Dân ca
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
Bài hát lưu truyền trong dân gian, thường không rõ tác giả.
Ví dụ:
Tôi thích nghe dân ca vào buổi tối để lòng dịu lại.
Nghĩa: Bài hát lưu truyền trong dân gian, thường không rõ tác giả.
1
Học sinh tiểu học
- Cô mở dân ca để cả lớp nghe và hát theo.
- Bà ru em bằng một khúc dân ca rất dịu.
- Chúng em mặc áo tứ thân và múa theo điệu dân ca quê hương.
2
Học sinh THCS – THPT
- Buổi sinh hoạt có tiết mục hát dân ca, ai cũng vỗ tay theo nhịp.
- Nghe dân ca quan họ, mình thấy giai điệu tròn trịa và mộc mạc.
- Cậu ấy sưu tầm lời dân ca vùng núi để làm bài thuyết trình.
3
Người trưởng thành
- Tôi thích nghe dân ca vào buổi tối để lòng dịu lại.
- Mỗi làn điệu dân ca đều như chiếc ký ức chung, không mang tên người viết.
- Trong quán nhỏ, tiếng dân ca vang lên, kéo người ta về những mùa gặt đã xa.
- Chúng tôi chọn dân ca cho đêm nhạc, để nhắc mình về cội rễ.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường được nhắc đến khi nói về văn hóa truyền thống hoặc các hoạt động văn nghệ dân gian.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Được sử dụng trong các bài viết về văn hóa, lịch sử, hoặc nghiên cứu âm nhạc dân tộc.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Phổ biến trong các tác phẩm văn học, thơ ca, hoặc các chương trình nghệ thuật truyền thống.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường xuất hiện trong nghiên cứu âm nhạc, dân tộc học, hoặc giáo dục văn hóa.
2
Sắc thái & phong cách
- Thể hiện sự gần gũi, mộc mạc và truyền thống.
- Thường mang sắc thái trang trọng khi được nhắc đến trong bối cảnh văn hóa và học thuật.
- Phù hợp với cả văn viết và nghệ thuật.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi nói về các bài hát truyền thống, văn hóa dân gian.
- Tránh dùng khi đề cập đến âm nhạc hiện đại hoặc không liên quan đến văn hóa dân gian.
- Thường không có biến thể, nhưng có thể kết hợp với tên vùng miền để chỉ rõ nguồn gốc (ví dụ: dân ca quan họ).
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với "nhạc dân gian"; dân ca thường chỉ các bài hát cụ thể, trong khi nhạc dân gian có thể bao gồm cả nhạc cụ và các hình thức âm nhạc khác.
- Chú ý đến ngữ cảnh để sử dụng từ một cách tự nhiên và chính xác.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng đầu hoặc giữa câu; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "dân ca Việt Nam", "dân ca miền Bắc".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với tính từ (hay, đẹp), động từ (hát, nghe), và các danh từ khác (bài, thể loại).
