Trớ
Nghĩa & Ví dụ
động từ
(Trẻ sơ sinh) nôn.
Ví dụ:
Em bé trớ sau cữ bú.
Nghĩa: (Trẻ sơ sinh) nôn.
1
Học sinh tiểu học
- Bé trớ ra sữa sau khi bú no.
- Mẹ bế nhẹ vì bé vừa trớ.
- Bé trớ một chút khi ợ hơi chưa hết.
2
Học sinh THCS – THPT
- Em bé trớ vì uống sữa quá nhanh.
- Bé vừa trớ, mẹ thay khăn và dỗ cho bé nằm nghiêng.
- Sau khi được vỗ lưng, bé trớ ra sữa thừa rồi ngủ lại.
3
Người trưởng thành
- Em bé trớ sau cữ bú.
- Có hôm con trớ liên tục, tôi mới hiểu bụng non yếu cần được nâng niu đến nhường nào.
- Thấy con trớ, chị khựng lại, lau nhẹ rồi đổi tư thế bồng, mọi thứ liền yên.
- Bé trớ một vệt sữa ấm, mùi thơm nhạt phả ra, căn phòng bỗng chùng xuống vì thương.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói về trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ bị nôn sau khi ăn.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Có thể xuất hiện trong các tài liệu y khoa hoặc chăm sóc trẻ em.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái trung tính, không biểu lộ cảm xúc mạnh.
- Thuộc khẩu ngữ, thường dùng trong giao tiếp hàng ngày giữa các bậc phụ huynh hoặc người chăm sóc trẻ.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi mô tả hiện tượng trẻ sơ sinh nôn sau khi ăn, đặc biệt trong các cuộc trò chuyện không chính thức.
- Tránh dùng trong các văn bản trang trọng hoặc khi nói về người lớn.
- Không có nhiều biến thể, thường chỉ dùng trong ngữ cảnh liên quan đến trẻ nhỏ.
4
Lưu ý đặc biệt
- Người học dễ nhầm lẫn với các từ chỉ hành động nôn khác như "ói" hoặc "mửa".
- "Trớ" thường chỉ dùng cho trẻ sơ sinh, không áp dụng cho người lớn.
- Để dùng tự nhiên, nên kết hợp với các từ chỉ trẻ nhỏ hoặc bối cảnh chăm sóc trẻ.
1
Chức năng ngữ pháp
Động từ, thường làm vị ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ đơn, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "bé trớ".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường đi kèm với danh từ chỉ người (trẻ, bé) và có thể kết hợp với trạng từ chỉ thời gian (vừa, mới).
