Giẻ
Nghĩa & Ví dụ
1.
danh từ
Cây leo cùng họ với na, lá hình bầu dục, hoa có cánh dài và dày, màu vàng lục, hương thơm.
Ví dụ:
Hoa giẻ vàng lục, thơm bền trên giàn trước ngõ.
2.
danh từ
Mảnh vải vụn hoặc quần áo rách thải ra.
Ví dụ:
Anh lấy giẻ thấm nước lau bếp cho sạch dầu mỡ.
Nghĩa 1: Cây leo cùng họ với na, lá hình bầu dục, hoa có cánh dài và dày, màu vàng lục, hương thơm.
1
Học sinh tiểu học
- Cây giẻ trước sân leo lên giàn, chiều đến tỏa mùi thơm dễ chịu.
- Lá giẻ màu xanh dày, sờ vào mát tay.
- Hoa giẻ màu vàng lục, cánh dày như làm bằng sáp.
2
Học sinh THCS – THPT
- Giàn giẻ phủ mát cả góc vườn, hoa nở lặng lẽ mà hương thì đậm và bền.
- Cánh hoa giẻ dày, màu vàng lục trầm, nổi bật giữa những chiếc lá bầu dục.
- Mỗi khi gió thổi, mùi giẻ thơm nhẹ như nhắc mùa hè đã về.
3
Người trưởng thành
- Hoa giẻ vàng lục, thơm bền trên giàn trước ngõ.
- Buổi tối, hương giẻ len qua cửa sổ, dịu và mộc như hơi thở vườn quê.
- Cánh giẻ dày và mượt, chạm vào thấy một thứ yên bình khó gọi tên.
- Một giàn giẻ xanh rợp có thể gom cả ngày nắng vào bóng mát êm đềm.
Nghĩa 2: Mảnh vải vụn hoặc quần áo rách thải ra.
1
Học sinh tiểu học
- Mẹ đưa cho em một miếng giẻ để lau bàn.
- Chiếc áo rách được cắt ra làm giẻ lau nhà.
- Cậu bé dùng giẻ ướt lau sạch bảng trắng.
2
Học sinh THCS – THPT
- Cô lao công vắt miếng giẻ, kéo một đường là sàn bóng lên.
- Chiếc khăn cũ thành giẻ, nhưng lau cửa kính vẫn hữu ích.
- Tớ buộc miếng giẻ vào cán gậy để lau mạng nhện trên trần.
3
Người trưởng thành
- Anh lấy giẻ thấm nước lau bếp cho sạch dầu mỡ.
- Những chiếc áo qua thời được xé làm giẻ, tiếp tục một vòng đời khiêm nhường.
- Miếng giẻ sờn góc, nhưng vẫn cứu kịp vệt cà phê đổ lan trên bàn.
- Giẻ lau nằm một góc, âm thầm giữ ngôi nhà khỏi mùi bụi và dấu chân mưa.
Đồng nghĩa & Trái nghĩa
Nghĩa 1: Cây leo cùng họ với na, lá hình bầu dục, hoa có cánh dài và dày, màu vàng lục, hương thơm.
Nghĩa 2: Mảnh vải vụn hoặc quần áo rách thải ra.
Từ đồng nghĩa:
vải vụn vải rách
Từ trái nghĩa:
vải mới
| Từ | Cách sử dụng |
|---|---|
| giẻ | Trung tính, thường mang sắc thái vật bỏ đi, không còn giá trị sử dụng. Ví dụ: Anh lấy giẻ thấm nước lau bếp cho sạch dầu mỡ. |
| vải vụn | Trung tính, mô tả mảnh vải nhỏ, thừa. Ví dụ: Cô ấy dùng vải vụn để vá quần áo. |
| vải rách | Trung tính, mô tả vải bị hư hỏng, không còn nguyên vẹn. Ví dụ: Những người vô gia cư thường mặc quần áo vải rách. |
| vải mới | Trung tính, chỉ vải chưa qua sử dụng, còn nguyên vẹn. Ví dụ: Mẹ tôi mua một cuộn vải mới để may áo dài. |
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ mảnh vải vụn hoặc quần áo rách, ví dụ như "giẻ lau".
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Ít phổ biến, thường chỉ xuất hiện trong ngữ cảnh mô tả thực vật hoặc trong các bài viết về tái chế, bảo vệ môi trường.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể dùng để tạo hình ảnh hoặc ẩn dụ, ví dụ như "cuộc đời như mảnh giẻ rách".
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái bình dân, gần gũi khi nói về mảnh vải vụn.
- Có thể mang sắc thái tiêu cực hoặc thương cảm khi dùng trong văn chương để chỉ sự tàn tạ, rách nát.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn chỉ rõ tính chất vụn vặt, không còn giá trị của vật liệu.
- Tránh dùng trong ngữ cảnh trang trọng hoặc khi cần diễn đạt một cách lịch sự.
- Có thể thay thế bằng từ "vải vụn" trong ngữ cảnh cần sự trang trọng hơn.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với từ "giẻ rách" khi dùng để chỉ sự tồi tàn, cần chú ý ngữ cảnh.
- Không nên dùng từ này để chỉ người hoặc sự việc một cách trực tiếp vì có thể gây hiểu lầm hoặc xúc phạm.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ đơn, không có kết hợp với phụ từ đặc trưng.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng sau động từ hoặc trước động từ khi làm chủ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "giẻ lau", "giẻ rách".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với tính từ ("giẻ rách"), động từ ("dùng giẻ"), hoặc lượng từ ("một mảnh giẻ").
Danh sách bình luận