua truông dài phá rộng
móng gõ mặt thời gian gõ trống
khen câu miền Nam như giục như mời
ngựa tung bòm bay qua biển lúa
ngựa ghìm cương nơi sông xoè chín của
tiếng hí chào xa khơi...
Hay em biết quê anh ngoài đó
câu hát bắc cầu qua một thời Quan họ
câu hát xui nhau nên vợ nên chồng
lí ngựa ô này hát theo đường đánh giặc
có điều gì như thế ẩn vào trong!
[…]
1976
(In trong Thơ miền Trung thế kỉ XX, NXB Đà Nẵng, 1995, tr.359-361)
Bình luận
Chia sẻ
- Soạn bài Thực hành tiếng việt trang 90 SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Chân trời sáng tạo - chi tiết
- Soạn bài Đọc mở rộng theo thể loại: Chợ Nổi – nét văn hóa sông nước miền Tây SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Chân trời sáng tạo - chi tiết
- Soạn bài Viết báo cáo kết quả nghiên cứu có sử dụng trích dẫn, cước chú và phương tiện hỗ trợ SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Chân trời sáng tạo - chi tiết
- Soạn bài Nói và nghe Trình bày báo cáo kết quả nghiên cứu SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Chân trời sáng tạo - chi tiết
- Soạn bài Ôn tập trang 107 SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Chân trời sáng tạo - chi tiết
>> Xem thêm
Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 10 - Chân trời sáng tạo - Xem ngay
Danh sách bình luận