Lệ thuộc

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt

Nghĩa & Ví dụ

động từ

Phụ thuộc tới mức mất tự chủ, mất quyền chủ động.

Ví dụ: Doanh nghiệp này lệ thuộc vào một khách hàng lớn nên dễ bị ép giá.

Đặt câu với từ "Lệ thuộc"

Nghĩa: Phụ thuộc tới mức mất tự chủ, mất quyền chủ động.

Học sinh tiểu học

• Nhóm bạn nó làm gì, em làm y như vậy, cứ lệ thuộc vào người khác.
• Bạn Minh không dám tự chọn trò chơi, lúc nào cũng lệ thuộc vào ý bạn.
• Con đừng lệ thuộc vào điện thoại, tự chơi với bạn và chạy nhảy nhé.

Học sinh THCS – THPT

• Không nên lệ thuộc vào đáp án trên mạng, hãy tự suy nghĩ trước khi hỏi.
• Khi quá lệ thuộc vào lời khen, bạn sẽ bối rối mỗi lần không được chú ý.
• Có người quen sống lệ thuộc vào lịch trình của người khác nên mất hết thời gian riêng.

Người trưởng thành

• Doanh nghiệp này lệ thuộc vào một khách hàng lớn nên dễ bị ép giá.
• Khi trái tim lệ thuộc vào sự công nhận, ta đánh rơi bản lĩnh tự thân.
• Anh đã từng lệ thuộc vào thói quen cũ đến mức quên mất mình muốn gì.
• Quan hệ bền chỉ khi đôi bên tự nguyện, không ai lệ thuộc vào ai.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ sự phụ thuộc trong các mối quan hệ cá nhân hoặc gia đình.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Sử dụng để mô tả sự phụ thuộc về kinh tế, chính trị hoặc xã hội giữa các tổ chức hoặc quốc gia.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để thể hiện sự mất tự do hoặc sự kiểm soát trong các tác phẩm văn học.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện cảm giác tiêu cực, thường mang ý nghĩa mất tự do hoặc quyền kiểm soát.
• Thường dùng trong văn viết và các ngữ cảnh trang trọng hơn là khẩu ngữ.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự mất tự chủ hoặc quyền kiểm soát.
• Tránh dùng trong các ngữ cảnh cần sự tích cực hoặc khuyến khích sự độc lập.
• Không có nhiều biến thể, thường được dùng trực tiếp.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với "phụ thuộc" nhưng "lệ thuộc" nhấn mạnh hơn về sự mất tự chủ.
• Người học cần chú ý đến ngữ cảnh để tránh dùng sai sắc thái.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "bị lệ thuộc", "đang lệ thuộc".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với danh từ chỉ đối tượng bị lệ thuộc, phó từ chỉ mức độ như "hoàn toàn", "rất".

Từ liên quan:

• phụ thuộc
• dựa dẫm
• ăn bám
• bị động
• phục tùng
• tuân thủ
• ràng buộc
• nô lệ
• thần phục
• khuất phục