Soạn bài Thực hành đọc Hồn thiêng đưa đường SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Kết nối tri thức - chi tiết>
Sự khác biệt về ngôn ngữ giữa đoạn trích tuồng Sơn Hậu (tuồng cung đình) với đoạn trích tuồng Nghêu, Sò, Ốc, Hến (tuồng dân gian) đã học trước đó. Chất bi hùng của sự kiện và nghĩa vua tôi, tình huynh đệ được thể hiện trong đoạn trích – một trong những điều tạo nên sức hấp dẫn mê hoặc của tuồng đối với khán giả thời trước.
Nội dung chính
| Văn bản xoay quanh chuyện Đổng Kim Lân củng cố lực lượng và tiếp tục chiến đấu chống Tạ Thiên Lăng. |
Câu 1
Video hướng dẫn giải
Sự khác biệt về ngôn ngữ giữa đoạn trích tuồng Sơn Hậu (tuồng cung đình) với đoạn trích tuồng Nghêu, Sò, Ốc, Hến (tuồng dân gian) đã học trước đó.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ đoạn trích và so sánh ngôn ngữ giữa hai thể loại tuồng
Lời giải chi tiết:
-Tác giả sử dụng rất nhiều lối nói đối với tần số xuất hiện khá dày của từ ngữ Hán Việt. Điều đó tạo nên không khí trang trọng của vở kịch.
-Mượn chuyện nước người để nói nước mình là thủ pháp quen thuộc của văn học trung đại. Bởi các tác phẩm tuồng cung đình thường được biểu diễn tại những nơi trang trọng để giáo dục lòng trung nghĩa.
-Tiếng Việt trong Sơn Hậu nôm na, mộc mạc, gần với khẩu ngữ hơn là gần với ngôn ngữ bác học như trong các truyện Nôm hay thể ngâm khúc của thời này.
- Ngôn ngữ trong Ngao Sò Ốc Hến là ngôn ngữ dân gian, từ địa phương, từ khẩu ngữ thông thường, sử dụng hàng ngày.
Câu 2
Video hướng dẫn giải
Chất bi hùng của sự kiện và nghĩa vua tôi, tình huynh đệ được thể hiện trong đoạn trích – một trong những điều tạo nên sức hấp dẫn mê hoặc của tuồng đối với khán giả thời trước.
Phương pháp giải:
Đọc kĩ đoạn trích, chú ý những tình tiết đặc sắc thể hiện chất bi hùng và tình nghĩa
Lời giải chi tiết:
- Chất bi hùng của sự kiện: Nhà vua băng hà, gian thần làm phản. Những người trung thành quyết tâm bảo vệ hoàng tử.
- Nghĩa vua tôi: Những người trung thành với vua như Nguyệt Hạo, Từ Trinh, Đồng Kim Lân, Khương Linh Tá… quyết cứu Phán thứ phi cùng hoàng tử mới sinh và đưa họ đi trốn.
- Tình huynh đệ: Trong cuộc giao tranh, Linh Tá bị chém rơi đầu, nhưng hồn Linh Tá đã hóa thành ngọn đuốc để đưa đường cho Kim Lân hộ tống hoàng tử và thứ phi về tới thành Hậu Sơn an toàn.
Hồn thiêng đưa đường
(trích tuồng Sơn Hậu)
KIM LÂN:
(Này)
Phá muôn vòng quân sĩ
Thẳng trăm trận pháo tên,
Kiếm Thứ phi kiếm chẳng thấy tin,
Tìm mẫu hậu tìm không ra tích
Thương tử hoàng còn nhỏ
Khát sữa lại đói cơm.
Cắn máu tay thấm giọt nhi long
Nhất thời trợ miễn ư cơ khát
(Này)
Sau lưng không tiếng nhạc
Trước mắt thấy đầu non
Lạc vào chốn sơn trung
Đã không dời bước (rồi đây!)
Xưa Hán Minh giúp nước
Mặt trời xuất tan canh.
(Huống chi)
Nay ta giúp vận Tề quân
Sao lại tuyệt kì đăng hoả?
(Hồn Linh Tá báo đèn hiệu)
HỒN LINH TÁ:
Đổng Kim Lân hiền hữu
Đệ biểu tự Khương Linh.
Phút sa cơ bị Tạ Ôn Đình
Hồn em đã xa chơi dị lộ.
KIM LÂN:
Xa nghe tiếng họ Khương đã phải
Những mơ màng lòng gẫm khó tin
Có đâu sự nhỡn tiền,
Thác mà còn hiện tại?
HỒN LINH TÁ:
Xưa có lời đoan thệ
Nay phải đến báo tin.
Cậy anh phù
Hoàng tử Thứ phi
Khá gắng sức nghiệp Tề đem lại
KIM LÂN:
Ta Linh Tá! Ta Linh Tá!
Mệnh dĩ vong! Mệnh dĩ vong!
Thủ cấp lưu tại thử
Công hà nhật tấn công.
(Ban):
Kì ba linh lạc trường lưu thuỷ
Kinh phá như hà đắc đoàn viên
Thống thiết các can tràng đoạn đoạn
Sầu đê mê ngọc lệ sải uông uông.
Đãn ước bách niên toàn huynh đệ
Thuỳ tri nhất đán biệt Sâm Thương!
Thuỳ tri nhất đán biệt Sâm Thương!
Tiếc bấy anh hùng,
Lầm tay phản tặc
Lấy ai phù bật,
Vây cánh cho nhau?
Vị quốc gia chi đại nghĩa
Hoài cơ nghiệp tận kì trung,
(Yêng ôi, như bây giờ)
Phò Hoàng tử đã đành có mỗ
Ngăn tặc binh sở cậy nhà ngươi.
Hồn yêng đà chín suối xa chơi
Biết thuở nào cùng nhau thấy mặt.
HỒN LINH TÁ:
Đổng Kim Lân yêng ơi! Như em đây
Giữa đêm khuya hoa ngọn đèn hồng
(Đến đây)
Đưa chân bạn thoát vòng nguy biến
Gắng mà lần theo em yêng ơi!
KIM LÂN:
Hiển hiện chân hiển hiện
Anh linh thị anh linh!
(Nếu vậy)
Gẫm âu thiên đạo
Trợ ngã Tề triều.
Đoán bên non thấy ngọn hoả hào
Giục tuấn mã vội vàng theo dõi.
(Hát nam):
Tuấn mã vội vàng theo dõi,
Mặt đoái nhìn chói lọi dường sao.
Sau dù đem lại Tề trào
Dốc đền ơn đó mới dành dạ đây.
Hồn thương hồn tiếc hây hây
Âm dương một phút từ nay xa vời
(Hồn Linh Tá biến thành ngọn đèn đưa
Kim Lân qua đèo đến thành Sơn Hậu)
Ngọn đèn vừa phụt tắt
Chân trời đã hây hây
Anh ơi!
Chốn sơn đấu anh ở lại đây
(Để cho em)
Nơi Sơn Hậu em tìm qua đó.
(Hoàng Châu Ký (Chủ biên),Tổng tập Văn học Việt Nam, tập 15A, NXB Khoa học xã hội, Hà Nội, 1994, tr. 129 – 131)
- Soạn bài Củng cố, mở rộng trang 151 SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Kết nối tri thức - chi tiết
- Soạn bài Nói và nghe Lắng nghe và phản hồi về nội dung một bài thuyết trình kết quả nghiên cứu SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Kết nối tri thức - chi tiết
- Soạn bài Viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề sân khấu dân gian Việt Nam SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Kết nối tri thức - chi tiết
- Soạn bài Múa rối nước hiện đại soi bóng tiền nhân SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Kết nối tri thức - chi tiết
- Soạn bài Huyện đường SGK Ngữ Văn 10 tập 1 Kết nối tri thức - chi tiết
>> Xem thêm
Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 10 - Kết nối tri thức - Xem ngay
Các bài khác cùng chuyên mục
- (35+ mẫu) Luyện tập và vận dụng - Ôn tập Học kì 2 - Nói và nghe hay nhất - Ngữ văn 10
- (35+ mẫu) Luyện tập và vận dụng - Ôn tập Học kì 2 - Viết hay nhất - Ngữ văn 10
- (35+ mẫu) Thuyết trình về một vấn đề xã hội có sử dụng kết hợp phương tiện ngôn ngữ và các phương tiện phi ngôn ngữ hay nhất - Ngữ văn 10
- (35+ mẫu) Viết bài luận về bản thân hay nhất - Ngữ văn 10
- (35+ mẫu) Thảo luận về văn bản nội quy hoặc văn bản hướng dẫn nơi công cộng hay nhất - Ngữ văn 10




Danh sách bình luận