Ú té

• Từ phức
• Từ láy
• Từ láy tượng thanh
• Từ thuần việt

Nghĩa & Ví dụ

động từ

Rất nhanh, một cách khẩn trương.

Ví dụ: Tôi nghe gọi tên liền ú té chạy đến quầy làm thủ tục.

Đặt câu với từ "Ú té"

Nghĩa: Rất nhanh, một cách khẩn trương.

Học sinh tiểu học

• Thấy mưa ào xuống, em chạy ú té vào hiên nhà.
• Chuông vào học vừa reo, cả lớp ú té xếp hàng.
• Con mèo bị ướt, nó ú té chui dưới gầm bàn.

Học sinh THCS – THPT

• Vừa thấy bóng thầy giám thị từ xa, mấy bạn đang tám chuyện ú té về chỗ.
• Trời sấm chớp lóe lên, tụi nó ú té gom quần áo đang phơi.
• Đội bạn phản công nhanh quá, hậu vệ phải ú té lùi về khung thành.

Người trưởng thành

• Tôi nghe gọi tên liền ú té chạy đến quầy làm thủ tục.
• Tin hạn chót bị đẩy lên, cả nhóm ú té sắp xếp lại kế hoạch cho kịp.
• Ngửi mùi khét từ bếp, chị ấy ú té lao vào tắt bếp rồi mới thở phào.
• Thấy chuyến xe sắp rời bến, anh ta ú té chen qua đám đông để kịp lên.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Rất nhanh, một cách khẩn trương.

Từ đồng nghĩa:

• vụt
• vèo
• phắt
• cái vèo

Từ trái nghĩa:

• lề mề
• chậm rì
• rề rà
• ì ạch

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
ú té	khẩu ngữ, nhấn mạnh tốc độ, sắc thái dí dỏm, mạnh Ví dụ: Tôi nghe gọi tên liền ú té chạy đến quầy làm thủ tục.
vụt	trung tính, nhanh đột ngột, mạnh Ví dụ: Anh ta chạy vụt đi.
vèo	khẩu ngữ, nhanh thoáng qua, nhẹ hơn Ví dụ: Chiếc xe vèo qua cổng.
phắt	khẩu ngữ, cộc, rất nhanh, dứt khoát Ví dụ: Nó quay phắt người đi.
cái vèo	khẩu ngữ, tượng thanh, nhanh thoáng, nhẹ Ví dụ: Con chim bay cái vèo mất hút.
lề mề	khẩu ngữ, chậm chạp, khó chịu, mạnh Ví dụ: Đừng làm lề mề nữa.
chậm rì	khẩu ngữ, rất chậm, sắc thái chê Ví dụ: Cậu ấy làm chậm rì.
rề rà	trung tính hơi chê, chậm và dài dòng Ví dụ: Thủ tục rề rà quá.
ì ạch	khẩu ngữ, chậm nặng nhọc Ví dụ: Thuyền ì ạch tiến vào bờ.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để diễn tả hành động nhanh chóng, vội vã trong các tình huống bất ngờ hoặc cần thiết.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện trong các tác phẩm văn học hiện đại để tạo cảm giác sống động, gần gũi.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự khẩn trương, gấp gáp.
• Thuộc khẩu ngữ, mang tính chất thân mật, gần gũi.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng trong các tình huống giao tiếp thân mật, không trang trọng.
• Tránh dùng trong các văn bản chính thức hoặc khi cần diễn đạt một cách trang trọng.
• Thường dùng trong các câu chuyện kể hoặc miêu tả hành động nhanh chóng.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ khác có nghĩa tương tự như "vội vàng" nhưng mang sắc thái trang trọng hơn.
• Để sử dụng tự nhiên, nên kết hợp với ngữ cảnh phù hợp, tránh dùng trong các tình huống nghiêm túc.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu, diễn tả hành động nhanh chóng.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không kết hợp với phụ từ đặc trưng nào.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "Anh ấy ú té ra khỏi phòng."

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với các trạng từ chỉ mức độ như "rất", "quá" để nhấn mạnh tốc độ, ví dụ: "rất ú té".

Từ liên quan:

• nhanh
• vội
• gấp
• khẩn trương
• cấp tốc
• mau
• lẹ
• tốc hành
• vù
• thoăn thoắt