Xe đạp
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
Xe người đi, có hai hoặc ba bánh, tay lái nối với bánh trước, dùng sức người đạp cho quay bánh (hoặc hai bánh) sau.
Ví dụ:
Tôi đi làm bằng xe đạp cho tiện và khỏe người.
Nghĩa: Xe người đi, có hai hoặc ba bánh, tay lái nối với bánh trước, dùng sức người đạp cho quay bánh (hoặc hai bánh) sau.
1
Học sinh tiểu học
- Em đi học bằng xe đạp màu xanh.
- Anh trai chở em ra công viên bằng xe đạp.
- Bố dạy em tập đi xe đạp ở sân nhà.
2
Học sinh THCS – THPT
- Bạn Minh đạp xe đạp đến trường để rèn sức bền.
- Chiếc xe đạp cũ của ông nội vẫn lăn êm trên con hẻm nhỏ.
- Buổi chiều, cả nhóm rủ nhau đạp xe đạp dọc bờ kè cho mát.
3
Người trưởng thành
- Tôi đi làm bằng xe đạp cho tiện và khỏe người.
- Những vòng pedal đều đặn trên chiếc xe đạp giúp tôi lắng lại sau giờ làm.
- Chiếc xe đạp dựng trước hiên, im lặng mà gợi cả một mùa tuổi trẻ.
- Chọn xe đạp, tôi chọn nhịp sống chậm giữa phố xá vội vã.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói về phương tiện di chuyển cá nhân, đặc biệt trong các cuộc trò chuyện về giao thông, thể thao hoặc du lịch.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Xuất hiện trong các bài viết về giao thông, môi trường, sức khỏe hoặc các chính sách công cộng liên quan đến phương tiện giao thông.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Được sử dụng để tạo hình ảnh về sự giản dị, gần gũi hoặc để gợi nhớ về ký ức tuổi thơ.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường không phổ biến, trừ khi nói về thiết kế hoặc kỹ thuật chế tạo xe đạp.
2
Sắc thái & phong cách
- Thường mang sắc thái trung tính, không biểu lộ cảm xúc mạnh mẽ.
- Phù hợp với cả văn nói và văn viết, không mang tính trang trọng.
- Thể hiện sự gần gũi, thân thiện trong giao tiếp hàng ngày.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi nói về phương tiện di chuyển cá nhân, đặc biệt trong bối cảnh thân thiện với môi trường.
- Tránh dùng trong các văn bản yêu cầu tính chuyên môn cao về kỹ thuật giao thông.
- Thường không có biến thể, nhưng có thể kết hợp với các từ khác để chỉ loại xe cụ thể (ví dụ: xe đạp điện, xe đạp thể thao).
4
Lưu ý đặc biệt
- Người học dễ nhầm lẫn với các loại phương tiện khác như xe máy, xe điện.
- Khác biệt với "xe máy" ở chỗ không sử dụng động cơ.
- Chú ý đến ngữ cảnh để sử dụng từ một cách tự nhiên và chính xác, đặc biệt khi nói về các loại xe đạp cụ thể.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "chiếc xe đạp", "xe đạp mới".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với lượng từ (một, hai, chiếc), tính từ (mới, cũ), và động từ (đi, mua).
