Soạn bài Nói giảm nói tránh (chi tiết)


Soạn bài Nói giảm nói tránh trang 107 SGK Ngữ văn 8 tập 1. Câu 3: Hãy vận dụng cách nói giảm nói tránh để đặt năm câu đánh giá trong những trường hợp khác nhau.


Lựa chọn câu để xem lời giải nhanh hơn

Phần I

Video hướng dẫn giải

NÓI GIẢM NÓI TRÁNH VÀ TÁC DỤNG CỦA NÓI GIẢM NÓI TRÁNH

Câu 1 (trang 107 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

Những từ ngữ in đậm trong đoạn trích sau đây có nghĩa là gì? Tại sao người viết, người nói lại dùng cách diễn đạt đó?

- Vì vậy, tôi để sẵn mấy lời này, phòng khi tôi sẽ đi gặp cụ Các Mác, cụ Lê-nin và các vị cách mạng đàn anh khác, thì đồng bào cả nước, đồng chí trong Đảng và bầu bạn khắp nơi đều khỏi cảm thấy đột ngột.

(Hồ Chí Minh, Di chúc)

-                                                             Bác đã đi rồi sao, Bác ơi!

Mùa thu đang đẹp, nắng xanh trời.

(Tố Hữu, Bác ơi!)

- Lượng con ông Độ đây mà… Rõ tội nghiệp, về đến nhà thì bố mẹ chẳng còn.

(Hồ Phương, Thư nhà)

Trả lời:

- Các phần in đậm trong cả ba câu trích đều đúng trong trường hợp nói đến cái chết. Cách nói như thế là đế giảm nhẹ, để tránh đi phần nào sự đau buồn.

 

Câu 2 (trang 108 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

Vì sao trong những câu văn sau đây, tác giả dùng từ bầu sữa mà không dùng một từ khác cùng nghĩa.

Phải bé lại và lăn vào lòng một người mẹ, áp mặt vào bầu sữa nóng của người mẹ, để bàn tay người mẹ vuốt ve từ trán xuống cằm, và gãi rôm ở sống lưng cho, mới thấy người mẹ có một êm dịu vô cùng.

(Nguyên Hồng, Những ngày thơ ấu)

Trả lời:

Tác giả dùng từ ngữ bầu sữa mà không dùng một từ ngữ khác cũng nghĩa là cốt để tránh thô tục.

 

Câu 3 (trang 108 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

So sánh hai cách nói sau đây, cho biết cách nói nào nhẹ nhàng, tế nhị hơn đối với người nghe.

- Con dạo này lười lắm.

- Con dạo này không được chăm chỉ lắm.

Trả lời:

Cách nói thứ hai tế nhị, nhẹ nhàng hơn đối với người tiếp nhận.

Luyện tập 1

Video hướng dẫn giải

Câu 1 (trang 108 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

Điền các từ ngữ nói giảm nói tránh sau đây vào chỗ trống /.../: đi nghỉ, khiếm thị, chia tay nhau, có tuổi, đi bước nữa.

a) Khuya rồi, mời bà /../

b) Cha mẹ em /…/ từ ngày em còn rất bé, em về ở với bà ngoại.

c) Đây là lớp học cho trẻ em /…/

d) Mẹ đã /…/ rồi, nên chú ý giữ gìn sức khỏe.

e) Cha nó mất, mẹ nó /…/, nên chú rất thương nó.

Lời giải chi tiết:

a) Đi nghỉ

b) Chia tay nhau

c) Khiếm thị

d) Có tuổi

e) Đi bước nữa

Luyện tập 2

Video hướng dẫn giải

Câu 2 (trang 108 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

Trong mỗi cặp câu dưới đây, câu nói có sử dụng cách nói giảm nói tránh?

a1) Anh phải hòa nhã với bạn bè!

a2) Anh nên hòa nhã với bạn bè!

b1) Anh ra khỏi phòng tôi ngay!

b2) Anh không nên ở đây nữa!

c1) Xin đừng hút thuốc trong phòng!

c2) Cấm hút thuốc trong phòng!

d1) Nó nói như thế là thiếu thiện chí.

d2) Nó nói như thế là ác ý.

e1) Hôm qua em hỗn với anh, em xin anh thứ lỗi.

e2) Hôm qua em có lỗi với anh, em xin anh thứ lỗi.

Lời giải chi tiết:

Câu có sử dụng biện pháp nói giảm, nói tránh:

a2, b2, c1, d1, e2

Luyện tập 3

Video hướng dẫn giải

Câu 3 (trang 109 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

Khi chê trách một điều gì, để người nghe dễ tiếp nhận, người ta thường nói giảm nói tránh bằng cách phủ định điều ngược lại với nội dung đánh giá. Chẳng hạn, đáng lẽ nói "Bài thơ của anh dở lắm" thì lại bảo "Bài thơ của anh chưa được hay lắm". Hãy vận dụng cách nói giảm nói tránh như thế để đặt năm câu đánh giá trong những trường hợp khác nhau

Lời giải chi tiết:

1. Anh lười học quá! - Anh học không được siêng lắm!

2. Hành động của anh xấu. - Hành dộng của anh không được đẹp

3. Con người anh nông cạn. - Con người anh chưa được sâu sắc lắm

4. Anh học còn kém lắm. - Anh cần phải cố gắng học hơn nữa

5. Lời nói của anh đầy ác ý. - Lời nói của anh thiếu thiện chí.

Luyện tập 4

Video hướng dẫn giải

Câu 4 (trang 109 SGK Ngữ Văn 8 Tập 1)

Việc sử dụng cách nói giảm nói tránh là tùy thuộc vào tình huống giao tiếp. Trong trường hợp nào thì không nên dùng cách nói giảm nói tránh?

Lời giải chi tiết:

Nói giảm nói tránh là một biện pháp tu từ nhưng tùy thuộc vào hoàn cảnh giao tiếp để sử dụng hợp lý biện pháp này. Những tình huống cần nói thẳng thắn, nói đúng bản chất vấn đề thì không được nói giảm nói tránh.

Loigiaihay.com


Bình chọn:
3.9 trên 175 phiếu

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 8 - Xem ngay

Tham Gia Group Dành Cho 2K10 Chia Sẻ, Trao Đổi Tài Liệu Miễn Phí

>> Học trực tuyến lớp 8 trên Tuyensinh247.com Đầy đủ khoá học các bộ sách (Kết nối tri thức với cuộc sống; Chân trời sáng tạo; Cánh diều). Cam kết giúp học sinh lớp 8 học tốt, hoàn trả học phí nếu học không hiệu quả.