Cá diếc

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép phân loại
• Từ thuần việt
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Cá nước ngọt cùng họ với cá chép, nhưng bé hơn và lưng cao hơn, mắt đỏ, không có râu.

Ví dụ: Chị bán hàng lựa mấy con cá diếc tươi, vảy sáng và mắt đỏ.

Đặt câu với từ "Cá diếc"

Nghĩa: Cá nước ngọt cùng họ với cá chép, nhưng bé hơn và lưng cao hơn, mắt đỏ, không có râu.

Học sinh tiểu học

• Con cá diếc bơi lấp lánh trong ao làng.
• Bà cho tôi xem con cá diếc nhỏ, lưng tròn cao.
• Trong chậu, cá diếc có mắt đỏ và không có râu.

Học sinh THCS – THPT

• Ở mương sau nhà, cá diếc hay tụ lại nơi có cỏ mềm.
• Nhìn thân hình lưng cao và mắt đỏ, em nhận ra đó là cá diếc chứ không phải cá chép.
• Bữa cơm quê đơn giản mà ngon nhờ dĩa cá diếc kho tiêu thơm lừng.

Người trưởng thành

• Chị bán hàng lựa mấy con cá diếc tươi, vảy sáng và mắt đỏ.
• Ở vùng trũng nước ngọt, cá diếc sinh sôi theo mùa, nhỏ nhắn mà thịt chắc, khác hẳn cá chép có râu.
• Ông nội bảo nhìn lưng cao mới biết cá diếc, một mẹo nhỏ của người đi chợ lâu năm.
• Những chiều câu vắng, kéo lưỡi câu lên thấy con cá diếc, tôi bỗng nhớ mùi bùn non và tiếng ếch gọi mưa.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường được nhắc đến trong các cuộc trò chuyện về ẩm thực hoặc câu cá.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Được sử dụng trong các tài liệu nghiên cứu về sinh học, môi trường nước ngọt hoặc các bài viết về ẩm thực.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường xuất hiện trong các tài liệu về ngư nghiệp, sinh học thủy sản.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang sắc thái trung tính, không biểu lộ cảm xúc mạnh.
• Phong cách sử dụng chủ yếu là trong văn viết chuyên ngành hoặc các bài viết về ẩm thực.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi nói về các loài cá nước ngọt hoặc trong ngữ cảnh ẩm thực.
• Tránh dùng trong các ngữ cảnh không liên quan đến sinh vật học hoặc ẩm thực.
• Không có nhiều biến thể trong cách sử dụng.

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn với các loài cá khác như cá chép do hình dáng tương tự.
• Cần chú ý đến đặc điểm nhận dạng như mắt đỏ và không có râu để phân biệt.
• Để sử dụng tự nhiên, nên kết hợp với các từ chỉ món ăn hoặc môi trường sống.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có biến hình, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ như "cá diếc tươi".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với tính từ (tươi, ngon), động từ (bắt, nuôi), và lượng từ (một con, nhiều con).

Từ liên quan:

• cá
• cá chép
• cá rô
• cá trắm
• cá mè
• cá lóc
• cá trê
• cá bống
• cá chim
• cá thu