Phí

Nghĩa & Ví dụ

động từ

Để mất đi một cách vô ích do đã dùng không có hiệu quả, dùng quá mức cần thiết hoặc đã bỏ không dùng đến.

Ví dụ: Đầu tư mà không chịu học hỏi thì rất phí.

danh từ

(kng.; dùng hạn chế trong một số tổ hợp). Phí tốn (nói tắt).

Nghĩa 1: Để mất đi một cách vô ích do đã dùng không có hiệu quả, dùng quá mức cần thiết hoặc đã bỏ không dùng đến.

Học sinh tiểu học

Học sinh THCS – THPT

Người trưởng thành

Đầu tư mà không chịu học hỏi thì rất phí.
Khoảng lặng đẹp nhất của buổi sáng bị phí vào những lướt chạm vô thức.
Cho đi lời khen đúng lúc chẳng mất gì, giữ lại mới là phí.
Tuổi trẻ không phải để liều lĩnh mù quáng, nhưng để sợ hãi mà đứng yên cũng là phí.

Nghĩa 2: (kng.; dùng hạn chế trong một số tổ hợp). Phí tốn (nói tắt).

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa 1: Để mất đi một cách vô ích do đã dùng không có hiệu quả, dùng quá mức cần thiết hoặc đã bỏ không dùng đến.

Từ đồng nghĩa:

lãng phí hoang phí phung phí uổng phí

Từ trái nghĩa:

tiết kiệm dành dụm tích trữ

Từ	Cách sử dụng
phí	Diễn tả hành động làm mất đi một cách vô ích, không hiệu quả. Ví dụ: Đầu tư mà không chịu học hỏi thì rất phí.
lãng phí	Trung tính, phổ biến, chỉ việc sử dụng không hiệu quả, gây hao tổn. Ví dụ: Anh ấy lãng phí quá nhiều thời gian vào việc vô bổ.
hoang phí	Tiêu cực, mạnh hơn 'lãng phí', thường chỉ sự tiêu xài quá mức, không cần thiết. Ví dụ: Gia đình đó đã hoang phí hết tài sản.
phung phí	Tiêu cực, mạnh hơn 'lãng phí', thường chỉ sự tiêu xài không suy nghĩ, bừa bãi. Ví dụ: Cô ấy phung phí tiền bạc vào những món đồ không cần thiết.
uổng phí	Tiêu cực, nhấn mạnh sự vô ích, đáng tiếc của công sức, thời gian. Ví dụ: Mọi công sức của chúng tôi đều uổng phí.
tiết kiệm	Trung tính, phổ biến, chỉ việc sử dụng hợp lý, không lãng phí. Ví dụ: Chúng ta cần tiết kiệm điện nước.
dành dụm	Trung tính, thường dùng cho tiền bạc, của cải, với ý tích lũy cho tương lai. Ví dụ: Cô ấy dành dụm từng đồng để mua nhà.
tích trữ	Trung tính, thường dùng cho vật phẩm, hàng hóa, với ý cất giữ để dùng dần hoặc phòng khi cần. Ví dụ: Người dân tích trữ lương thực trước bão.

Nghĩa 2: (kng.; dùng hạn chế trong một số tổ hợp). Phí tốn (nói tắt).

Từ đồng nghĩa:

chi phí kinh phí lệ phí cước phí

Từ	Cách sử dụng
phí	Diễn tả khoản tiền phải trả cho một dịch vụ, hàng hóa hoặc hoạt động nào đó (khẩu ngữ). Ví dụ:
chi phí	Trung tính, phổ biến, dùng cho các khoản tiền phải trả cho một hoạt động, dịch vụ. Ví dụ: Chi phí sinh hoạt ở thành phố rất cao.
kinh phí	Trang trọng, thường dùng cho các khoản tiền lớn, có kế hoạch, liên quan đến dự án, hoạt động. Ví dụ: Dự án này cần một khoản kinh phí lớn.
lệ phí	Trung tính, dùng cho các khoản tiền phải nộp theo quy định để được làm một thủ tục, dịch vụ hành chính. Ví dụ: Bạn phải nộp lệ phí đăng ký.
cước phí	Trung tính, dùng cho khoản tiền phải trả cho dịch vụ vận chuyển, liên lạc. Ví dụ: Cước phí điện thoại tháng này khá cao.

Ngữ cảnh sử dụng

Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ sự lãng phí trong cuộc sống hàng ngày, ví dụ như "phí tiền", "phí thời gian".
Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các báo cáo, bài viết về kinh tế, quản lý tài nguyên, ví dụ "phí tổn", "phí phạm".
Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường dùng trong các tài liệu về kinh tế, tài chính, ví dụ "phí quản lý", "phí dịch vụ".

Sắc thái & phong cách

Thể hiện sự tiêu cực, thường mang ý nghĩa chỉ trích hoặc tiếc nuối.
Thường dùng trong ngữ cảnh không trang trọng, nhưng cũng xuất hiện trong văn bản chính thức khi nói về quản lý tài chính.

Cách dùng & phạm vi

Lưu ý đặc biệt

tốn hao mất hỏng bỏ uổng tiêu tổn thiệt tiền

Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới