Ấm đầu

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ thuần việt

Nghĩa & Ví dụ

tính từ

(khẩu ngữ). (Trẻ nhỏ) hơi sốt hơi ốm (lời nói kiêng tránh).

Ví dụ: Thằng bé nhà tôi hôm qua ấm đầu, may mà uống thuốc xong đỡ ngay.

Đặt câu với từ "Ấm đầu"

Nghĩa: (khẩu ngữ). (Trẻ nhỏ) hơi sốt hơi ốm (lời nói kiêng tránh).

Học sinh tiểu học

• Bé Na hôm nay ấm đầu nên không đi học mẫu giáo.
• Mẹ sờ trán thấy em Bin hơi ấm đầu.
• Chị dặn em uống thuốc vì em đang ấm đầu.

Học sinh THCS – THPT

• Thấy thằng bé cứ lừ đừ, bà ngoại lo nó lại ấm đầu rồi.
• Dạo này thời tiết thay đổi thất thường, nhiều đứa trẻ ấm đầu lắm.
• Cô giáo hỏi thăm vì thấy Lan có vẻ ấm đầu, không được khỏe.

Người trưởng thành

• Thằng bé nhà tôi hôm qua ấm đầu, may mà uống thuốc xong đỡ ngay.
• Mấy đứa trẻ con trong xóm đứa nào cũng ấm đầu vì thay đổi thời tiết đột ngột.
• Nhìn con bé cứ thiu thiu ngủ, tôi đoán nó lại ấm đầu rồi, thương quá.
• Dù chỉ là ấm đầu nhẹ, nhưng với trẻ nhỏ thì cha mẹ vẫn không thể lơ là.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói chuyện với gia đình, bạn bè về tình trạng sức khỏe của trẻ nhỏ.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện trong các tác phẩm văn học miêu tả đời sống thường nhật.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự quan tâm nhẹ nhàng, tránh gây lo lắng.
• Thuộc khẩu ngữ, mang tính thân mật và gần gũi.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn diễn đạt tình trạng sức khỏe nhẹ của trẻ mà không làm người nghe lo lắng.
• Tránh dùng trong các tình huống cần sự chính xác và trang trọng.
• Thường chỉ dùng trong phạm vi gia đình hoặc bạn bè thân thiết.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ bệnh nặng hơn, cần chú ý ngữ cảnh.
• Không nên dùng với người lớn hoặc trong các tình huống nghiêm trọng.
• Để tự nhiên, nên kết hợp với ngữ điệu nhẹ nhàng khi nói.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Tính từ, thường làm vị ngữ trong câu để mô tả trạng thái của chủ ngữ.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có biến hình, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ trong câu; có thể làm trung tâm của cụm tính từ, ví dụ: "bé ấm đầu".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với danh từ chỉ người, đặc biệt là trẻ nhỏ, và có thể kết hợp với các phó từ chỉ mức độ như "hơi".

Từ liên quan:

• sốt
• ốm
• bệnh
• cảm
• hâm hấp
• mệt
• khoẻ
• lành
• nóng
• lạnh