Cớ sao

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

Vì lí do gì; tại sao.

Ví dụ: Anh giận tôi cớ sao?

Đặt câu với từ "Cớ sao"

Nghĩa: Vì lí do gì; tại sao.

Học sinh tiểu học

• Cậu khóc cớ sao?
• Con mèo bỏ ăn cớ sao?
• Cớ sao lá rụng nhiều thế?

Học sinh THCS – THPT

• Bạn đến muộn cớ sao, đường kẹt hay xe hỏng?
• Cậu im lặng cả buổi, cớ sao không nói một lời?
• Trời đang nắng bỗng đổ mưa, cớ sao lại đổi ý nhanh vậy?

Người trưởng thành

• Anh giận tôi cớ sao?
• Người ta rời đi cớ sao, khi lời hẹn vẫn còn nằm trên bàn?
• Cớ sao mình cứ quay lại chỗ cũ, dù biết trái tim đã mỏi?
• Đêm dài thế, cớ sao mắt vẫn không chịu khép lại?

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Vì lí do gì; tại sao.

Từ đồng nghĩa:

• tại sao
• vì sao
• sao

Từ trái nghĩa:

• vì vậy
• do đó

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
cớ sao	Trung tính, hơi khẩu ngữ; sắc thái mềm hơn “tại sao”, phù hợp văn nói, văn viết thân mật Ví dụ: Anh giận tôi cớ sao?
tại sao	Trung tính, phổ thông; dùng rộng rãi trong mọi ngữ cảnh Ví dụ: Tại sao bạn đến muộn?
vì sao	Trung tính, hơi trang trọng/viết; nhẹ nhàng hơn “tại sao” Ví dụ: Vì sao dự án bị trì hoãn?
sao	Khẩu ngữ, rút gọn, thân mật; mức độ nhẹ Ví dụ: Sao anh không gọi trước?
vì vậy	Trung tính; chỉ hệ quả, đối lập chức năng hỏi–đáp (đảo hướng lập luận) Ví dụ: Trời mưa to, vì vậy chúng tôi hoãn trận đấu.
do đó	Trang trọng/viết; nêu hệ quả, trái chức năng với câu hỏi lý do Ví dụ: Anh ấy bận, do đó cuộc họp dời lịch.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng trong các câu hỏi thể hiện sự thắc mắc hoặc ngạc nhiên.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến, thường được thay thế bằng từ "tại sao" hoặc "vì sao".
• Trong văn chương / nghệ thuật: Được sử dụng để tạo cảm giác cổ điển, trang trọng hoặc nhấn mạnh cảm xúc.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự thắc mắc, ngạc nhiên hoặc tìm kiếm lý do.
• Phong cách cổ điển, trang trọng hơn so với "tại sao".
• Thường xuất hiện trong văn chương hoặc các tác phẩm nghệ thuật.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn tạo cảm giác trang trọng hoặc cổ điển.
• Tránh dùng trong văn bản hành chính hoặc học thuật.
• Thường dùng trong các câu hỏi để nhấn mạnh sự ngạc nhiên hoặc thắc mắc.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với "tại sao" trong ngữ cảnh thông thường.
• "Cớ sao" có sắc thái cổ điển hơn, nên dùng cẩn thận để tránh gây hiểu nhầm.
• Chú ý ngữ cảnh để sử dụng từ phù hợp và tự nhiên.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Cụm từ nghi vấn, thường dùng làm trạng ngữ trong câu hỏi.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là cụm từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng đầu câu hoặc sau chủ ngữ trong câu hỏi; có thể làm trung tâm của cụm từ nghi vấn, ví dụ: "Cớ sao anh lại buồn?"

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với động từ hoặc cụm động từ để tạo thành câu hỏi, ví dụ: "Cớ sao em không đến?"

Từ liên quan:

• sao
• cớ
• lý do
• nguyên nhân
• bởi
• do
• tại
• gì