Công bội

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt
• Từ mượn
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Số mà nhân với mỗi số hạng

Ví dụ: Công bội quyết định tốc độ đổi thay của cấp số nhân.

Đặt câu với từ "Công bội"

Nghĩa: Số mà nhân với mỗi số hạng

Học sinh tiểu học

• Trong dãy 2, 6, 18, công bội là 3 vì mỗi số nhân với 3 ra số sau.
• Bạn An chọn công bội là 2 nên dãy tăng nhanh: 1, 2, 4, 8.
• Thầy nói: muốn tìm số sau, lấy số trước nhân với công bội.

Học sinh THCS – THPT

• Ở cấp số nhân có công bội dương, đồ thị các giá trị phình lên rất nhanh theo từng bước nhân.
• Khi công bội bằng một, dãy đứng yên, mỗi số hạng lặp lại chính nó.
• Nếu công bội là một số phân số, dãy thu hẹp dần như tiếng vang nhỏ đi sau mỗi lần nhân.

Người trưởng thành

• Công bội quyết định tốc độ đổi thay của cấp số nhân.
• Chỉ cần thay công bội một chút, đồ thị tăng trưởng đã bẻ lái như một dòng sông gặp ghềnh.
• Trong tài chính, chọn công bội quá lớn dễ làm đẹp báo cáo ngắn hạn nhưng thổi phồng kỳ vọng.
• Khi mô hình hóa, tôi luôn hỏi: công bội này có phản ánh thực tế hay chỉ là ảo ảnh của bảng tính?

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Số mà nhân với mỗi số hạng

Từ đồng nghĩa:

• công suất

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
công bội	thuật ngữ toán học, trung tính, trang trọng; phạm vi: cấp số nhân Ví dụ: Công bội quyết định tốc độ đổi thay của cấp số nhân.
công suất	không chuẩn, đôi khi dùng nhầm trong khẩu ngữ; tránh dùng Ví dụ: (Tránh: "công suất của cấp số nhân" – sai)

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các tài liệu học thuật, đặc biệt là trong toán học.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Phổ biến trong toán học, đặc biệt trong lý thuyết dãy số và cấp số nhân.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang tính chất trung tính, không biểu lộ cảm xúc.
• Phong cách trang trọng, chuyên ngành.
• Thích hợp cho ngữ cảnh học thuật và kỹ thuật.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi thảo luận về dãy số hoặc cấp số nhân trong toán học.
• Tránh dùng trong ngữ cảnh không liên quan đến toán học hoặc kỹ thuật.
• Không có nhiều biến thể, thường được sử dụng nhất quán trong các tài liệu chuyên ngành.

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn với các thuật ngữ toán học khác như "công sai".
• Khác biệt với "công sai" ở chỗ "công bội" liên quan đến phép nhân, còn "công sai" liên quan đến phép cộng.
• Cần chú ý ngữ cảnh để sử dụng chính xác, đặc biệt trong các bài toán hoặc lý thuyết liên quan.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau động từ hoặc trước động từ khi làm chủ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "công bội của dãy số".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với các danh từ khác hoặc động từ, ví dụ: "tính công bội", "công bội là".

Chúng tôi sẽ tiếp tục bổ sung câu ví dụ, từ đồng nghĩa trái nghĩa, từ liên quan và các phần mở rộng khác trong thời gian tới