Tỉnh thành
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
Nói thành thị, trong quan hệ với thôn quê (nói khái quát).
Ví dụ:
Tôi làm việc ở tỉnh thành, cha mẹ vẫn sống ở quê.
Nghĩa: Nói thành thị, trong quan hệ với thôn quê (nói khái quát).
1
Học sinh tiểu học
- Nhà bạn Lan ở tỉnh thành, còn ông bà ở quê.
- Cuối tuần, cả lớp em đi tham quan một tỉnh thành gần biển.
- Ở tỉnh thành có nhiều đường lớn và đèn sáng vào buổi tối.
2
Học sinh THCS – THPT
- Nghỉ hè, mình về quê chơi rồi lại trở lại tỉnh thành để học thêm.
- Giữa tỉnh thành và thôn quê, nhịp sống khác nhau như hai bản nhạc.
- Cậu ấy ước sau này rời quê lên tỉnh thành để theo đuổi đam mê vẽ.
3
Người trưởng thành
- Tôi làm việc ở tỉnh thành, cha mẹ vẫn sống ở quê.
- Ở tỉnh thành, người ta trả giá bằng thời gian; ở quê, người ta trả giá bằng sự chậm rãi.
- Càng ở tỉnh thành lâu, tôi càng thèm mùi rơm rạ nơi cánh đồng xưa.
- Ngã ba cuộc đời tôi nằm giữa tiếng còi xe tỉnh thành và tiếng ếch kêu ngoài xóm nhỏ.
Đồng nghĩa & Trái nghĩa
Nghĩa : Nói thành thị, trong quan hệ với thôn quê (nói khái quát).
| Từ | Cách sử dụng |
|---|---|
| tỉnh thành | trung tính, khái quát, sắc thái hành chính–xã hội, đối lập với nông thôn Ví dụ: Tôi làm việc ở tỉnh thành, cha mẹ vẫn sống ở quê. |
| thành thị | trung tính, chuẩn mực, dùng rộng rãi trong học thuật–báo chí Ví dụ: Khoảng cách đời sống giữa thành thị và nông thôn vẫn còn lớn. |
| đô thị | trang trọng, hành chính–quy hoạch, đôi khi thiên kỹ thuật Ví dụ: Tốc độ hoá đô thị khiến nhu cầu hạ tầng tăng mạnh. |
| nông thôn | trung tính, thông dụng, đối lập trực tiếp về không gian xã hội Ví dụ: Chênh lệch thu nhập giữa tỉnh thành và nông thôn đang thu hẹp. |
| thôn quê | khẩu ngữ–trung tính, sắc thái gần gũi, giàu hình ảnh Ví dụ: Cô ấy rời thôn quê lên tỉnh thành học đại học. |
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi so sánh hoặc đối chiếu với thôn quê.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Sử dụng để chỉ rõ sự khác biệt hoặc mối quan hệ giữa thành thị và nông thôn.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để tạo bối cảnh hoặc nhấn mạnh sự đối lập giữa hai môi trường sống.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái trung tính, không biểu lộ cảm xúc mạnh.
- Phù hợp với cả văn nói và văn viết, không quá trang trọng.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự khác biệt giữa thành thị và nông thôn.
- Tránh dùng khi không có sự đối lập rõ ràng với thôn quê.
- Thường dùng trong bối cảnh xã hội, kinh tế hoặc văn hóa.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ địa danh cụ thể, cần chú ý ngữ cảnh.
- Khác biệt với "thành phố" ở chỗ "tỉnh thành" mang tính khái quát hơn.
- Để sử dụng tự nhiên, cần chú ý đến ngữ cảnh và mục đích giao tiếp.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng đầu hoặc giữa câu; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "tỉnh thành lớn", "tỉnh thành phát triển".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với tính từ (lớn, phát triển), động từ (có, là), và lượng từ (một, nhiều).

Danh sách bình luận