Tự quyền

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt

Nghĩa & Ví dụ

khẩu ngữ

Tự cho mình có quyền làm điều gì đó.

Ví dụ : Anh ta tự quyền ký hợp đồng khi chưa có ủy quyền.

Đặt câu với từ "Tự quyền"

Nghĩa: Tự cho mình có quyền làm điều gì đó.

Học sinh tiểu học

• Bạn ấy tự quyền lấy bút của mình mà không hỏi.
• Cậu ấy tự quyền đổi chỗ ngồi trong lớp.
• Em không thích khi ai đó tự quyền mở cặp của em.

Học sinh THCS – THPT

• Bạn lớp trưởng tự quyền phân công việc nhóm khiến mọi người khó chịu.
• Cô ấy tự quyền quyết định giờ luyện tập, không bàn với đội.
• Bạn ấy tự quyền đăng ảnh cả lớp, rồi mới hỏi xin phép.

Người trưởng thành

• Anh ta tự quyền ký hợp đồng khi chưa có ủy quyền.
• Đừng tự quyền bước vào ranh giới của người khác rồi bảo đó là quan tâm.
• Trong nhà, ai tự quyền chi tiền chung cũng dễ làm nảy sinh nghi kỵ.
• Có lúc ta tưởng mình đúng nên tự quyền quyết hết, rồi mới nhận ra đã bỏ qua tiếng nói của người liên quan.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Tự cho mình có quyền làm điều gì đó.

Từ đồng nghĩa:

• tự tiện
• tuỳ tiện
• sam sổng

Từ trái nghĩa:

• tuân thủ
• xin phép
• chấp hành

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
tự quyền	khẩu ngữ; sắc thái chê trách, mức độ trung bình–mạnh Ví dụ: Anh ta tự quyền ký hợp đồng khi chưa có ủy quyền.
tự tiện	khẩu ngữ, chê trách, mức độ mạnh Ví dụ: Anh ấy tự tiện thay đổi lịch mà không hỏi ai.
tuỳ tiện	khẩu ngữ, chê trách, mức độ trung bình Ví dụ: Đừng tùy tiện sửa hồ sơ khi chưa có phép.
sam sổng	khẩu ngữ, hơi cổ/địa phương, chê trách, mức độ mạnh Ví dụ: Nó sam sổng quyết định thay cả nhóm.
tuân thủ	trung tính–trang trọng, thái độ tích cực, mức độ rõ Ví dụ: Cô ấy tuân thủ quy định, không tự ý làm gì.
xin phép	khẩu ngữ–trung tính, lịch sự, mức độ rõ Ví dụ: Việc này cần xin phép trước, không tự quyền làm.
chấp hành	trang trọng, hành chính, mức độ rõ Ví dụ: Anh ta chấp hành chỉ đạo, không tự quyền thay đổi.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi ai đó tự ý quyết định mà không hỏi ý kiến người khác.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự tự ý, có thể mang sắc thái tiêu cực nếu người khác không đồng ý.
• Thuộc khẩu ngữ, thường dùng trong giao tiếp hàng ngày.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn nhấn mạnh hành động tự ý của ai đó mà không cần sự cho phép.
• Tránh dùng trong văn bản trang trọng hoặc khi cần diễn đạt một cách lịch sự.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với "tự ý" nhưng "tự quyền" nhấn mạnh hơn về quyền hạn tự cho phép.
• Người học cần chú ý ngữ cảnh để tránh gây hiểu lầm về thái độ.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Cụm từ "tự quyền" thường đóng vai trò là vị ngữ trong câu, diễn tả hành động hoặc trạng thái của chủ ngữ.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

"Tự quyền" là một từ ghép, kết hợp giữa "tự" và "quyền".

Đặc điểm cú pháp

Cụm từ này thường đứng sau chủ ngữ và có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "Anh ấy tự quyền quyết định."

Khả năng kết hợp ngữ pháp

"Tự quyền" thường kết hợp với các đại từ nhân xưng (tôi, anh, chị) hoặc danh từ chỉ người để tạo thành cụm chủ-vị.

Từ liên quan:

• tự chủ
• độc lập
• tự trị
• tự quyết
• tự do
• quyền
• quyền hạn
• quyền lực
• quyền hành